Onze correspondent in China: 'Xi wil dat de ideologie van het communisme weer een rol in het dagelijks leven gaat spelen'

De Chinese president Xi Jinping heeft met een toespraak het negentiende congres van de Communistische Partij geopend. Correspondent Marije Vlaskamp, die de hele speech tot zich heeft genomen: 'Xi moet China weer dichterbij de glorietijd brengen.'

President Xi Jinping houdt zijn rede in Beijing Beeld ap

Het was een lange zit, die toespraak.

'Ik heb nu vier partijcongressen meegemaakt; dit was voor mij een nieuw record. Eerdere speeches duurden 2 of maximaal 2,5 uur, maar Xi heeft er 3,5 uur over gedaan. Dat vindt dan plaats in een grote hal met slechte akoestiek, waardoor je de helft niet kunt verstaan, dus ik ben halverwege maar in de rij gaan staan om de tekst in ontvangst te nemen. Deze wordt pas vrijgegeven als de president is uitgesproken.'

Die heb je nu gelezen. Wat had Xi te vertellen?

'Een heleboel. Kort gezegd komt het erop neer dat hij een nieuw tijdperk heeft aangekondigd: dat van de wederopstanding van het glorieuze China.'

Wederopstanding? Maar het gaat toch uitstekend met China?

'Dit beeld gaat ver terug in de tijd. Toen het westen nog in grotten zat, was China al een enorm ontwikkelde beschaving. Maar op een gegeven moment is dat veranderd en kwamen de 100 jaar van vernedering, zoals dat hier genoemd wordt, met de opiumoorlog tegen de Britten in 1840 en de Japanse bezetting rond de Tweede Wereldoorlog als dieptepunt.

'De wederopstanding begon met de revolutie van Mao Zedong, dat was het eerste tijdperk. Daarna kwam Deng Xiaoping, die de economie opengooide en China met de wereld verbond. Nu komt het tijdperk van Xi, dat het land nog dichterbij de terugkeer naar de glorietijd gaat brengen.'

Xi Jinping tijdens zijn rede in de Grote Hal van het Volk op het Nationale Partijcongres in Beijing Beeld reuters

Heeft hij ook verteld wat dat concreet betekent?

'Vanaf nu gaat het draaien om 'het succes van het socialisme met Chinese karakteristieken'. De toespraak zit vol met dat soort zinnen, maar het komt er op neer dat de ideologie van de communistische partij weer een heel belangrijke rol in het dagelijkse leven gaat spelen. Zo moeten kinderen hier al op heel jonge leeftijd mee in aanraking komen. Nu zag je bijvoorbeeld dat peuterklassen al met zijn allen op kleine stoeltjes naar de toespraak zaten de kijken. En, nog een voorbeeld, hoogleraren zullen een betere beoordeling krijgen als zij op sociale media of de website van hun universiteit stukken over de partij zullen plaatsen.'

De touwtjes worden dus strakker aangehaald, kun je dat zo zeggen?

'Ja, 10 jaar geleden dacht het Westen nog dat China vanzelf wel zou veranderen. Als de bevolking maar veel contact met het westen zou hebben, meer vrijheid zouden krijgen en meer geld zou verdienen, dan zou ze vanzelf ook wel meer op ons gaan lijken. Maar de boodschap is duidelijk: dat gaat niet gebeuren.'

Het Chinese partijcongres begint vandaag. Hier moet je op letten

De Chinese Communistische Partij begint vandaag aan het congres dat de aftrap vormt voor de tweede termijn van partijleider Xi Jinping. Drie momenten om op te letten tijdens het beraad van de machtigste politieke partij ter wereld, die in Midden- en Oost-Europa aan invloed wint.

Heb jij een Chinese partijbons in je?
Kruip in de huid van een Chinese communist en check of jij uit het juiste politieke hout gesneden bent om de top te bereiken. Op naar het Politburo!


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.