Onverwachte sneer voor 'bejaarde partijleden' China

Het moet afgelopen zijn met de invloed van bejaarde partijleden op de Chinese politiek. Partijblad Het Volksdagblad trekt van leer tegen de oude garde, die niet accepteren wil dat 'hun thee koud is geworden na hun vertrek'. 'Mensen die verwachten dat hun thee wordt opgewarmd en terug op tafel wordt gezet, bemoeilijken het werk van de nieuwe generatie leiders,' aldus het Volksdagblad.

Marije Vlaskamp
Jiang Zemin. Beeld reuters
Jiang Zemin.Beeld reuters

In China was het tot de jaren negentig de gewoonste zaak van de wereld dat partijoudsten hun stempel bleven drukken op de gang van zaken aan de top. Belangrijke besluiten werden automatisch ter goedkeuring voorgelegd aan de Acht Ouderen, die nog in de revolutie hadden gevochten. Ook China's hervormingspoliticus Deng Xiaoping, die altijd geprezen wordt voor het oprichten van een systeem dat de pensionering van partijleiders in goede banen leidde, bleef tot zijn dood op de achtergrond aanwezig.

Zo stellen Chinese politici de positie en zakelijke belangen van hun familie veilig, en bovendien hoort het consulteren van gepensioneerde leiders, die een aanzienlijke achterban in de reusachtige Chinese bureaucratie behouden na hun aftreden, bij het smeden van politieke allianties. Voor de buitenwacht is de aanwezigheid van tachtigplussers in de politiek een vorm van beleefdheid en respect. De ongeschreven regel is dat leiders die niet uit zichzelf opstappen, niet genegeerd mogen worden.

Officieel moeten landelijke partijleiders voor hun zeventigste met pensioen. Sommigen laten inderdaad hun zwart geverfde haar uitgroeien - een symbool dat ze zich terugtrekken uit het openbare leven - maar er zijn politici die zich blijven vastklampen aan hun macht.

Zo blijft oud-partijleider Jiang Zemin (89), die in 2004 zijn functies neerlegde, dol op de schijnwerpers, en hij blijft actief achter de schermen. Grote affaires, zoals de corruptieaffaire rondom Politburo-lid Bo Xilai, zouden niet worden afgehandeld zonder zijn inspraak. Al noemen de Chinese media geen namen, iedereen gaat ervan uit dat de onverwachte sneer voor Jiang bedoeld is.

De afgelopen maanden zijn kopstukken uit de Chinese politiek en het leger wegens corruptie tot zware gevangenisstraffen veroordeeld - mannen waarmee Jiang een goede relatie had. President Xi Jinping zou Jiang duidelijk willen maken dat zijn rol is uitgespeeld. Het moment is strategisch gekozen, want de voltallige partijleiding is op zomerreces in in de Noord-Chinese badplaats Beidaihe, traditioneel het toneel voor informele politieke onderonsjes met partijoudsten die hun adem laten gaan over de agenda van het vergaderseizoen dat in de vroege herfst losbarst.

undefined

President Xi Jinping. Beeld reuters
President Xi Jinping.Beeld reuters

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden