Onderzoek naar Rusland-connectie Trump gaat nieuwe fase in. Komt er een aanklacht?

Het onderzoek naar de Rusland-connecties van de regering-Trump en Russische inmenging in de Amerikaanse presidentsverkiezingen is een nieuwe fase ingegaan. Volgens Amerikaanse media heeft speciaal aanklager Robert Mueller een grand jury ingesteld. Wat betekent dit voor het onderzoek? Drie vragen.

Robert Mueller. Beeld afp

Wat doet een grand jury?

Een grand jury is een onafhankelijk panel van burgers dat beschuldigingen van een openbaar aanklager weegt en verder kan onderzoeken. Dit gebeurt achter gesloten deuren. Ook heeft een grand jury de bevoegdheid dagvaardingen uit te geven, gevoelige documenten op te vragen en getuigen te horen onder ede. Wanneer een aanklacht ophanden is, beoordeelt een grand jury uiteindelijk ook of het bewijs van een aanklager sterk genoeg is voor vervolging voor strafbare feiten.

Wat betekent het instellen van een grand jury voor het onderzoek naar de Rusland-connecties van de Trump-campagne?

Daarover zijn veel vragen. De eerste is of er werkelijk een grand jury actief is. The Wall Street Journal meldde donderdag als eerste dat Mueller 'sinds enkele weken' een grand jury heeft ingesteld. De Amerikaanse krant wist dat van twee anonieme bronnen. Daarna bevestigden ook persbureau Reuters en The New York Times het nieuws op basis respectievelijk anonieme bronnen en 'verschillende betrokken advocaten'.

Zodra het onderzoek bij een grand jury ligt, gaat het een volgende fase in. Dat zou er in ieder geval op kunnen duiden dat speciaal aanklager Mueller iets op het spoor is. In het minste geval wil hij via de grand jury meer bewijs vergaren over de Rusland-connectie; in het sterkste geval heeft hij al criminele feiten ter toetsing neergelegd bij de jury en komt er een aanklacht. Maar tegen wie, dat is onduidelijk.

Zeker is dat president Trump tot nog toe niet direct in verband kan worden gebracht met Russische verkiezingsbemoeienis. Wel bleek onlangs dat Trump meer wist dan hij in eerste instantie zei over de campagne-ontmoeting van zijn zoon, Donald Trump jr., met een Russische advocate die dicht aanschurkt tegen het Kremlin. Zij wilde het campagneteam van Trump aan gevoelige informatie helpen over rivaal Hillary Clinton. Onduidelijk is of dat ook is gebeurd.

Sluit het net zich rond president Donald Trump en zijn entourage?

Speciaal aanklager Mueller zit niet stil, zoveel is duidelijk volgens Amerika-deskundige Koen Petersen. 'Verder weten we niet veel. Dat is het sterke van Mueller: hij laat niets los over zijn onderzoek en er wordt weinig gelekt. Bekend is wel dat Mueller Trumps zakelijke belangen in Rusland onderzoekt. Trump heeft dat ontkend, maar organiseerde wel een missverkiezing in Moskou.'

Mueller is aangesteld onderzoek te doen naar de Russische inmenging in de Amerikaanse verkiezingen, na het ontslag van James Comey die daar namens de FBI onderzoek naar deed. Mueller kan, in tegenstelling tot Comey, niet worden ontslagen door Trump. Hij heeft van het Amerikaanse ministerie van Justitie als het ware carte blanche gekregen. Alles wat Mueller het onderzoeken waard vindt, mag hij nalopen. Een van die vragen is, ironisch genoeg, of Trump de rechtsgang heeft belemmerd met het ontslag van Comey.

Verder, zo vertelt een anonieme bron Reuters, focust Mueller zich op de ontmoeting van Trump Jr. met de Russische advocate. Een ontmoeting die ook werd bijgewoond door Witte Huis-adviseur Jared Kushner en oud-campagneleider Paul Manafort, die veel zakelijke banden met de Russen had en gefungeerd zou hebben als stroman. Een van Muellers vragen zou zijn of Trump al voor- of pas achteraf wist van die ontmoeting.

Michael Flynn, Trumps oud-veiligheidsadviseur die is opgestapt na leugens over contacten met de Russische ambassadeur in Washington, wordt ook onderzocht. Nog voor het onderzoek van Mueller heeft een andere grand jury, in Virginia, een dagvaarding uitgeven waarin Flynns zakelijke belangen onder de loep worden genomen, schrijft de Washington Post. Ook naar campagneleider Manafort zou gedagvaard zijn door die grand jury.

Meer over de Russische inmenging met de Amerikaanse verkiezingen

Speciaal aanklager Robert Mueller heeft een grand jury samengesteld in Washington voor het onderzoek naar Russische bemoeienis met de Amerikaanse presidentsverkiezing in 2016. Dat heeft de Wall Street Journal donderdag gemeld, zich beroepend op twee anonieme bronnen met kennis van zaken.

Na een tumultueuze week en een reeks ontslagen in het Witte Huis is president Trump opnieuw in opspraak geraakt door een bericht in de Washington Post dat hij zijn medewerkers vorige maand persoonlijk opdracht heeft gegeven een valse voorstelling van zaken te geven over het omstreden onderhoud van zijn zoon Donald jr. met een Russische advocaat.

Jared Kushner, de schoonzoon van president Trump en een van zijn belangrijkste adviseurs, heeft verzekerd dat hij niet met Rusland heeft samengespannen om zijn schoonvader in het Witte Huis te krijgen. In een elf pagina's tellende verklaring zei Kushner dat hij 'niet ongepasts' heeft gedaan.

Trumpfilter
Nieuws over Donald Trump: soms vermakelijk, soms verontrustend en soms gewoon heel raar. We kunnen ons voorstellen dat al dat nieuws nogal overdadig overkomt. Daarom verdelen we het in verschillende categorieƫn. Wat is echt belangrijk, wat is eigenlijk gewoon business as usual en wat is vooral afleiding?

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.