Een gewonde wordt afgevoerd door het zwaar beschadigde Beiroet.

ReportageExplosie Beiroet

Ooggetuigenverslag van explosie Beiroet: ‘De klap die volgt, bezorgt mij hoofdpijn en suizende oren’

Een gewonde wordt afgevoerd door het zwaar beschadigde Beiroet.Beeld AP

De Libanese hoofdstad Beiroet is getroffen door een enorme explosie in het havengebied. Volgens de Libanese president werd die veroorzaakt door 2.750 ton ammoniumnitraat. Er zijn minstens 100 doden en 4.000 gewonden. Verslaggever Ana van Es zat midden in de chaos. Een ooggetuigenverslag.

Wie nog kan lopen in de Libanese hoofdstad Beiroet, vlucht naar buiten. Met bebloede kleren, haastig aangebrachte verbanden en soms een tas spullen uit hun verwoeste huizen lopen inwoners dinsdagavond verdwaasd op straat, nadat een mysterieuze explosie voor een inferno heeft gezorgd in het centrum van de Libanese hoofdstad.

De omvang van de ramp wordt mij twee uur later echt duidelijk bij wolkenkrabber Skyline, een van de chique nieuwe woontorens die de skyline van Beiroet domineert. Vanaf de straat is te zien hoe in de smaakvolle appartementen bankjes, tafels en boekenkasten opzij zijn geblazen. Omwonenden zoeken met de hand naar overlevenden in het puin. Her en der zijn balkons en complete muurdelen naar beneden gestort.

Het glas van talloze verdiepingen ligt voor de deur op straat en blokkeert de doorgang voor ambulances. ‘Ziekenhuis, breng me naar het ziekenhuis’, zeggen gewonden die tussen de glasscherven liggen.

Beeld Volkskrant infographics / NYT

Wilt u dit artikel liever beluisteren? Hieronder staat de door Blendle voorgelezen versie

Explosieve stof

De explosie kondigt zich rond half zes Nederlandse tijd aan met een aanzwellend grommend geluid dat een minuut of wat aanhoudt. De klap die daarna volgt, bezorgt me hoofdpijn en suizende oren tot op kilometers afstand van het havengebied.

Volgens de Libanese veiligheidsdienst lagen in een havenloods ‘hoog explosieve materialen’ opgeslagen. Die zouden al enkele jaren geleden in beslag zijn genomen. Wat de oorsprong van deze explosieven is, waarom ze vlakbij het dichtbevolkte stadscentrum in een depot lagen en hoe ze zijn ontploft bleef dinsdag nog onduidelijk. 

De Libanese overheid gaat vooralsnog uit van een industrieel ongeluk, niet van militair of politiek geweld. De explosie komt echter op een moment van aanhoudende schermutselingen met buurland Israël. Eerder op dinsdag zei Israël nog niet te zullen aarzelen de sjiitische Hezbollah-militie aan te vallen. Daarom vluchten sommigen van ons aanvankelijk naar de kelder, want vanwege de recente gevechten aan de grens moet rekening worden gehouden met een Israëlische luchtaanval. Israël zegt echter met deze ontploffing niets te maken te hebben.

In het zwaarst getroffen deel van het centrum, de christelijke wijk Ashrafieh, weigeren ziekenhuizen mensen die niet in levensgevaar zijn. Mijn Syrische conciërge Shadi, met glasscherven in zijn been, probeert het bij de eerste hulp vlakbij ons huis, maar wordt bloedend teruggestuurd naar onze flat.

Zoals bij zoveel flats liggen de ramen eruit en is de voorgevel gehavend. Libanezen hebben oorlogservaring en dat merk je: binnen de kortste keren verschijnen overal ehbo-tassen. ‘Gaat het goed, ben jij oké, heb jij hulp nodig?’, vragen wildvreemden op straat aan elkaar. Campers en busjes worden ingezet als ambulance. De explosie heeft grote schade aangericht in Armenia Street, een straat vol dure restaurants, winkels en cafés. Normaal klinken daar in een mengelmoes van Engels en Arabisch bestellingen voor een ‘cappuccino bi halieb skimmed’ (cappuccino met magere melk), nu worden de gewonden afgevoerd op brommertjes. De straatjes tussen Armenia Street en de haven zijn nauwelijks begaanbaar.

Winkeleigenaren doen wat ze kunnen om hun waar veilig te stellen. De explosie komt op een moment dat Libanon failliet is en banken nauwelijks functioneren. Plunderingen liggen dus op de loer.

Omwonenden weten hun auto ondanks puinschade in beweging te krijgen en aarzelen geen moment: zij vertrekken bij het laatste daglicht naar de bergen, van oudsher de plaats waar Libanezen zich veiliger voelen dan in de stad. De nacht valt over het stadsdeel met in veel huizen geen elektriciteit, geen stromend water en aanhoudend geloei van sirenes.

Een brandweerman probeert een brand te blussen. Beeld Reuters

‘Wat moet ik met het geld, wil jij op het geld passen?’, vraagt conciërge Shadi, terwijl hij me, nog steeds bloedend, een stel enveloppen en een tas in handen drukt. Het betreffen aanbetalingen voor reparaties en rekeningen aan het huis. De deur van Shadi’s kamer op de begane grond is bij de explosie weggeblazen. Shadi’s geld kan achter slot en grendel in mijn ondergrondse kelderbox, denk ik. Helaas: ook daar ligt de deur eruit.

In de haven poogt een enkele blushelikopter de enorme brand te bedwingen. Het onderzoek naar de explosie, de politieke gevolgen daarvan in het politiek zeer instabiele Libanon en de zoektocht naar slachtoffers in het puin zal moeten wachten tot woensdag, bij daglicht.

Met medewerking van Marije Vlaskamp.

Minstens 100 doden en 4.000 gewonden bij enorme explosie in haven van Beiroet

De Libanese hoofdstad Beiroet is dinsdagmiddag rond half zes Nederlandse tijd getroffen door een enorme explosie in het havengebied. Zelfs op 200 kilometer afstand op het Middellandse Zee-eiland Cyprus was de ontploffing te voelen. Volgens het Libanese ministerie van Volksgezondheid zijn er inmiddels Minstens 100 doden en meer dan 4.000 gewonden. De oorzaak wordt gezocht in een enorme hoeveelheid van de zeer explosieve stof ammoniumnitraat, die nabij de haven was opgeslagen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden