AnalyseMarengo-proces

OM beschuldigt advocaten in Marengo-proces van lekken

Advocaten in het omvangrijke liquidatieproces Marengo zouden in 2015 informatie hebben doorgegeven aan de organisatie van Ridouan T. Dat is in strijd met de regels: de verdachten zaten destijds in beperkingen. Dan is het verboden informatie met derden te delen.

Rechtbanktekening met (vnl.) Zakaria S., Werner E., Ayyoub Y., Mario R., Jaouad W., Levi B., Toufik S.,Mourad B.Beeld Hollandse Hoogte / Nederlandse Freelancers

Dit lekken van informatie blijkt uit een proces-verbaal dat het Openbaar Ministerie afgelopen week in het Marengo-proces heeft ingebracht. Dat verbaal is een opsomming van ontsleutelde PGP-berichten (‘pretty good privacy’) waarin verdachten onder meer over hun advocaten communiceren. Zo zouden voornamelijk advocaten van het kantoor Ficq & Partners en raadsman Yassine Bouchikhi, die enkele verdachten in het proces bijstaan,  bereid zijn geweest om vertrouwelijke informatie te verstrekken.

De betrokken advocaten ontkennen de beschuldigingen. Advocatenkantoor Ficq & Partners laat in een persbericht weten dat het Openbaar Ministerie met het proces-verhaal de ‘aanval opent’. Wat het advocatenkantoor betreft zijn de beschuldigingen een ‘bliksemafleider’ om de aandacht af te leiden van de ‘opeenstapelende problemen’ rondom de kroongetuige in het Marengo-proces. 

Het kantoor verwijt het OM dat de stukken ‘rauwelijks’ zijn verspreid, zonder de betrokken advocaten om een reactie te vragen op de ‘suggestieve en schadelijke duiding’. Bovendien stellen de advocaten dat ze niet inhoudelijk kunnen reageren op de informatie die voortkomt uit de PGP-berichten, vanwege hun wettelijke geheimhoudingsplicht.

Ook advocaat Yassine Bouchikhi ontkent ‘de gratuite beschuldigingen aan mijn adres’. ‘Ik werp ze verre van mij.’ Hij spreekt van een ‘niet eens halfbakken proces-verbaal’.

Hetzelfde advocatenkantoor

Uit het proces-verbaal dat het OM heeft ingebracht zou ook blijken dat sommige vermoede leden van de groep rondom Ridouan T. verdachten overhalen om over te stappen naar hetzelfde advocatenkantoor. Zo schrijven twee veronderstelde handlangers: ‘Als die overstapt naar onze advo, krijgen we alles door wat die heeft gezegd […]’.

Daarnaast blijkt uit berichten dat sommige advocaten zich contant zouden laten betalen. ‘Ik ga die 2 x 4.000 brengen’, schrijft een verdachte over het brengen van grote geldbedragen naar ‘vermoedelijk’ de advocaten Nico Meijering en Leon van Kleef, noteert de verbalisant in het proces-verbaal.

Een advocaat mag maximaal 5.000 euro in contanten per strafdossier aanvaarden ‘als je daar een goede reden voor hebt’, zegt Germ Kemper, voormalig deken en docent beroepsethiek aan verschillende advocatenopleidingen. ‘Maar de geest van de regel schrijft voor dat dit geldt per kantoor en niet per advocaat.’

Dinsdag is de voortzetting van het proces Marengo. Daarin staan 17 verdachten terecht voor betrokkenheid bij een reeks liquidaties, pogingen daartoe en een ‘vergismoord’. Ridouan T. is de hoofdverdachte in dit proces. Waarschijnlijk zal het Openbaar Ministerie daar de handelwijze van deze advocaten publiekelijk bespreken. 

Mogelijk dient het OM een klacht in bij de deken, die toezicht houdt op de advocatuur en beslist of er sprake is van laakbaar gedrag dat aan de tuchtraad moet worden voorgelegd. Deken Evert Jan Henrichs ‘kan niets over deze affaire melden’, zegt hij desgevraagd.

Door de wol geverfde advocaten

Volgens voormalig Deken Germ Kemper is dit nieuws ‘een bommetje’: ‘Mijn ervaring is dat een goede advocaat nooit informatie deelt als een cliënt in beperkingen zit. En als het wel gebeurt, gaat het meestal om groentjes die door onoplettendheid of onvoorzichtigheid te veel zeggen. Dat zie je eigenlijk niet bij door de wol geverfde advocaten, en daar gaat het hier om.’ 

Hij heeft twijfels over het waarheidsgehalte van de PGP-berichten, al erkent hij dat hij het proces-verbaal niet heeft gelezen. ‘Als het wel waar is zou ik van mijn stoel vallen – dat gaat veel verder dan een stommiteit, dan speel je als advocaat met vuur.’

Een deken ‘moet iets doen met deze informatie’, stelt Kemper. ‘Hij moet overwegen een onderzoek te starten.’ Kemper stelt dat het inbrengen van deze informatie in het strafproces Marengo vergaande consequenties heeft voor de reputatie van een advocaat. ‘Ongeacht of het waar is of niet, is het de vraag of de advocaat in zo’n geval nog zijn werk kan blijven doen, of dat het in het belang van de cliënt beter is om een stap terug te doen.’

Als de tuchtraad moet oordelen over advocaten die informatie lekken aan verdachten in beperkingen ‘uit stommiteit’, levert dat meestal een berisping op, stelt de voormalige deken. ‘Maar als aangetoond zou worden dat er sprake was van een samenzwering, al dan niet met financieel voordeel, dan is het heftig. Dan ben je als advocaat echt de afgrond in gekukeld.’

Meerdere verdachten verdedigen in dezelfde zaak, zoals die rond Ridouan T., mag dat?

Mag je als advocaat twee of meer verdachten verdedigen die horen bij dezelfde groep? Die vraag wordt steeds prangender, nu strafzaken steeds groter en complexer worden. De Amsterdamse Deken Evert Jan Henrichs gaat onderzoeken waar de grens ligt.

Dossier: Wie vermoordde advocaat Derk Wiersum, en hoe verloopt het proces tegen Ridouan T.?
Op 18 september 2019 werd advocaat Derk Wiersum vermoord. Hij stond kroongetuige Nabil B. bij in het liquidatieproces Marengo, waarin Ridouan T. hoofdverdachte is. Justitie houdt er serieus rekening mee dat Ridouan T. opdracht gaf tot de moord op Wiersum. Lees in dit dossier alles over beide zaken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden