Oekraïense gouverneur Saakasjvili neemt ontslag: 'Hervormen onmogelijk onder Porosjenko'

Corruptiebestrijder Mikhail Saakasjvili voelt zich 'verslagen en moe'

Corruptiebestrijder Mikhail Saakasjvili heeft ontslag genomen als gouverneur van de Oekraïense regio Odessa. Hij zegt dat hervormen vrijwel onmogelijk is onder de Oekraïense president Petro Porosjenko.

Corruptiebestrijder Mikhail Saakasjvili. Beeld afp

Saakasjvili zei maandag dat Porosjenko corrupte ambtenaren de hand boven het hoofd houdt. 'In Odessa steunt de president persoonlijk twee clans', aldus Saakasjvili. 'Conservatieve krachten vallen alles aan dat progressief is. Alle nieuwe beginnetjes worden in de kiem gesmoord.

Met zijn ontslag is het vertrouwen in Porosjenko's hervormingsgezindheid gedaald tot een nieuw dieptepunt. Eerder gooiden hervormingsgezinde ministers de handdoek in de ring. Ook zij klaagden dat hervormingen gedwarsboomd worden door de president.

Porosjenko benoemde zijn oude studievriend Saakasjvili in mei 2015 als gouverneur van Odessa. Daarmee gaf Porosjenko (zelf een van de rijkste zakenmannen van het land) de indruk de wijdverspreide corruptie in Oekraïne aan te willen pakken: Saakasjvili staat bekend als een effectieve corruptiebestrijder na zijn presidentschap in Georgië. Tussen 2004 en 2013 bracht hij corruptie drastisch omlaag door de politie te hervormen en omkoping zwaar te bestraffen.

Sinds zijn aantreden beschuldigt de Georgiër de regering in Kiev publiekelijk van een laks anti-corruptiebeleid. Begin dit jaar zei hij in een interview met de Volkskrant dat 'het oude kleptocratische systeem' in opstand komt tegen 'een nieuwe generatie Oekraïeners met een nieuwe wil en een pro-Europese instelling'.

Maandag zei Saakasjvili dat hij zich 'verraden en moe' voelt. Zijn hervormingspolitiek stuitte voortdurend op tegenstand uit de politieke elite van Oekraïne, die nauw samenwerkt met de zakenelite. Spanningen tussen de Georgiër en Oekraïense politici ontaardden in relletjes. Afgelopen december gooide de minister van Binnenlandse Zaken uit woede een glas water over de opvliegende Saakasjvili.

Onder de Oekraïense bevolking groeide hij uit tot de populairste politicus van Oekraïne. In februari was hij in peilingen de favoriet voor het premierschap.

Ook in Odessa boterde het niet tussen de lokale elite en Saakasjvili. De Georgiër beschuldigde de burgemeester van de havenstad Odessa van het dwarsbomen van hervormingsplannen.

Saakasjvili claimt dat Odessa minder corrupt is dan bij zijn aantreden. Hij opende een in alle opzichten on-Oekraïense centrum voor burgerzaken: een paspoort verlengen kan er binnen een paar minuten en er zijn geen kleine kamertjes waar ongezien steekpenningen betaald kunnen worden.

Het is niet bekend wat Saakasjvili nu gaat doen. Hij is betrokken bij de recente oprichting van een politieke beweging in Oekraïne die tegen corruptie demonstreert. Een terugkaar naar de Georgische politiek lijkt uitgesloten: de nieuwe machthebbers in dat land dreigen hem in de gevangenis te zetten wegens machtsmisbruik. Maandag zei hij binnenkort te beginnen aan een 'nieuwe stadium in het gevecht'. 'Ik geef niet op.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.