One hundred and eighty!

Ineens was het er: darts op de Nederlandse tv. Verantwoordelijk daarvoor was de ontvangst van de BBC in Haagse huiskamers. Ook Raymond van Barneveld werd zo gegrepen, blijkt uit de eerste aflevering in een nieuwe serie van Andere Tijden Sport. De Haagse postbesteller werd legendarisch in Engeland en Nederland.

De gekte rond darts keerde deze week weer even terug in het land. Naar de PDC WK-finale in Alexandra Palace in Londen, uitgezonden door RTL7, keken 1,8 miljoen mensen. Michael van Gerwen verloor van Phil 'The Power' Taylor.


Het waren frisse herinneringen aan de allergekste darttijden, die van de jaren negentig, toen de Embassy, het WK-toernooi op de country club Frimley Green, het land rond de jaarwisseling danig in zijn greep had. De hoofdrol daarbij was steevast voor Raymond van Barneveld, bijnaam Barney, beroep postbode. Zijn wereldkampioenschap in 1998 is het eerste onderwerp van de nieuwe winterserie van Andere Tijden Sport.


Van Barneveld, zo vertelt het filmverhaal van regisseur John Appel (van de Hazes-documentaire Zij Gelooft In Mij), kwam niet voor niets uit Den Haag. Dat was de stad waar darts zich voor het eerst als sport kon nestelen. En dat had weer, betoogt samensteller Marten Leurdijk, alles te maken met de mogelijkheid de BBC te ontvangen.


De rest van Nederland was in de jaren tachtig nog verstoken van de Britse tv-uitzendingen, maar in Den Haag waren via de kabel de wedstrijden van het Embassy-toernooi te zien. Het bevorderde een stevige beoefening van de Engelse kroegsport, die vooral bij twee werknemers van de Haagse PTT opvallend aansloeg.


Voordat Van Barneveld onder zijn koosnaam Barney - het Flintstone-personage prijkt op de rug van zijn glanzende dartshirt - voor de BBC-camera verschijnt, is daar al zijn collega Bert Vlaardingerbroek. Big Bert noemen de Britten hem. Vlaardingerbroek is koerier, Van Barneveld besteller bij de post. In de kantine hebben ze wel tegen elkaar gespeeld, vertelt Vlaardingerbroek in Andere Tijden. Hij won meestal.


Vlaardingerbroek kwam in 1988 voor het eerst in Frimley Green, daarna nog drie keer. Telkens vloog hij er in de eerste ronde uit. Geen killer, zegt hij zelf. Keek veel te veel op tegen de Britse profs, onder wie de legendarische Eric Bristow, vijfvoudig Embassy-winnaar. 'Dan kom je daar en dan zie je John Lowe uit een Jaguar stappen, een andere topper uit een Bentley, dan zie je een Rolls-Royce staan en dan denk je, nou waar ben ik terechtgekomen als amateurtje. Nee, je keek je ogen uit.'


Van Barneveld, in 1991 debuterend in de uitzinnige speelzaal van Frimley Green, was van een ander soort. Rustte niet voordat hij de eindzege binnen had. In 1995 verloor hij van Richie Burnett uit Wales. Drie jaar later waren de rollen omgekeerd.


Snackbar

De Hagenaar, die bij die gelegenheid een ADO-sjaal, een Nederlands elftalsjaal en een wit shirt met Hollandse reclametulp droeg, werd direct een held in Nederland. Op Schiphol struikelden de camerateams over elkaar. De man met de lullig ogende beker werd door Gerri Eickhof van het NOS Journaal ingeleid.


Regisseur John Appel concentreert zich, net als in zijn Hazes-film, op de echtgenote van de held. Sylvia van Barneveld bakte friet, toen Raymond langskwam in de snackbar en verliefd werd. In de beslissende leg van de finale van haar man durfde ze niet te kijken. Het was erop of eronder. Het ging om 130 duizend gulden, een vermogen voor de twee.


Van Barneveld vertelt in de documentaire het verhaal dat hij in de aanloop van het BDO-WK 1998 een huurschuld had van 2.500 gulden (1.140 euro). Sylvia moest elk dubbeltje omdraaien. Vertrouwensman Toby van Laarhoven telde vervolgens 30 briefjes van honderd uit in Barneys hand. De darter moest zich geen zorgen maken in de aanloop naar het WK. Het werkte; Barney was 'los'.


In 1999 trok SBS6, toen de dartszender, liefst vier miljoen kijkers bij de finale waarin Van Barneveld met succes zijn wereldtitel verdedigde. Nederland werd dartsland. De Britse topspelers, die balen van de Nederlandse invasie, incasseren vorstelijke bedragen voor clinics en toernooien aan de andere kant van de Noordzee. Alles komt door Barney, weten zij. Én door master caller Martin Fitzmaurice die het publiek opwarmt met zijn 'Let's Play Daaaarts!!' en 'One-hundred-and-eeeiiighty!'.


De Hagenaar werd in 1998 professional. Nog driemaal pakte hij de BDO-wereldtitel, voordat hij in 2006 na een verloren WK-finale tegen landgenoot Jelle Klaasen overstak naar de concurrenterende dartbond PDC. Daar wachtten confrontaties met de onverslaanbare Phil Taylor, ook deze week de uiteindelijke winnaar. Slechts éénmaal wist Van Barneveld daar het wereldkampioenschap te grijpen. De dartsgekte in Nederland is enigszins geluwd.


Andere Tijden Sport, Raymond van Barneveld: van postbesteller tot dartsmiljonair. Zondag 6 januari, Ned 1, 22.30 uur.


Darts, voetbal en schaatsen


Barneys greep naar de dartsmacht is de eerste van drie afleveringen Andere TIjden Sport in januari. Op zondag 13 januari volgt het verhaal over voetbalclub IJsselmeervogels, die in 1975 de halve finale voor de KNVB-beker bereikte. De trilogie besluit met een special op woensdag 16 januari over de wedstrijd van de barre Elfstedentocht van 1963.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden