Onbespoten?

Supermarktketen Albert Heijn wil vanaf 2005 alleen nog maar onbespoten land- en tuinbouwproducten opnemen in het assortiment. Volgens de grootgrutter vraagt de consument daar om....

Mirjam Matze, voedingkundig onderzoeker bij het Louis Bolk Instituut: 'Een heel goede zaak want géén bestrijdingsmiddelen is veruit het gezondst. Als in Nederland bepaalde chemicaliën onder de veiligheidsnorm vallen, zegt men: dat is veilig. Maar als de Hoofdinspectie Gezondheidsbescherming onderzoek doet naar de effecten van een bepaald stofje op de gezondheid dan wordt vaak helemaal niet onderzocht wat het effect is van opstapeling op de lange termijn, laat staan het effect van verschillende stoffen op elkaar.'

Prof. Aalt Bast, hoogleraar humane toxicologie: 'Er is een curieuze angst voor stoffen die door mensen zijn gemaakt en dat is voor mij als toxicoloog onbegrijpelijk. In een aardappel zitten meer dan 160 chemicaliën, niemand die daar bang voor is. Maar als er dan één stofje door de mens aan wordt toegevoegd, vindt iedereen het ineens eng. Terwijl wij als onderzoekers vaak veel meer weten van dat ene stofje dan van al die andere stoffen!

'Veel mensen, ook bij het Louis Bolk Instituut, roepen dan zoiets als: de natuur weet wel wat goed voor ons is. Dat is echt onzin. Er komen vreselijk giftige stoffen voor in de natuur.

Ik eet zelf liever een gezonde en goed geconserveerde appel dan een onbespoten appel met allerlei schimmels. Maar mensen zijn bang en grootgrutter Albert Heijn heeft het goed gezien, die speelt op die angst in.'

Bert van Ruitenbeek, directeur van het Platform Biologica: 'Dat is erg goed nieuws, want Albert Heijn heeft een voortrekkersrol op het gebied van biologische voeding en het verkopen van onbespoten groente en fruit is een belangrijk onderdeel van de productie van biologische waar.

'Natuurlijk zijn er ook onderzoeken die de risico's van bespoten groenten en fruit in twijfel trekken, maar dat heeft sterk te maken met de belangen die een rol spelen, dat is om de consumenten gerust te stellen. Maar gelukkig gebruiken steeds meer mensen hun gezonde verstand .'

Rutger Murray, biologische boer in Lelystad: ' De werkplanning van de biologische boer verschilt van die van de gewone boer. Ik weet dat ik moet hakken en schoffelen terwijl de niet-biologische collega's onder meer door het spuiten van bestrijdingsmiddelen veel meer middelen in handen hebben om de teelt te manipuleren . Maar deze vorm van landbouw is veel duurzamer voor de bodem. Ik wil de grond niet uitputten. Mijn kinderen en achterkleinkinderen moeten hier ook nog groenten en fruit kunnen verbouwen. Biologische boeren accepteren, denk ik, veel meer dat we in een klimaat leven en niet in een kas. Het is heel goed voor planten als ze wat weerstand opbouwen, daar worden de gewassen alleen maar sterker van en uiteindelijk betere levensmiddelen voor de mens. '

Jan Luiten, LTO-Nederland: 'Wij vragen ons af of de consument wel onbespoten groente en fruit wil kopen. Het ziet er toch vaak wat lelijker uit, meer rotte plekjes. Bovendien vinden wij de tijdspanne heel kort: iets meer dan vijfenhalf jaar is voor de telers die de producten moeten gaan leveren wel kort dag.'

Erik Muller, voorlichter van Albert Heijn: 'Wij luisteren naar de markt en wij hebben geconstateerd dat er nu eenmaal vraag is naar onbespoten producten. Het is zeker niet te kort dag voor de grootschalige invoering ervan, we zijn al een tijdje bezig met projecten in die richting. Daarnaast garanderen wij dat de consument niet meer gaat betalen.'

Dick Stellingwerf, Tweede-Kamerlid voor het RPF: ' Mooi. Het zou weleens het begin kunnen zijn van een grote doorbraak, want Albert Heijn heeft veel invloed, dat weten ze zelf ook.

'Ik zou zeggen dat deze ontwikkeling tot stand is gekomen óndanks de politiek. Te lang heeft Den Haag achter de markt aangelopen en geroepen dat het wel goed zou komen als de consument maar vraagt om onbespoten voedsel. De politiek had de randvoorwaarden moeten scheppen, bijvoorbeeld met lagere btw-tarieven voor boeren die duurzame landbouw bedrijven.'

Hans Peeters van de Vogelbescherming Nederland: 'Het is goed voor de vogelpopulatie want op de onbespoten akkers is veel meer voedsel te vinden voor de vogels. Aan de ene kant kun je dan zeggen dat er ook meer slachtoffers vallen onder de vogelpopulatie omdat de onbespoten velden vaker machinaal worden gewied. Maar het biedt kansen voor vogels die bijna uit Nederland zijn verdwenen door de vergaande monocultuur. Denk aan de patrijzen en de veldleeuwerikken. Het zou fantastisch zijn als die nu terugkwamen.'

Susan van Eerden, consument: 'Ik weet het vaak ook niet meer. Je hoort zoveel verhalen over achtergebleven chemicaliën in bespoten gewassen dat je beter het zekere voor het onzekere kan nemen en biologische producten koopt.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden