Oermoederlijke omhelzing ontroert tot tranen toe

'Nader Amma op uw knieën, leg uw hoofd zachtjes op haar rechterschouder en wees voorzichtig met haar voeten', luidden de instructies in De Maaspoort van Den Bosch...

Van onze verslaggever Bart Jungmann

Franco Mosca, een Vlaamse docent filosofie en een flinke kerel bovendien, is minuten later nog helemaal beduusd van de knuffel. Hij heeft het ervaren als een moment van grote heiligheid, als een terugkeer naar de moederschoot, liever gezegd: de oermoederschoot. 'Ik ben er een beetje duizelig van.'

De Bossche sporthal De Maaspoort is dit weekeinde een tempel. Van de ene naar de andere tribune hangen kleurige doeken, de geur van zweet wordt een weekeinde lang weggeblazen door wierook en het fanatisme van supporters heeft plaats gemaakt voor innerlijk welbehagen van een hoge spirituele orde.

Op het basketbalveld zit nu deze mevrouw uit India op een flink kussen. De godganse zaterdag omhelst Amma wel duizend mensen, bekend of onbekend, volgeling of vreemdeling. Daarmee is ze zondag doorgegaan, dat zal ze vandaag opnieuw doen en in het Duitse Mannheim gaat ze daar woensdag stug mee door.

Mata Amritanandamayi Devi is als Amma een van de belangrijke spirituele leiders in India. Ze staat dichter bij Gandhi dan bij Bhagwan. Ze heeft de Verenigde Naties diverse malen toegesproken en twee jaar geleden ontving ze de vredesprijs die is vernoemd naar Mahatma Gandhi en Martin Luther King.

Ze predikt een persoonlijkheidsontwikkeling die zich uit in naastenliefde en armenzorg. 'Religie krijgt bij haar weer een sociale dimensie', zegt Franco Mosca en dat is volgens hem Amma's belangrijkste les voor het Westen.

Wie de vier letters van haar naam een beetje door elkaar husselt, komt vanzelf uit bij een andere les, die we van haar dienen te leren. De masculiene cultuur moet doorbroken worden. Niet alleen wordt het tijd dat vrouwen meer te zeggen krijgen, maar mannen moeten ook hun vrouwelijke eigenschappen aanspreken. Vandaar die oermoederlijke knuffel.

Dit weekeinde geen sportief haantjesgedrag in de Maaspoort, maar de gelukzalige glimlach van mensen die wel beter weten. Bij de darshan-infodesk hebben ze hun darshan-ticket gehaald om, als hun nummer het juiste honderdtal heeft bereikt in de rij plaats te nemen en de darshan-instructie te lezen. 'Nader Amma op uw knieen, leg uw hoofd zachtjes op haar rechterschouder en wees voorzichtig met haar voeten.'

Door het gangpad schuifelen ze op hun knieën naar voren om daar hun darshan (denk erom: niet nemen, maar ontvangen!) te beleven. Dat is zoiets als een pauselijke audiëntie, maar dan in de vorm van een oermoederlijke omhelzing. Voor velen is het een emotionele belevenis. Ze zijn beduusd, duizelig of tot tranen toe geroerd. 'Er kan zoveel verdriet vrijkomen', zegt Rudy Pauwels.

Samen met Dirk Overlaet zit hij in de organisatie. Ze zijn beiden geheel in het wit gekleed. Dat is geen variant op het Bhagwan-oranje, maar een hindoestaanse uiting van eerbied. Amma is wars van organisatie, laat staan van een sekte. Ze drukt alle religies aan haar borst in de vurige hoop daarmee de boodschap van feminiene naastenliefde te verspreiden.

Dirk Overlaet haalt haar voor het vijfde jaar naar de Maaspoort. Ze slaapt bij hem thuis of in de sporthal; een hotel is weggegooid geld. Vorig jaar kwamen er negenduizend belangstellenden naar Den Bosch. Overlaet rekent dit jaar op meer.

Op de parkeerplaats is het een mengelmoes van Nederlandse, Belgische en Duitse nummerplaten. Het aantal campers suggereert in elk geval genoeg devotie. Aan een karakterschets van de aanwezigen waagt Pauwels zich niet. 'Maar het zijn allemaal oprecht geïnteresseerde mensen.'

Onder het knuffelen door wil Amma best een diagnose stellen van de westerse mens. Hij verkeert in een soort schijnslaap, denkt vrij te zijn, maar verwart fysieke vrijheid met geestelijke vrijheid. In zijn drang naar individualisme en honger van instant-bevrediging is de westerse mens vergeten waar het werkelijk om draait. Hoogste tijd voor een spirituele wake up call. Dirk Overlaet: 'Amma heeft in het Westen meer tijd nodig voor de darshans.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden