Oekraïense piloot krijgt 22 jaar cel voor dood Russische journalisten

Nadija Savtsjenko kon er zelf wel om lachen: een Russische rechter veroordeelde de Oekraïense heldin dinsdag tot 22 jaar strafkolonie voor medeplichtigheid aan de moord op twee Russische journalisten tijdens het conflict in Oost-Oekraïne.

Redactie
De Oekraïense piloot Nadezjda Savtsjenko. Beeld ap
De Oekraïense piloot Nadezjda Savtsjenko.Beeld ap

De zware straf ligt geheel in de lijn der verwachting. De rechtbank van het Russische Donetsk achtte een dag eerder al bewezen dat Savtsjenko in juni 2014 coördinaten gaf voor een mortieraanval in het oosten van Oekraïne. Het bewijs van de aanklager 'ontkracht de argumenten van de verdediging volledig', zei de rechter.

Met de veroordeling is de zaak rond de 34-jarige pilote allerminst afgesloten. Oekraïne schreeuwt om de vrijlating van Savtsjenko die in het land symbool staat voor de opstand tegen de acties van Russen en pro-Russische separatisten in Oost-Oekraïne. Direct na het vonnis zei de Oekraïnse president Porosjenko de 'zogenaamde veroordeling door deze kangoeroe-rechtbank nooit, maar dan ook nooit' te zullen erkennen. Porosjenko dringt aan op een gevangenenruil tussen Rusland en Oekraïne. Dinsdag bood hij aan twee Russische soldaten vrij te laten in ruil voor de vrijlating van Savtsjenko. Of Rusland ingaat op het aanbod is nog niet duidelijk. Alleen president Poetin kan daarover beslissen', zei Kremlin-woordvoerder Dmitri Peskov. 'Ik kan nog niet zeggen wat hij gaat besluiten.' Eerder suggereerden Russische officials dat er mogelijkheden zijn voor een ruil zodra het proces van Savtsjenko ten einde is.

Tijdens het uitspreken van het vonnis, onderbrak Savtsjenko de rechter en begon luid het volkslied van Oekraïne te zingen. Beeld epa
Tijdens het uitspreken van het vonnis, onderbrak Savtsjenko de rechter en begon luid het volkslied van Oekraïne te zingen.Beeld epa

De Oekraïense regering heeft belang bij de vrijlating van Savtsjenko wegens haar heldenstatus. De Russische regering zou met een gevangenenruil verdere diplomatieke schade voorkomen.

Al tijden dringen wereldleiders aan op de vrijlating van Savtsjenko. De Verenigde Staten, de Europese Unie en mensenrechtenorganisaties zeggen dat de pilote gegijzeld is door Rusland en slachtoffer is van een politiek proces.

Als Savtsjenko daadwerkelijk overgebracht wordt naar een strafkolonie dreigen er sancties voor Rusland, zo waarschuwden officials in de VS en EU. En dan zal de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken John Kerry de zaak hoogstwaarschijnlijk aankaarten als hij president Poetin volgende week bezoekt in Moskou.

Zelf ontkent Nadija Savtsjenko tijdens haar gevangenschap tevens gekozen in het Oekraïense parlement betrokkenheid bij de mortieraanval in 2014. Ze claimt dat ze gevangen genomen is voordat de aanval plaatsvond. Tijdens haar proces ging ze uit protest meerdere keren in 'droge hongerstaking': ze wiegerde te eten en drinken. Dinsdag verstoorde ze de rechter in het uitspreken van het vonnis door het Oekraïense volkslied te zingen.

Savtsjenko zal niet in beroep gaan tegen de veroordeling, kondigde ze twee weken geleden aan in haar slotverklaring. 'Ik wil dat heel de beschaafde, democratische wereld weet dat Rusland een derdewereldland is met een totalitair regime en een dictator, waar gespuugd wordt op de mensenrechten en op het internationale recht.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden