Onderzoekscommissie: Defensie neemt veiligheid personeel onvoldoende serieus, met fatale incidenten als gevolg

Het ministerie van Defensie heeft de veiligheid van het eigen personeel jarenlang onvoldoende serieus genomen. De militaire en politieke top besteedde te weinig aandacht aan de veiligheid en de organisatie leert onvoldoende van gemaakte fouten. Met onder meer permanente bijscholing en een onafhankelijke interne toezichthouder moet dat worden verbeterd.

Minister Ank Bijleveld: 'Veiligheid is onvoldoende onderdeel van de strategie, de structuur, het systeem en de cultuur van de organisatie om een veilige taakuitvoering te waarborgen.' Beeld ANP

Dat schrijft een externe onderzoekscommissie onder leiding van voormalig Shell-topman Jeroen van der Veer in een rapport dat vrijdagochtend is aangeboden aan minister Bijleveld. Zij neemt alle conclusies over en belooft beterschap, schrijft zij in een brief aan de Tweede Kamer.

De gebrekkige veiligheid leidde in de afgelopen jaren tot enkele fatale incidenten. In maart 2016 kwam instructeur Sander Klap (35) om het leven toen hij op de Defensie-schietbaan in Ossendrecht werd geraakt door kogels van een cursist. Uit de reconstructie bleek dat Klap les gaf op een ongeschikte, niet gekeurde schietbaan, zonder de juiste begeleiding.

Een jaar eerder, in Mali, sneuvelden René Zeetsen (30) en luitenant Ernst Mollinger (26) toen hun Apache-helikopter neerstortte door een technisch mankement. Op 6 juli 2016 lieten korporaal Kevin Roggeveld (24) en sergeant der eerste klasse Henry Hoving (29) in Mali het leven toen een mortiergranaat al in de schietbuis ontplofte. Uit de reconstructie van dat ongeluk door de Onderzoeksraad voor Veiligheid bleek vorig jaar dat de granaten na aankoop niet werden getest, dat later geconstateerde gebreken werden genegeerd en dat ze vervolgens verkeerd werden getransporteerd en opgeslagen.

Naar aanleiding van het OVV-rapport trad toenmalig minister Hennis af, al nam zij het nog wel op voor haar organisatie. 'De veiligheid en gezondheid van onze militairen staat bij iedereen voorop', benadrukte zij. Die conclusie wordt niet gedeeld door de commissie-Van der Veer en nu ook niet meer door haar opvolger, CDA-bewindsvrouw Ank Bijleveld. Zij ziet veel ruimte voor verbetering: 'Veiligheid is onvoldoende onderdeel van de strategie, de structuur, het systeem en de cultuur van de organisatie om een veilige taakuitvoering te waarborgen.'

Bijleveld heeft inmiddels een 'kwartiermaker' aangesteld die de instelling van een onafhankelijk toezichthouder binnen Defensie voorbereidt.


Vernietigende rapporten over Defensie

'Leiding Defensie faalde bij dodelijk schietongeluk'
De Defensieleiding is 'op meerdere niveaus niet op professionele wijze omgegaan met de veiligheid van het eigen personeel', concludeerde de Onderzoeksraad afgelopen juni.

'Defensie stelde voortgang Mali-missie boven veiligheid'
De Onderzoeksraad voor Veiligheid velde in een nieuw rapport over een fataal ongeluk tijdens de missie in Mali een vernietigend oordeel over Defensie. Het ministerie kocht munitie 'in den blinde' en controleerde het materiaal niet. De opslag was ondeugdelijk, de medische hulp in Mali voldeed niet aan 'de hoogste eisen van traumazorg'.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.