Obama posteert zich aan front cultuuroorlog over wc-gebruik transgenders

Barack Obama heeft zich stevig uitgesproken over de wc-kwestie die Amerika diep verdeelt. Volgens hem moeten transgender kinderen zelf kunnen kiezen naar welk toilet ze gaan op school. Daarmee posteerde hij zich aan het front van de cultuuroorlog tussen progressief en conservatief Amerika - waardoor de strijd zich alleen maar heeft verhevigd.

Beeld ap

'We hebben het over kinderen, en iedereen die op school heeft gezeten zal zich realiseren dat deze kinderen die in een minderheid zijn snel gepest worden, en kwetsbaar zijn', zei Obama. 'We moeten de kinderen beschermen en in hun waarde laten.'

Obama voegde daarmee zijn persoonlijke stempel toe aan het formele directief van het Witte Huis, afgelopen vrijdag, dat scholen transgender kinderen (jongens die zich een meisje voelen, en andersom, en alles daartussenin) zelfbeschikkingsrecht moeten geven in toiletten en kleedkamers. Ze mogen naar de wc waar ze zichzelf het prettigst voelen, is de boodschap.

Met de richtlijn en zijn commentaar heeft Obama zich midden in het gevecht gestort over een kwestie die in andere landen nooit zo'n kwestie zou kunnen worden. Het is het zuiden tegen het noorden, in grote lijnen, maar ook de stad tegen het platteland - het gaat over principes, maar ook over macht: er is een stad (Charleston) die door een staat (North Carolina) wordt overruled, en een staat die door het land wordt overruled.

In de zaak komen typisch Amerikaanse obsessies samen: godsdienst, federale bemoeizucht, lichaamsdelen, en de veiligheid van kinderen.

Het begon in Houston, vorig najaar, een Texaanse stad met een lesbische burgemeester, waar een meerderheid van de kiezers in een referendum verrassend een gemeentelijke verordening verwierp die gelijke rechten zou geven aan alle inwoners - ook aan transgenders. De tegenstanders maakten er een simpele kwestie van: 'Geen mannen in vrouwenwc's.'

Vervolgens gaf in februari de gemeenteraad in Charlotte, ook een zuidelijke stad, wél groen licht aan zo'n lokale anti-discriminatiewet. Maar dat was buiten de staat gerekend: North Carolina tikte Charlotte hard op de vingers door daarop een wet aan te nemen die stelde dat mensen die als man worden geboren naar mannenwc's moeten, en mensen die als vrouw worden geboren naar vrouwenwc's.

Het leverde North Carolina een boycot op van Bruce Springsteen, Pearl Jam, Cirque de Soleil en andere artiesten, en een rechtszaak aangespannen door de federale overheid, die vindt dat de staat de burgerrechtenwet uit 1964 overtreedt. North Carolina heeft op zijn beurt een tegenrechtszaak aangespannen tegen de federale overheid, omdat die haar boekje te buiten zou gaan.

In die sfeer heeft Obama nu dus een landelijke oekaze laten uitgaan. De richtlijn is geen wet, maar het Witte Huis heeft andere manieren om zijn wil op te leggen: als de scholen niet gehoorzamen, kan de federale overheid de financiering intrekken.

Dat dreigement was olie op het vuur. Er klinkt openlijk verzet uit conservatief Amerika. De Texaanse luitenant-gouverneur (de tweede man van de staat) Dan Patrick zei dat de staat zich 'niet laat afpersen'. Zijn baas, Greg Abbott, zei dat Obama 'zo veel mogelijk onderdelen van de progressieve agenda van Amerika door onze strot wil duwen'. En Rodney Cavness, opzichter van een Texaans schooldistrict zei dat de brief 'rechtstreeks de papierversnipperaar in gaat'.

'Hij is mijn president niet en kan mij niet vertellen wat ik moet doen.' North Carolina liet weten de directief weer te zullen aanvechten in een rechtszaak. De gouverneur van Mississippi: 'Deze beslissingen moeten aan de staat worden overgelaten, en niet worden opgelegd met de punt van een federale bajonet. We gaan niet deelnemen in dit sociale experiment van de president.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden