Ontzet, beschaamd, maar niet op de hoogte

Het was al naar eigen zeggen de nederigste dag uit zijn leven en toen kreeg de 80-jarige Rupert Murdoch ook nog een taart van scheerschuim in zijn gezicht geduwd door een demonstrant.

AMSTERDAM - Doordat hij na zijn colbertje te hebben uitgetrokken in de inmiddels ontruimde zaal gewoon de vragen bleef beantwoorden van een Britse parlementaire commissie kweekte de bekendste mediatycoon ter wereld nog wat goodwill na een dag lang spitsroeden te hebben gelopen en vragen onbeantwoord te hebben gelaten.


Murdoch strooide wel wagenladingen as over zichzelf en zijn bedrijf uit. 'Het afluisteren van telefoons en het omkopen van politiefunctionarissen is fout', sprak hij een onderzoekscommissie toe in de Boothroyd Room van de Houses of Parliament. 'Ik ben geschokt, ontzet en beschaamd', zei hij over het feit dat de voicemails op de mobiele telefoon van het vermoord meisje Milly Dowler door journalisten van News of the World waren afgeluisterd. Tientallen keren gebruikte de man die zo vaak premiers voor zijn karretje had gespannen het woord sorry.


'Dit is geen excuus, misschien wel een verklaring. Ik heb wereldwijd 200 kranten en 53 duizend mensen in dienst. Daarvan werkte maar 1 procent bij News of the World, de rest zijn trotse en voortreffelijke werknemers die de ethische principes van dit bedrijf naleven.' Op de vraag of hij had overwogen als kapitein van het schip zelf ontslag te nemen, antwoordde hij neen. 'De mensen die ik vertrouwde hebben zich schandelijk misdragen. Ik ben degene die het beste alle rotzooi in dit bedrijf kan opruimen.'


Murdoch arriveerde al drie uur voordat het verhoor zou beginnen bij het Londense parlementsgebouw. Hij hoopte hiermee de paparazzi te ontlopen die juist zo vaak voor zijn kranten exclusieve foto's hebben gemaakt. Maar de auto kwam vast te zitten in het verkeer. Fotografen kregen daardoor toch de kans een glimlachende Murdoch in de auto te fotograferen.


Tijdens de hoorzitting zat hij naast James Murdoch - zijn zoon uit zijn tweede huwelijk met de journaliste Anne Torv en de baas van het Britse deel van News Corp., News International. Zijn derde, 38 jaar jongere echtgenote Wendi Deng zat vlak achter hem. Zij legde af en toe haar handen op zijn schouder en kwam onmiddellijk in actie toen een demonstrant die een taart van scheerschuim door de beveiliging had weten te loodsen hem belaagde met de uitroep 'inhalige miljardair'.


James Murdoch had tot dan toe geprobeerd zo veel mogelijk het woord te voeren in een poging ervoor zorg te dragen dat zijn vader zou worden ontzien. Hij hield vol dat de Murdochs pas vorig jaar kennis namen van het feit dat er meerdere privédetectives door de kranten waren ingeschakeld, die ondermeer de telefoons van celebrity's moesten afluisteren in de jacht op scoops.


Maar voor de rest wist hij niets af van criminele activiteiten bij News of the World of andere kranten uit de Murdoch-stal. Het afluisteren had zich vooral vóór 2008 voorgedaan, toen hij zich nog niet met de Britse activiteiten bezig hield. 'Als we het eerder hadden geweten hadden we zeker ingegrepen', zo zei hij.


Rupert Murdoch erkende dat de zaken bij de News of the World helemaal verkeerd waren gegaan. 'Een krant die zoveel anderen ter verantwoording roept, deed dat niet zelf. Dat gedrag is in strijd met alles waarvoor ik sta. En dat geldt ook voor mijn zoon.' Hij zei geregeld op privébezoek te zijn geweest bij verschillende Britse premiers. Maar veel kon hij zich niet herinneren van die gesprekken. Hij dacht dat de ontmoetingen met Tony Blair geregeld waren door diens spindoctor Alastair Campbell. Met Blairs opvolger Gordon Brown onderhield hij goede betrekkingen. 'De kinderen speelden graag met elkaar.' Met David Cameron had hij vlak na diens aantreden als premier een kopje thee gedronken op Downing Street. 'Hij wilde mij bedanken voor mijn steun. Maar over politieke zaken hebben we niet gepraat.'


Ook Rebekah Brooks werd door de commissie gehoord. De roodharige directeur van News International en voormalig hoofdredacteur van de schandaalkranten The Sun en News of the World zei dat onder haar leiding door deze kranten privédetectives werden ingeschakeld om 'volstrekt legitieme redenen als het opsporen van pedofielen'. Maar ze ontkende dat ze wist over ingeschakelde detectives die telefoons afluisterden van misdaadslachtoffers. Zij zei als hoofdredacteur ook niets te hebben geweten over betalingen aan die privédetectives. Niet de hoofdredacteur maar de managing-editor behandelde de kostendeclaraties. Zij hoorde net als alle andere Britten pas twee weken geleden dat de telefoon van het vermoorde meisjes Milly Dowler was afgeluisterd.


Rupert Murdoch en Rebekah Brooks boden gisteren hun excuses aan voor het afluisteren van voicemails. Maar de lastigste vragen gingen ze uit de weg.


Sheridan: 'Waarom kwam u door de achterdeur van Downing Street toen u de premier bezocht na de laatste verkiezingen?'


Murdoch: 'Omdat het mij gevraagd werd.'


Sheridan: 'Het werd u gevraagd.'


Murdoch: 'Ja'


Sheridan: 'Waarom zou dat zijn?'


Murdoch: 'Misschien om de fotografen te vermijden. Ik weet het niet. Ik deed wat mij werd verteld.'


Sheridan: 'Dat is vreemd, want staatshoofden kunnen gewoon door de voordeur gaan.'


Murdoch: 'Ja.'


Sheridan: 'En u moest door de achterdeur.'


Murdoch: 'Ja, dat is de keuze van de premier, of zijn staf, of wie die dingen ook regelt.'


Sheridan: 'Dus het waren de instructies van de premier?'


Murdoch: 'Mij werd gevraagd: wilt u s.v.p. door de achterdeur komen.'


James Murdoch: 'Ik denk niet dat mijn vader enige directe kennis heeft van de afspraken die er zijn hoe hij binnenkomt en vertrekt.'


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden