Analyse

Onderhandelingen muurvast; nieuwe crisis met Grieken dreigt

De onderhandelingen van de EU en IMF met Griekenland over nieuwe steun zitten muurvast. Dat het IMF suggereerde op een Grieks bankroet aan te sturen, wekte grote woede in Athene.

De Bank van Griekenland in Athene werd vorig jaar door demonstranten belaagd. Beeld Demotix
De Bank van Griekenland in Athene werd vorig jaar door demonstranten belaagd.Beeld Demotix

De Europese Unie krijgt er een kopzorg bij, naast de vluchtelingenstroom en de dreigende Brexit. Het Griekse schuldenprobleem zal uiterlijk in juli zijn kop weer opsteken, want dan moet Griekenland een miljardenlening aflossen. Griekenland krijgt pas weer geld uit het derde reddingspakket als het land aan de hervormingseisen van de geldschieters voldoet. Maar de onderhandelingen daarover zitten muurvast. Het afgelopen weekeinde lekte via WikiLeaks een conversatie tussen drie hoge IMF-onderhandelaars uit, waar de wanhoop van afdruipt.

Bankroet

Het gesprek zou hebben plaatsgevonden op 18 maart. Poul Thomsen, de directeur van de Europese afdeling van het IMF, spreekt tegenover twee naaste medewerkers zijn frustraties uit over de moeizame onderhandelingen. Thomsen klaagt over de Grieken, omdat die niet willen hervormen. Hij klaagt over de Europese Commissie omdat die te veel concessies aan de Grieken zou willen doen en daarmee de veel hardere opstelling van het IMF ondermijnt. Ook de Duitsers krijgen ervan langs, omdat zij de 'haviken' onder de EU-landen aanvoeren die niet over schuldenverlichting voor Griekenland willen praten. Voor het IMF is kwijtschelding van op zijn minst een deel van de Griekse staatsschuld een absolute voorwaarde voor zijn deelname aan het derde reddingsprogramma.

Thomsen zegt op een gegeven moment tegen Delia Velkouleskou, de belangrijkste IMF-gezant voor Griekenland, dat er pas schot in de onderhandelingen zal komen als Griekenland opnieuw voor een bankroet staat. 'Wat is ervoor nodig een besluit af te dwingen? In het verleden is er maar één moment geweest waarop er besluiten vielen en dat was toen ze (de Grieken) op het punt stonden bankroet te gaan.' Even later oppert hij de mogelijkheid bondskanselier Merkel te chanteren om haar zover te krijgen dat ze akkoord gaat met schuldenverlichting voor Griekenland. Het Duitse parlement stemde in augustus namelijk alleen in met de derde bail-out voor Athene onder voorwaarde dat het IMF bij het reddingsprogramma betrokken zou zijn. De Duitsers hebben namelijk geen vertrouwen in de onderhandelingsstrategie van de Europese Commissie. De politici in Brussel willen de Grieken veel zachter behandelen dan Duitsland en het IMF.

Zwaar gepikeerd

De Grieken reageerden zwaar gepikeerd op de uitspraken van de IMF-onderhandelaars. De Griekse regering las in Thomsens woorden dat het IMF Griekenland bewust in grote geldnood wil brengen om het land tot buigzaamheid te dwingen. Premier Alexis Tsipras schreef een brief op poten aan IMF-directeur Christine Lagarde. Het IMF heeft de authenticiteit van het gespreksverslag niet formeel bevestigd, maar de reactie van Lagarde wijst erop dat dit gesprek inderdaad heeft plaatsgevonden. 'Het is van cruciaal belang dat de Griekse autoriteiten zorg dragen voor een omgeving die de vertrouwelijkheid van de interne discussies van het IMF-team respecteert', schrijft Lagarde zondag aan Tsipras. De Duitse regering heeft tot nu toe niet gereageerd op Thomsens kennelijke overweging de Duitsers binnenkort voor het blok te zetten.

Het derde reddingspakket omvat 86 miljard euro leningen aan de Griekse overheid. Dit stellen de negentien eurolanden (en wellicht het IMF) beschikbaar in ruil voor economische en politieke hervormingen. Van dit pakket is vorig jaar al 26 miljard euro overgemaakt. Verdere betalingen volgen pas als Griekenland de gemaakte afspraken nakomt, en daar schort het nog aan, aldus het IMF en een groot aantal eurolanden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden