Omstreden oliehandelaar schikt met justitie

VAN ONZE VERSLAGGEVER GERARD REIJN

AMSTERDAM - John Deuss, ooit Nederland grootste en meest omstreden oliehandelaar, heeft zijn conflicten met justitie geschikt voor 35 miljoen euro. Daarmee is hij af van alle juridische procedures tegen hemzelf, zijn zus Tineke en hun bank FCIB.

Niet eerder haalde het Openbaar Ministerie zo veel geld binnen met één schikking. Bij de vastgoedfraude-affaire, de zogenaamde Klimop-zaak, werd een nog grotere schikking getroffen: 40 miljoen. Maar daarvan ging een groot deel naar de benadeelden, met name Philips.

Een woordvoerder van justitie zei zeer tevreden te zijn met 'een van de hoogste ontnemingen ooit'. Bovendien, zegt zij, is door de schikking het vonnis van de Arnhemse rechtbank van mei vorig jaar onherroepelijk geworden. Dat betekent dat Deuss (spreek uit: Duis) en zijn zus Tineke tot voorwaardelijke gevangenisstraffen van een half jaar zijn veroordeeld, dat ze ieder 327 duizend euro moeten betalen en hun bank nog eens 1,2 miljoen.

Dat komt nog eens bovenop die 35 miljoen euro, wat het totaal op 37 miljoen brengt. Zowel justitie als de Deussen waren in beroep gegaan tegen het Arnhemse vonnis en verwacht werd dat de zaak nog jaren zou vergen.

Deuss en zijn zus stonden terecht voor het zonder vergunning runnen van een bank in Nederland. Hun bank FCIB stond op Curaçao, maar de computer stond in de villa van Deuss bij Nijmegen. Justitie ging ervan uit dat daar de feitelijke bank stond.

De aanleiding van de zaak lag in Engeland, waar tussen 2000 en 2005 ruim 1.100 miljard euro in een razend tempo door een btw-carrousel werd gepompt. Bijna al die betalingen werden afgewikkeld door de FCIB, die als enige bank een razendsnel betalingssysteem had. Op papier ging het om import- en exporttransacties in mobiele telefoons, maar in feite waren de 'handelaren' alleen uit op het terugvragen van btw, aldus justitie. Op die manier zouden ze de Britse overheid 7 miljard euro lichter hebben gemaakt. Daarop begon de Nederlandse justitie een eerste onderzoek met een inval in de 'bank' in Berg en Dal (volgens de rechter een 'bijkantoor').

John Deuss begon zijn oliehandel in 1968. Hij bezorgde Zuid-Afrika de olie toen (bijna) de hele wereld het land boycotte; hij speelde een cruciale rol bij de ontwikkeling van Kaukasische olievelden; hij vocht grote conflicten uit met de Russen, maar was de vriend van staatshoofden en supermachtigen. Zijn bank was aanvankelijk alleen voor intern gebruik van zijn groep. Voor justitie bleef hij altijd ongrijpbaar, tot aan het Arnhemse vonnis.

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden