Ontbladering

Hoe lang smeren we nog inkt op dode bomen? En hoe lang lopen we nog naar de bladenwinkel voor ons leesvoer? Het digitale tijdschrift is aan een gestage opmars bezig.

De tablet heeft al van zo veel dingen de schuld gekregen - de neergang van de pc, de teloorgang van het gedrukte boek, kromme kinderruggetjes - daar kan nog best iets bij: het verdwijnen van bladenwinkels. Dag AKO. Doei Bruna. Tabee sigarenmannetje om de hoek.


Pixels gaan papier en inkt vervangen, zeggen futurologen. Al meer dan tienduizend Amerikaanse tijdschriften zijn te lezen op een pc of tablet. Hoe groot het aanbod wereldwijd is weet niemand. Maar in Nederland zijn zo'n beetje alle bladen van Sanoma (Viva, Donald Duck, LINDA) in digitale vorm te koop.


Uitgevers schermen met indrukwekkende groeicijfers. Zo is de digitale oplage van BBC History in een jaar tijd met 639 procent gestegen. Modebijbel maar laat een groeispurt zien van 463 procent. Evenwel afgezet tegen de aantallen gedrukte exemplaren gaat het in de meeste gevallen om een paar procent digitaal. Dat zijn enkele honderden of duizenden exemplaren.


Cosmopolitan maakte vorig jaar bekend de 100 duizendste abonnee te hebben ingeschreven voor zijn iPad-editie. De gedrukte oplage van het blad bedraagt ruim 3 miljoen stuks - alleen al in de Verenigde Staten. Het vrouwenmagazine verschijnt in 35 talen in 100 landen.


Vliegende vaart of niet, digitale bladen hebben absoluut voordelen. Een digitale Panorama eet geen ruimte. Je huis komt niet vol te liggen met stapels vergelende tijdschriften. Ze zijn altijd vers van de 'pers' - geen vlekken van gemorste koffie, geen happen eruit van de hond, geen ontbrekende pagina's die de verloofde er alvast heeft uitgescheurd.


Je hebt digitale bladen op de verschijningsdatum in huis (en soms zelfs eerder). Je hoeft niet te wachten op de postbode. Bladen die uit het buitenland komen, kunnen er soms lang over doen voor ze je deurmat bereiken - de tijdschriften van de Britse uitgever Future PLC staan er om bekend dat ze er soms vier weken over doen om het Kanaal over te steken.


Bladen op een tablet hebben bovendien als voordeel dat je ze 's avonds ook in bed kunt lezen als de verloofde het licht uitknipt. Er verschijnen steeds meer tablets met een scherm van 7 en 8 inch, die minder zwaar aanvoelen. Gadgets als de Galaxy Tab 3 (zie hiernaast) hebben een leesstand die prettig is voor de ogen. Nadeel van een tablet of laptop zijn de hoge instapkosten.


Tienduizenden tijdschriften kennen een digitale uitgave, in de vorm van een PDF (portable document format) dat de papieren versie één-op-één naäapt, of gegoten in een app met extra toeters en bellen. Of ze zijn te vinden in een digitale equivalent van de bladenwinkel van glas en steen, de kiosk-app.


Zinio is de oudste in deze categorie. Het bedrijf werd opgericht in 2001 en biedt inmiddels meer dan 5.500 titels, overwegend Engelstalig. Bladen zijn te lezen op een pc of Mac, of op een tablet en mobiele telefoon. Je kunt losse nummers kopen of een abonnement nemen.


In de VS biedt Zinio sinds enkele weken de Z-Pass aan. Met het abonnement kun je drie titels naar keuze lezen, uit een selectie van 300 magazines, voor 5 dollar per maand. Elke maand kun je van titel wisselen. Extra bladen kosten 1,50 dollar extra, hoewel de betere tijdschriften als The Economist duurder uitvallen.


Het is niet bekend wanneer Zinio de Z-Pass in Europa aanbiedt, maar wie niet wil wachten kan zijn hart ophalen bij Readr, een soort Spotify voor tijdschriften. Voor 8,99 euro per maand kun je meer dan tienduizend bladen lezen. Readr biedt iedere geregistreerde gebruiker 20 minuten gratis toegang per maand, voldoende om te browsen en eventueel bladen los te kopen als een abonnement te veel van het goede is. Readr is zeven dagen op proef te proberen.


Meestal zijn digitale bladen goedkoper dan hun gedrukte tegenhangers. Bij Nederlandse magazines is het voordeel een dubbeltjes of twee tot vijf per los nummer of een paar euro's bij een abonnement. Maar sommige buitenlandse tijdschriften bieden abonnementen voor een prijs waarvoor je nog geen twee losse nummers bij de AKO, de Bruna of je sigarenmannetje koopt.


Wie bijvoorbeeld wil weten wat mannen bezighoudt, kan Bert Wagendorps Ventoux tot zich nemen. Twee tientjes voor de papieren roman, als e-book bijna 5 euro goedkoper. Het mannenmagazine Maxim (Amerikaanse editie) daarentegen kost op dit moment 6,85 euro voor 10 nummers. Maxim en Ventoux hebben beide aandacht voor seks en sport, maar Maxim doet er snelle auto's en sexy gadgets bij.


Virtuele kiosken


Er is een handvol kiosken-apps. Zinio heeft software voor de pc, Mac, iOS, Android, Windows 8 en biedt soms (tijdelijke) hoge kortingen bij Amerikaanse tijdschriften. Readr, voor iPad, biedt een bladenbuffet voor 8,99 euro per maand of 20 minuten gratis. Kiosk staat standaard op iPhones en iPad en groepeert alle bladen-apps in iTunes App Store. De echte kiosken hebben ook virtuele filialen. AKO MagWorld is er voor iOS en Android en verkoopt ook Bouqet-reeksen en Doktersroman.Bruna Tablisto voor iOS en Android telt tegen de 200 titels. Tijdschrift.nl is de bladenwinkel van uitgever Sanoma voor de iPad. MagZine, voor iOS en Android is een kiosk met rond de 100 Nederlandstalige titels.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden