rechtbankverslag Saadia Ait-Taleb

Ontslagen antiradicaliseringsambtenaar: ‘Mij is afgepakt waar ik goed in was: de samenleving dienen’

De Amsterdamse voormalige antiradicaliseringsambtenaar Saadia Ait-Taleb zou zich schuldig hebben gemaakt aan belangenverstrengeling, maar vecht haar strafontslag aan. ‘Het is een groot trauma voor mij, ik weet niet of ik hier ooit overheen zal komen.’

De Amsterdamse gemeenteraad tijdens een vergadering over het deradicaliseringsbeleid. Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

‘Het gaat niet zo goed’, is het eerste dat Saadia Ait-Taleb donderdagochtend zegt tegen de Amsterdamse ambtenarenrechter.

Ruim anderhalf jaar geleden is het alweer dat Ait-Taleb strafontslag kreeg van toenmalig burgemeester Eberhard van der Laan. De antiradicaliseringsambtenaar zou zich schuldig hebben gemaakt aan belangenverstrengeling. Dat gebeurde tussen 2015 en 2016, toen Ait-Taleb verantwoordelijk was voor een geheime ‘grijze campagne’, waarmee Amsterdamse jongeren met onlinevideo’s van radicale gedachten moesten worden afgebracht. Tijdens het ontwikkelen van de campagne zou Saadia heimelijk een liefdesrelatie met de hoofdpersoon van de filmpjes hebben gehad. Deze Saïd J. had een behoorlijke lucratieve klant aan de gemeente. Hij zou voor 300 duizend euro hebben gefactureerd voor verschillende projecten.

De gemeente verwijt Ait-Taleb dat ze haar relatie met Saïd verzweeg, en dat ze Saïd hielp bij het opstellen van offertes die zij vervolgens accordeerde. Ook neemt de gemeente het haar kwalijk dat ze niet direct openheid van zaken gaf toen zij van haar leidinggevende vragen kreeg over het gerucht dat zij en Saïd wel erg close waren.

Een geheime operatie, islam, radicalisering, subsidies, fraude, liefde en een stervende burgemeester: het was in 2017 goed voor tientallen mediastukken waarin Ait-Taleb doorgaans weinig flatteus figureerde. ‘Het was alsof ze de IS-leider te pakken hadden’, zegt Ait-Taleb donderdag over die periode.

De dossiers zijn wat dikker, maar de argumenten zijn donderdag dezelfde als die eind 2017 werden gewisseld in de spoedprocedure die Ait-Taleb aanspande. In afwachting van de bodemzaak probeerde ze toen het ontslag te laten opschorten. Tevergeefs. Eigenlijk is er maar een groot verschil: het zelfvertrouwen waarmee Ait-Taleb destijds nog de rechtbank binnenstapte, is verdwenen.

Trauma

‘Wat mij is overkomen, gun je je ergste vijand niet’, zegt Saadia terwijl haar omslagdoek van de hangende schouders zakt. ‘Van mij is afgepakt waar ik goed in was: de samenleving dienen. Een baan vinden lukt me niet. Ik heb torenhoge schulden. En de situatie heeft zijn weerslag op mijn fysieke en mentale gezondheid.’

Ze verwijt zichzelf dat ze ‘te weinig reflectiemomenten heeft ingebouwd’, zegt ze. ‘Maar tijd en ruimte waren daarvoor destijds niet. Er verdwenen Amsterdamse jongeren naar het Midden-Oosten. En er was een grillige burgemeester en een directeur die weinig wist.’

Als de rechter vraagt hoe zij haar toekomst voor zich ziet, breekt ze. En pakt ze een vooraf opgestelde tekst. ‘Ik ben zo zenuwachtig en het moet er wel goed uitkomen.’ Ze vertelt dat ze op straat in Amsterdam te horen kreeg dat ze maar niet zo dom had moeten zijn om de overheid te vertrouwen. Ait-Taleb: ‘Het is een groot trauma voor mij, ik weet niet of ik hier ooit overheen zal komen.’

Dit wens je niemand toe, erkent ook advocaat Pieter de Jong namens de gemeente. ‘De gemeente stelt vast dat dat deels door alle media-aandacht en spin is gebeurd. Dat hebben we nooit gewild en we hebben er ook nooit aan bijgedragen.’ Dan gaat de raadsman ‘nuchter en objectief’ in op het ‘plichtsverzuim’ waaraan Ait-Taleb zich volgens hem schuldig heeft gemaakt.

Ernst belangenverstrengeling

De vraag is niet meer of Ait-Taleb iets verkeerd heeft gedaan. Dat staat zelfs volgens haar eigen advocaat Christiaan Oberman wel vast. De vraag die voorligt is vooral hoe ernstig de belangenverstrengeling was, en of ontslag daarvoor wel een proportionele straf is.

Oberman ontkent dat er een liefdesrelatie was. Ait-Taleb noemde het eerder een ‘flirtrelatie’ die tot haar spijt niet van de grond kwam. Nu spreekt Oberman van ‘een persoonlijke relatie’ en dat levert in zijn ogen ‘de schijn van belangenverstrengeling op’. Met verwijzingen naar WhatsAppberichten, foto’s en e-mails probeert De Jong dat te weerleggen. Ook wordt er getwist over de mate waarin Saïd nu wel echt werk heeft geleverd voor zijn werkzaamheden en of de kwaliteit daarvan een beetje op orde was.

Voor iemand met een goede staat van dienst als Ait-Taleb was een berisping, misschien een overplaatsing, een passende maatregel geweest, concludeert Oberman. De Jong vindt dat Ait-Taleb het belang van Saïd boven dat van de gemeente heeft gesteld en ‘dan is de zwaarste maatregel dus wel degelijk passend’.

De rechtbank hoopt voor 6 juni uitspraak te doen. Daarnaast loopt er ook nog een strafrechtelijk onderzoek naar de vermeende fraude. Wanneer die zaak zal dienen, is volgens de advocaten van Ait-Taleb nog niet duidelijk.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.