Oneindig zijn kan voor een lijn

Een nieuwe lente. Drie bundels met gedichten voor kinderen, één boek met rijmend proza in de traditie van light verse....

Marieke Henselmans

In Met mijn rechteroog dicht, mijn linkeroog open van Iene Biemans (Leopold; 40 pagina's; fl 28,50) staan gedichten, versjes, raadsels en rijmpjes. Biemans dichtbundel Lang zul je leven werd bekroond met de Nienke van Hichtumprijs. In dit nieuwe boek doen de versjes denken aan de absurde, ouderwetse rijmpjes die oma's voor hun kleinkinderen opzeggen, over Holle Bolle Gijs en Kaatje, ben je boven?

Biemans probeert haar verhaaltjes niet schattig of vertederend te maken, maar praktisch en vol humor. 'Jij bent het schatteboutje./ Ik ben het kachelvrouwtje./ Jij hebt het haar van een prinses./ Ik heb een schaar met een vlijmscherp mes./ Jij zit bij de fontein./ Ik zit op een wild zwijn. / Ik nader op een draf. / En knip je haar er af!/ Nou ben jij/ het kachelvrouwtje/ en ik het schatteboutje.' De prachtige pentekeningen van Margriet Heymans geven er een absurdistisch extra aan. Bij het voorlezen blijkt er soms een woordje te veel te staan dat verhindert dat je in een volmaakt voorleesritme raakt.

Biemans maakt ook grappige, raadselachtige gedichtjes. 'Waar zijn ze gebleven?/ Net stonden ze daar/ op een rijtje/ naast elkaar, voor het huis/ op het grint./ Wie?/ De timmerman, de timmervrouw en het timmerkind.' In de illustratie is een vredig huisje te zien, met openstaande deur. Is daar die timmervrouw te zien? Dit is het betere voorleeswerk voor jonge kinderen.

We schilderen een vogel (Querido; 40 pagina's; fl 28,50) is een boekje met gedichten van Jacques Prévert. Wim Hofman vertaalde ze en maakte er illustraties bij, zoals hij vorig jaar deed met Voor jou mijn lief. De Franse dichter Prévert leefde van 1900 tot 1977. In de eerste bundel staat een kleine biografie van Prévert, in deze tweede bundel niet. Achterin het boek zijn, in kleine letters, de gedichten in het Frans opgenomen.

De beroemde gedichten zijn schitterend vertaald. 'Tijdverdrijf?/ Is schrijven tijdverdrijf/ is dromen tijdverdrijf/ Deze bladzijde/ was een paar seconden geleden/ helemaal wit/ Nog geen minuut/ is voorbij/ En kijk het is nu al af.' De uitgever vermeldt geen aanbevolen leeftijd; de eerste bundel lijkt vooral geschikt voor pubers, dit tweede boek lijkt ook voor jongere kinderen een feest. De illustraties zijn houtsnedeachtig, trefzeker en krachtig.

Ook van Eva Gerlach kwam een soort vervolg op een succesvolle dichtbundel voor kinderen. In Oog in oog in oog (Querido; 54 pagina's; fl 29,95) laat ze zien hoe veelzijdig ze als dichter is. In 1998 verscheen Hee meneer Eland - dat in 1998 werd bekroond met de Nienke van Hichtumprijs - en twee jaar later kreeg Gerlach de P.C. Hooftprijs voor haar poëzie.

Haar nieuwste kinderboek is verdeeld in zes hoofdstukken of afdelingen: 'Vlieg op', 'Het lied van H.', 'Ben ik', 'Hoeveel vossen ken je in Schotland', 'Scherp zijn' en 'Lief'. 'Vlieg op' gaat over rivaliteit tussen het jongere zusje Merel en de schrijfster, die in het volgende hoofdstuk Kuifje heet. In het gedicht 'Hetzelfde' stelt dit meisje terloops een vraag aan haar hardlopende oma. Mooi hoe Gerlach lichtvoetig zo'n wezensvraag laat beantwoorden:

Ik rende met mijn oma door de mist

waar zon in prikte. 'Hee oma', vroeg ik,

'als ik dus constant verander en dat gaat door

tot ik sterf wie ben ik dan, wat kan je

mij noemen. 'Ja', zei ze, 'we gaan

snel voorbij maar iets binnenin blijft hetzelfde.'

'Wat,' vroeg ik, ze nam een slok sportdrank. 'Luister kind,' zei

ze rennend als de beste naast me, 'de

holte in de wervelstorm dat ben

jij'.

'Lief' gaat over geluk en liefde. 'Dat kermisgevoel in je maag', 'of je nooit zult stoppen met leven'. Dat gevoel dat altijd voorbij gaat, want: 'kijk, oneindig zijn kan voor een lijn, dat leer je nog wel in de eerste, niet voor een mens.' De illustraties van Sieb Posthuma kunnen los van de gedichten worden ingelijst, zo mooi zijn ze. Soms pentekening, soms aquarel, soms met de pen in nat gewerkt. Een schitterende bundel.

Van Ted van Lieshout verscheen Een klein groen koffertje. De illustraties van Daan Remmerts de Vries in fullcolour, getekend, geschilderd, geplakt, maken er een kleurig, spannend prentenboek van (Leopold, 30 bladzijden, fl 29,90). Hetzelfde duo maakte eerder Mijn tuin, mijn tuin, dat bekroond werd met een zilveren griffel. Van Lieshout is een verklaard bewonderaar van Annie M.G. Schmidt. In zijn eerdere boeken is dat duidelijk te merken, maar dit boek over het kleine groene koffertje blijkt een regelrecht eerbetoon. Dit is het soort boek dat van de gehaaste ouder - 'Kom op, ik wil het nieuws nog zien' - een voorbeeldige voorlezer maakt. Leest zo lekker voor dat je het jammer gaat vinden als je kinderen er te klein voor worden.

Er was een klein groen koffertje dat bij de halte wachtte,

het wachtte bij de halte van de bus naar het station.

Het stond geduldig op de stoep en had maar één gedachte:

Ik wil zo graag op reis gaan naar een ver land in de zon!.

Wij tevreden, kinderen tevreden, en Annie zal, als zij boven meeleest ook tevreden zijn.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden