Omstreden Britse kardinaal ten onder aan 'onkuis gedrag'

De kardinaal stond bekend om zijn harde oordeel over homoseksualiteit. Toch verklaarden vier priesters onlangs dat ze door hem zijn lastiggevallen.

PATRICK VAN IJZENDOORN

De Cardinal of Controversy. Zo staat Keith O'Brien al jaren bekend. De hoogste katholiek van het Verenigd Koninkrijk heeft de afgelopen decennia uitgesproken meningen verkondigd over homoseksualiteit, abortus, geboortebeperking en Schotse onafhankelijkheid. Nu is de bijna 75 jaar oude aartsbisschop van St. Andrews en Edinburgh zelf het middelpunt van een controverse, die gisteren heeft geleid tot zijn aftreden. Een dag eerder hadden vier priesters tegenover een Britse zondagskrant verklaard dat de kardinaal hen in de jaren tachtig op 'ongepaste' wijze had benaderd.

De vier beweerden dat O'Brien indertijd misbruik heeft gemaakt van zijn macht binnen de kerk, eerst als rector op een seminarium en sinds 1985 als aartsbisschop. Eén van de vier onthulde dat O'Brien hem als 20-jarige leerling-theoloog onkuis had benaderd na het avondgebed. Een ander zei dat hij als jonge priester een week bij de aartsbisschop had gelogeerd. Nadat de gastheer diep in het glaasje had gekeken, zou hij zich hebben bezondigd aan 'ongewild gedrag'.

O'Brien spreekt de beschuldigingen tegen. Dat de vier naar buiten zijn getreden heeft te maken met het aftreden van de paus. De kardinaal zou deelnemen aan het conclaaf waar de opvolger van Benedictus XVI wordt gekozen. Om dit te voorkomen, hebben de vier het Vaticaan benaderd en daarna anoniem de publiciteit gezocht.

Tot nu toe was de katholieke kerk in het Verenigd Koninkrijk gevrijwaard gebleven van seksschandalen.

Keith Michael Patrick O'Brien is afkomstig uit het Noord-Ierse Ballycastle, maar nadat zijn vader ging dienen bij de marine verhuisde het gezin naar Schotland. Na de middelbare school ging O'Brien scheikunde studeren in Edinburgh. Hij behaalde een bul, maar de wondere wereld van de Heilige Maagd trok hem meer dan die van de elementaire deeltjes.

Familiewaarden

Na theologie te hebben gestudeerd in St Andrews, werd hij op 27-jarige leeftijd priester in Edinburgh. Zijn beschermheer was kardinaal Gordon Gray, die hij twintig jaar later zou opvolgen.

Waar hij in zijn jongere jaren soms op verlichte ideeën werd betrapt, ontwikkelde hij zich als kardinaal tot een behoudende geestelijke. Met leed zag hij hoe het Schotse parlement een progressief beleid voerde dat volgens hem funest was voor traditionele familiewaarden. Zich verheugend op het bezoek van de paus, drie jaar geleden, zei hij tegen de leider van de Schotse socialisten: 'I hope he gives you hell for what has happened over the past ten years.'

O'Brien liet geen kans onbenut om homoseksualiteit te veroordelen. Wel leek hij te beseffen dat het celibaat het ironische gevolg heeft dat veel priesters, het vlees is zwak, hun toevlucht nemen tot de herenliefde. In een interview opperde hij onlangs dat de kerk de kerkdeur wellicht moet openen voor getrouwde priesters.

undefined

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden