Oekraïense president rekent af met oligarchen, maar slaat zichzelf over

De president van Oekraïne doet geen afstand van zijn grote chocoladebedrijf. Hij breidt zijn imperium juist uit. Partijgenoten noemen hem Silvio Berlusconi.

Een werkneemster van de chocoladefabriek Roshen van de Oekraïense president Prosjenko inspecteert in chocolaatjes.Beeld Joseph Sywenkyj/Redux

De Oekraïense president Petro Porosjenko belooft herhaaldelijk af te rekenen met de macht van de oligarchen, maar ziet een steenrijke en invloedrijke Oekraïner over het hoofd: zichzelf.

De 49-jarige Porosjenko maakte begin jaren negentig fortuin in de chocolade- en snoepgoedhandel. Zijn bedrijf, Roshen, is een succes in allerlei delen van de voormalige Sovjet-Unie. Sinds 1998 is hij volksvertegenwoordiger en sinds 2005 bekleedde hij verschillende politieke functies, waaronder minister van Handel en een korte periode als minister van Buitenlandse Zaken. Vorig jaar werd hij tot president verkozen na een gewelddadige volksopstand waarbij zittend president Viktor Janoekovitsj moest vluchten.

Porosjenko beloofde af te zullen rekenen met de macht van de oligarchen en kondigde aan zijn zakelijke belangen van de hand te zullen doen. Het Duitse blad Der Spiegel merkt op dat juist het afgelopen jaar Roshen veertien nieuwe winkels heeft geopend, waaronder een in de duurste straat van Kiev. Een bank in handen van de president groeide in 2014, het jaar dat de Krim werd geannexeerd en een oorlog in het oosten van Oekraïne losbarstte, met 84,5 procent.

Petro Porosjenko.Beeld anp

Kritiek uit eigen partij

Roshen is nog altijd niet verkocht, volgens de president zelf omdat er door de economische crisis geen kopers te vinden zijn. Volgens Der Spiegel steekt er iets anders achter. De belangen van de macht en de politiek lopen in Oekraïne nog altijd feilloos in elkaar over. Zo zou de privatisering van de energiesector, een voorwaarde voor een grote lening van het Internationaal Monetair Fonds, worden gedwarsboomd om de zakelijke partners van de president de tijd te geven verschillende bedrijven op een later moment voor een lagere prijs op te kopen. De macht van de oligarchen is daadwerkelijk afgenomen, maar wel toevallig van net die oligarchen die de huidige regering niet goed gezind zijn.

Behalve een economische crisis en de oorlog met buurland Rusland krijgt Porosjenko ook te maken met kritiek uit zijn eigen partij, waar hij al wordt vergeleken met Silvio Berlusconi. Niet geheel ten onrechte, want de president is ook nog eens de eigenaar van het Vijfde Kanaal, een groot en invloedrijk televisiestation. Ook zijn belangen in de mediawereld heeft Porosjenko ondanks beloften nog niet van de hand gedaan.

Toch is Porosjenko de afgelopen jaren niet rijker geworden. Het toonaangevende blad Forbes schatte zijn vermogen in 2013 op ruim 1 miljard euro. Een jaar later zakte hij op de lijst van rijksten der aarde van nummer 931 naar 1.284. Dankzij het conflict met Rusland is er op een deel van zijn belang in de Roshen-fabriek in de Russische stad Lipetsk beslag gelegd. In 2015 haalde hij de Forbeslijst niet, het Amerikaanse blad noemt hem dit jaar een drop off.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden