Onderuitgezakt voor de computer

Zit de kijker straks achter zijn computer tv te kijken? De ADSL-proef die in Amsterdam plaatsvindt, brengt die werkelijkheid verrassend dichtbij....

IN AMSTERDAM kunnen duizend proefpersonen vanaf komende week televisiekijken op hun computer. Wie de programma's van Nederland 1, 2 of 3 wil zien, klikt met zijn muis en kan kiezen uit het programma-aanbod van de afgelopen 24 uur. Snel naar huis om een favoriete serie te kunnen zien, is niet meer nodig dankzij 'delay television'. Hiermee gaat het ADSL-experiment van KPN Telecom een nieuwe fase in. Tot nu toe kon de consument dankzij deze techniek een zeer snelle aansluiting op het Internet krijgen. Die stelde hem via de 'Snelnet-site' in staat het NOS Journaal, muziekclips van TMF en filmtrailers te zien. Vanaf komende week komt daar de volledige programmering van Nederland 1, 2 en 3 bij, terwijl in een latere fase ook speelfilms worden aangeboden.

'We zijn heel benieuwd of de consument ook ''tv gaat kijken'' op zijn pc', zegt Ton van Mil van het NOB, dat met KPN de proef uitvoert. Hij is verantwoordelijk voor het aanbod op Snelnet en wil het systeem zo snel mogelijk ingevoerd zien. 'We gaan ook een elektronische programmagids aanbieden die rekening houdt met de voorkeuren van de kijker. En vanaf oktober brengen we speelfilms en live-registraties van evenementen zoals de Amsterdamse Uitmarkt en de Filmdagen in Utrecht.'

Volgens Van Mil krijgen alle gebruikers een chipper van de Postbank waarmee films per stuk kunnen worden afgerekend. Hij mikt daarbij op films die net uit de bioscoop zijn. Daarnaast kunnen gebruikers, na het zien van een trailer, kaartjes voor de bioscoop bestellen.

Op papier lijkt ADSL een uitkomst. De aansluiting op het Internet is ruim dertig keer sneller dan een ISDN-lijn. Daardoor behoort wachten op Internet-pagina's tot het verleden, verschijnen plaatjes in een oogwenk op het scherm en vertonen bewegende beelden geen hapering.

Aan het eind van dit jaar beslist KPN of de ADSL-techniek landelijk wordt ingevoerd. Een Snelnet-abonnement gaat dan naar verwachting tussen de 100 en 150 gulden per maand kosten. Van Mil: 'Uit enquêtes blijkt dat de meeste deelnemers dit bedrag voor een aansluiting over hebben. Dat verbaasde mij ook, maar zulke bedragen blijken nu al aan het Internet te worden uitgegeven.' Van Mil verwacht dat ADSL volgend jaar in de grote steden wordt ingevoerd. 'En als KPN het niet doet, dan doet een ander het.'

ADSL is een belangrijke troef in een strijd die telecom- en kabelbedrijven voeren om toegang tot het Internet. In Nederland bieden kabelexploitanten als Casema in Den Haag en A2000 in Amsterdam al sinds vorig jaar Internet aan via de kabel. Ook die aansluiting is veel sneller dan ISDN, en prijzig: 54 gulden per maand in Den Haag en 89 gulden in Amsterdam. Tot dusver zijn er naar schatting zesduizend abonnementen verkocht. Met ADSL hoopt KPN de achterstand in te halen.

Opmerkelijk is dat KPN zelf somber is over een snelle introductie. In het vakblad Automatisering Gids klaagt bestuurder Patrick Morley, verantwoordelijk voor technologie, dat de snelheid van het Internet nog te traag is om ADSL op grote schaal in te voeren. Hij noemt de proef in Amsterdam een succes, maar de landelijke infrastructuur zou nog niet geschikt zijn. 'ISDN past uitstekend bij de huidige mogelijkheden van het gehele Internet', zo prijst Morley die veel tragere aansluiting aan.

Programmamakers en filmstudio's staan argwanend tegenover Snelnet. Circa 250 rechthebbenden, waaronder de UEFA en Buma/Stemra, ontvingen voor de Amsterdamse proef het verzoek af te zien van hun auteursrechten of genoegen te nemen met een kleine vergoeding. Walt Disney en 20th Century Fox weigerden pertinent. Mocht deze week de 101 Dalmatiërs worden uitgezonden op Nederland 1, 2 of 3, dan springen de computerschermen van Snelnet op zwart.

De NOS werkt daarentegen van harte mee en zegt Snelnet als een logische stap te zien. 'De consument wil op steeds individuelere wijze tv kijken', signaleert hoofd techniek en automatisering Cees de Bruin. 'De kijker wil niet langer passief afwachten wat wij hem voorschotelen. Die wil zelf bepalen wat en wanneer hij kijkt.'

De eerste stap is volgens De Bruin de introductie van themakanalen die enkele jaren geleden begon. Daarna komt delay tv zoals op Snelnet wordt aangeboden en uiteindelijk gaat de kijker volledig zijn eigen televisie-avond samenstellen. 'Dat kan via de pc, maar ook andersom, via Web TV.' In dat laatste geval functioneert het televisie-toestel als computerscherm.

Minder gelukkig met de ontwikkeling is de filmwereld. Zowel distributeurs als bioscoopexploitanten vrezen dat films bestellen via het Internet ten koste gaat van het bioscoopbezoek. Als voorbeeld dient Singapore waar inwoners voor circa zeven gulden een recente film op hun computer kunnen ontvangen. 'Dat gaat allemaal ten koste van de allure van films', vreest een woordvoerder van bioscoopexploitant Pathé. 'Die moet je zien op een groot scherm, in een zaal met goed geluid.'

NOB-er Van Mil denkt niettemin dat de filmstudio's wel overstag zullen gaan. 'Ik ben bij Columbia en Warner Bros in Los Angeles geweest en die waren enthousiast. En zij gaan er tenslotte over, niet een distributeur als Pathé.'

Noël van Bemmel

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden