Ondervoeding stoort darmflora

Ondervoeding grijpt veel dieper in op de gezondheid van kinderen dan men al dacht. Zelfs na bijvoeren houdt de darmflora een jarenlange achterstand.

AMSTERDAM - Bij kinderen die ondervoed zijn, loopt ook de darmflora een ontwikkelingsachterstand op. Die is zo structureel, dat een gezond dieet weinig uithaalt.


Dat schrijven wetenschappers uit de VS en Bangladesh vandaag in Nature. Het is voor het eerst dat de ontwikkeling van de darmflora bij ondervoede kinderen in kaart wordt gebracht.


De onderzoekers voerden hun studie uit onder kinderen in een sloppenwijk in Dhaka, de hoofdstad van Bangladesh. In ontwikkelingslanden is 4 procent van de kinderen zwaar ondervoed en ongeveer 20 procent matig ondervoed. Ondervoeding ontstaat door een eenzijdig en calorie-arm dieet, door slechte waterkwaliteit en regelmatige infecties van het maag-darmstelsel.


Om de effecten hiervan op de darmbacteriepopulaties van kinderen te bestuderen, bepaalden de onderzoekers eerst bij gezonde kinderen hoe de microben in hun darmen zich ontwikkelen. Door die 'darmfloraleeftijd' te vergelijken met de poepmonsters van 64 ondervoede kinderen, ontdekten ze dat die structureel achterliepen in hun darmflora-ontwikkeling. Sommige kinderen van anderhalf jaar oud hadden een darmfloraleeftijd van een baby van zes maanden.


Dit was niet de enige ontdekking. De ondervoede kinderen kregen twee verschillende diëten: een pasta van pinda en poedermelk met toegevoegde vitamines, en lokaal voedzaam eten. Beide diëten hadden een gunstig effect op de gezondheid en op de darmfloraleeftijd, maar binnen drie maanden na de laatste toediening was dit effect vrijwel volledig teniet gedaan.


'Dat je met voeding niet zomaar het verschil maakt, is niet verbazingwekkend,' reageert Willem de Vos, hoogleraar microbiologie aan Wageningen Universiteit, die zelf niet betrokken was bij de studie. 'Ondervoeding verstoort ook de ontwikkeling van het immuunsysteem. Dat communiceert constant met de bacteriën in de darmen. Functioneert dat niet naar behoren, dan ontwikkelt die populatie zich ook niet goed. Bovendien beschikken de kinderen niet over schoon water, waardoor ze steeds cholerabacteriën en andere ziekmakers binnenkrijgen.'


Ondervoeding is dus niet zomaar in te halen door gezonde voeding: er is een totaalaanpak nodig, waarbij bijvoorbeeld ook de drinkwaterkwaliteit verhoogd moet worden.


'Aan de ene kant hoop je dat de kinderen van jongs af aan minder vaak ziekmakende bacteriën binnen krijgen,' zegt De Vos. 'Aan de andere kant hoop je hun darmpopulatie robuuster te maken.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.