Of Hillen nu wist van fraude of niet, 'hij zat fout'

DEN HAAG - Minister Hillen van Defensie ligt zwaar onder vuur van de Tweede Kamer. Zijn positie is aangetast door misstanden bij een IT-afdeling van de Defensie Materieel Organisatie in Den Helder. Wil hij zijn gezag herstellen, dan moet de CDA-bewindsman vandaag in de Kamer harde maatregelen aankondigen ¿ mogelijk het ontslag van ondergeschikten.

Minister Hillen van Defensie (midden) dinsdagmiddag in Den Haag. De minister is volgens ingewijden woedend over het feit dat ambtenaren hem in verlegenheid hebben gebracht. © Martijn Beekman / de Volkskrant

De kwestie is extra pijnlijk, omdat Hillen begin vorige maand de Kamer meldde dat er - buiten een soortgelijke affaire in de Haagse Frederikskazerne - geen verdere voorbeelden van integriteitsschendingen waren. De ambtelijke top van Hillen wist toen al dat 'Den Helder' speelde. Zaterdag werd via de Volkskrant bekend dat een klokkenluider en zijn medestanders die zich verzetten tegen een niet-integere bedrijfscultuur waren geïntimideerd. Hillen heeft daarop toegegeven dat er sprake was van frauduleuze handelingen, diefstal en ander laakbaar gedrag.

Volgens D66-fractievoorzitter Pechtold verkeert Hillen in een benarde positie. 'Of hij wist het niet en dan zat hij fout, of hij wist het wel en dan zat hij ook fout. Als de minister eerst zegt: 'Ik weet alles en dit is een incident', en een poosje later weet hij niet alles, dan maakt dat een slechte indruk.'

Bijzonder

Hij vindt het wel bijzonder dat Hillen zijn ambtelijke top laat vallen door te zeggen dat hij de beschikbare informatie niet heeft gekregen. Pechtold: 'Dat is ongekend, maar hij moest dat wel doen, anders was het vuur op hem overgeslagen. Ik zie het ook als een paniekreactie.'
Het is goed dat Hillen meteen na de publicatie heeft erkend dat er iets goed fout is gegaan, zegt CDA-Kamerlid Raymond Knops. 'Nu moet de minister maatregelen nemen tegen mensen die dit soort zaken niet melden.' Knops steekt zijn handen in het vuur voor Hillen. 'Bij slecht nieuws meldt Hillen dat meteen. Als hij dit had geweten, zou hij dat onmiddellijke gedaan hebben.'

Sceptischer over minister Hillen is VVD-Kamerlid André Bosman. 'Ik weet niet of de minister het probleem overziet, dat is mijn grootste zorg. Hoe denkt Hillen het aan te pakken? Het is echt een cultuurprobleem bij Defensie. Er staat heel veel druk op deze kwestie.' Omdat er een grote reorganisatie plaatsvindt met een reductie van vele duizenden arbeidsplaatsen, moeten degenen die achterblijven van onbesproken gedrag zijn, vindt oud-militair Bosman.

Consequenties
'Defensie moet zelf pro-actief andere gevallen van integriteitsschendingen aanreiken. Zo moet de cultuur worden', vindt Bosman. Over eventuele consequenties voor militairen en ambtenaren zegt de VVD'er: 'Het betekent gewoon ontslag, dat is voor mij de eerste optie. In laatste instantie zou ik denken aan overplaatsing.' Tot dusverre heeft Hillen één persoon overgeplaatst.
PVV-Kamerlid Marcial Hernandez ziet maar één uitweg voor de minister. 'Hij moet keihard optreden als het waar is dat hij is voorgelogen door zijn ambtenaren. Dan moeten er koppen rollen. Hillen kan daarmee een voorbeeld stellen.'

'De minister zit zwaar in de problemen', taxeert PvdA-Kamerlid Angelien Eijsink, die eerder op onafhankelijke inspectie heeft aangedrongen. 'De minister wilde daar niet aan, maar nu sta ik er op. Defensie houdt allerlei zaken onder de mat.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden