Ontbijtmeisje hangt vanaf vandaag bij Melkmeisje in Rijksmuseum

Het onlangs verworven schilderij Hollands meisje aan het ontbijt, van de 18de-eeuwse schilder Jean-Étienne Liotard, is vanaf vandaag twee maanden te zien in de Eregalerij van het Rijksmuseum. Daarna verhuist het naar een andere zaal. Het is de eerste aankoop van de nieuwe baas van het museum, Taco Dibbits.

Beeld anp

'Daar is ze', zegt de genodigde begunstiger van het Rijksmuseum, in tweedelig grijs. Ze: dat is Hollands meisje aan het ontbijt van Liotard, de nieuwste aankoop van het museum. Of ze achter glas komt, vraagt hij de kennis naast hem, en hij zegt er meteen maar bij: 'Ik ben er voor. Zo'n klein schilderijtje, daar komen de mensen aan. Soms zelfs met een ballpoint.'

Woensdagochtend, nog voordat de grote drommen museumbezoekers de Erezaal van het Rijksmuseum binnenstroomden, heet Taco Dibbits een handvol 'vrienden van de 18de eeuw' welkom bij de presentatie van zijn eerste aankoop als hoofddirecteur. Hij noemt Hollands meisje aan het ontbijt, rond 1756 in Nederland geschilderd door de Fransman Liotard, het mooiste schilderij uit de 18de eeuw dat hij - in tijd dat hij bij het Rijksmuseum werkt - voorbij heeft zien komen. 'Het blinkt in elk detail uit.'

'Het schilderij is klein, maar de uitstraling enorm'

Met de aanschaf van Liotards 'Hollands meisje' geeft de nieuwe baas van het Rijksmuseum zijn visitekaartje af. Wat maakt dit werk zo belangrijk voor de nationale collectie?

'Het Melkmeisje van de 18de eeuw'

Het schilderij, bij de aankoop al 'Het Melkmeisje van de 18de eeuw' genoemd (om die reden hangt het de eerste twee maanden te midden van de Vermeers) verbeeldt een jonge vrouw in een typisch Hollands interieur, tijdens een typisch Nederlands ochtendritueel: het drinken van koffie. Alle kenmerken van een 17de-eeuws genrestuk zijn aanwezig: een alledaagse scène, de intieme sfeer, de sobere kleurstelling, de verfijnde stofuitdrukking en het kerkinterieur op een schilderij op de achtergrond. Toch zijn alle meubels en tafelstukken uit Liotards eigen tijd.

Dibbits roemt de rust die het schilderij ademt - vandaar de vergelijking met het Melkmeisje. Reinier Baarsen, conservator meubelen van het museum en specialist van de 18de eeuw, zal even later zeggen dat hij het meisje op het schilderij van Liotard veel menselijker vindt. 'Maar dat hoort ook bij de 18de eeuw. Dan raakt men geïnteresseerd in de ziel.'

Het schilderij Hollands meisje aan het ontbijt van Jean-Etienne Liotard. Het is de eerste grote aankoop van Dibbits, sinds juli de nieuwe hoofddirecteur van het Rijksmuseum. Beeld anp

Nieuwe opstelling

Vanaf 21 maart hangt Hollands meisje aan het ontbijt niet meer in de Eregalerij, maar in de zalen van de 18de eeuw. Er wordt daar gewerkt aan een nieuwe opstelling, waaraan een deel van de 22 pastels van Liotard die het Rijksmuseum al bezit, wordt toegevoegd. Baarsen: 'We gaan de hele 18de eeuw herschikken rond Liotard. En dan wordt Hollands meisje aan het ontbijt het mooiste uithangbord van Nederland door buitenlandse ogen gezien.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden