Online-tv: livestream van de revolutie

Ze werken zich een slag in de rondte, de journalisten van het online-tv-station Hromadske-TV in Kiev. In amper twee maanden tijd is het station razend populair geworden, mede dankzij subsidie uit Nederland.

KIEV - 'Je hoeft niet te fluisteren, je mag best hardop praten', zegt Sergej Grisjin in de studio van Hromadske. 'De uitzending is gewoon aan de gang, maar je hoeft niet zo krampachtig te doen.'


Bij de studio van het televisiestation geen beveiligers, geen afgesloten regieruimtes of opgepoetste edit-sets. Zelfs het rode lampje 'on air' ontbreekt. De deur staat gewoon open, iedereen loopt naar binnen en naar buiten. Een paar camera's, twee bureaustoelen, drie felle bouwlampen en een goede internetverbinding. Veel meer heb je voor een televisiestation niet meer nodig.


De timing kon niet beter zijn. De eerste uitzending van het online collectief stond gepland voor 22 november, een dag nadat bekend was geworden dat de Oekraïense regering geen verdrag met Europa zou sluiten; dat was het startschot van een golf van protest. Wat aanvankelijk een innovatief en conceptueel televisiestation moest worden, groeide in no-time uit tot de belangrijkste informatiebron van de demonstranten in Kiev. Wat er ook speelt, met hun iPhones staan de verslaggevers van Hromadske er bij. Live.


Het beeld schokt en soms zijn ze slecht te verstaan, maar dat geeft niet. Deze week had het kanaal een piek van 132.000 kijkers. Gemiddeld ligt dat cijfer op 25.000, hoger dan sommige reguliere zenders. 'En bij YouTube hebben ruim 100.000 mensen zich geabonneerd', zegt hoofdredacteur Roman Skrypin. 'De helft meer dan bij het 5de Kanaal, waar ik vroeger werkte, en daar werkt al twee jaar een groot team aan internet-televisie.'


Het is 's avonds laat. Terwijl Skrypin de uitzending afsluit, komen er enkele jongeren binnenlopen met dampende schalen eten. Kijkers. Ze hebben online al een donatie voor het televisiestation gedaan, maar besluiten de avondploeg ook letterlijk wat bij te staan. 'Het is echt uniek', zegt een van de twee. 'We gaan slapen met de uitzendingen van Hromadske en we staan er weer mee op. Het is niet alleen een belangrijke informatiebron, je krijgt er vreemd genoeg ook een band mee.'


Skrypin schenkt glaasjes Jagermeister. 'We geven iedereen een stem. Je kunt via Skype altijd bellen, wij laten iedereen die wat te zeggen heeft wat zeggen. Mensen zijn niet gek, ze hebben alleen in dit land nog nooit het juiste platform gekregen. Niemand vraagt het volk wat. Wij wel.' Al in de eerste week wist het kanaal ruim 40.000 euro aan donaties binnen te halen en giften blijven binnenstromen. Daarmee kan Hromadske, mede dankzij een aantal subsidies waaronder 100.000 euro van de Nederlandse ambassade in Kiev, voorlopig uit de voeten.


De politieke standpunten laten zich raden. Een paar dagen geleden nog stak Skrypin zijn middelvinger op naar de volksvertegenwoordiger die vorige week een pakket aan repressieve maatregelen door het parlement loodste. 'We hadden een felle discussie. Hij zei tegen mij: als je zo tegen die wet bent, dan stap je toch fijn naar de rechter? Ik heb hem verteld hoe het werkelijk zit. We hebben in Oekraïne geen onafhankelijke rechtspraak, het enige wat ik heb is mijn middelvinger.'


Het is een van de best-bekeken fragmenten op de website van het televisiestation. 'Daar kregen we trouwens in onze Google-discussiegroep wel wat commentaar op', zegt een van de redacteuren. Skrypin haalt zijn schouders op.


De wet heeft gevolgen voor de zender wanneer binnenkort ook online-media zich moeten registreren. 'Dan komen er allerlei bullshitregeltjes bij kijken. Hoeveel procent in de Oe- kraïense taal moet, hoeveel in het Russisch', legt Grisjin uit. 'Nu kunnen we doen wat we willen, desnoods in het Chinees. Dan kunnen we wel inpakken.'


Toch gaan ze dapper door. 'Plannen genoeg, ook wanneer de huidige politieke situatie kalmeert. Dan gaan we speciale programma's programmeren, interviews, berichten en kantoren in de regio's', zegt Grisjin. Tot die tijd is het anarchie. Wanneer er schermutselingen zijn tussen de demonstranten en de oproerpolitie komt het live op de zender. Wanneer er even geen nieuws is, speelt een van de cameralieden op een trekharmonica. Ook dat is live in de uitzending.


'Geen strikte regels, gewone kleren en gewoon je werk doen', vat Grisjin het samen. 'Televisie maken is al lang geen magie meer.' Dan springt hij op. Via Twitter komen er berichten binnen over onrust in een buitenwijk. 'Eerst maar eens kijken of we een livestream kunnen vinden.'


Jonge kijker die de journalisten spontaan een pan eten brengt

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden