Obama beëindigt Irak-tijdperk

Gevechtsmissie VS eind augustus 2010 afgelopen...

WASHINGTON Met een simpele zin in een toespraak tot mariniers maakte president Obama vrijdag een einde aan een tijdperk: ‘Op 31 augustus 2010 komt onze gevechtsmissie in Irak ten einde’.

Een maand na zijn aantreden vervult Obama zo de belofte waarop hij zijn verkiezingscampagne heeft gebouwd. Maar de terugtrekking duurt iets langer dan hij beloofde. Het grootste deel van de soldaten gaat pas volgend jaar weg. En Obama laat 50 duizend soldaten achter in Irak.

Deze ‘overgangsmacht’ zal niet meer deelnemen aan grote gevechten. Zij moet de Iraakse veiligheidstroepen opleiden en adviseren, terroristische cellen oprollen en Amerikaanse burgers en militairen in Irak beschermen.

Obama beloofde vrijdag wel dat de achterblijvers in december 2011 ook terugkeren naar de Verenigde Staten. Dat had de architect van de oorlog, Obama’s voorganger Bush, eind vorig jaar al afgesproken in een veiligheidsovereenkomst met de Iraakse regering.

Obama onderstreepte dat de terugtrekking niet betekent dat Amerika een kleinere rol wil spelen in de regio: ‘Iedere natie en iedere groep moet weten – of u Amerika goed of kwaad wenst – dat het einde van de Irakoorlog een nieuw tijdperk mogelijk maakt van Amerikaans leiderschap en betrokkenheid in het Midden-Oosten. En dat tijdperk is net begonnen.’

Obama’s besluit komt bijna zes jaar na de omstreden Amerikaanse inval in Irak. Meer dan 4.250 Amerikaanse militairen zijn sindsdien gesneuveld. Over het aantal Irakese burgerdoden bestaat geen uitsluitsel, maar het zou hoger dan 100 duizend kunnen liggen. Blijkens opiniepeilingen zien de Amerikanen de oorlog als mislukking.

De nieuwe president was voor zijn aankondiging naar de uitgestrekte mariniersbasis Camp Lejeune in North Carolina gereisd. Daarvandaan worden marinierseenheden naar Irak uitgezonden en naar Afghanistan, waar Obama de Amerikaanse inzet uitbreidt.

Hij prees de militairen in alle toonaarden en klonk, nu in de rol van opperbevelhebber, een stuk positiever over de Irakoorlog dan voor de verkiezingen. ‘We hebben onze troepen naar Irak gezonden om Saddam Husseins regime te verwijderen – en jullie hebben het voor elkaar gekregen. We hebben onze troepen in Irak gehouden om te helpen bij het vestigen van een stabiele regering – en jullie hebben het voor elkaar gekregen. En we laten voor het Iraakse volk een welverdiende kans achter op een beter leven – dat is jullie prestatie.’

Hoe gematigd Obama’s Irak-aanpak is, bleek uit de reacties op Capitol Hill. De Republikeinen prezen het plan van de president, vooral bij monde van Obama’s opponent in de verkiezingscampagne, senator John McCain. En Democratische bondgenoten van Obama als Huisvoorzitter Nancy Pelosi toonden zich onaangenaam verrast door het grote aantal soldaten dat voorlopig achterblijft in Irak.

Obama vertelde dat hij met zijn topmilitairen zorgvuldig had gewikt en gewogen alvorens tot dit plan te komen. Hij waarschuwde dat Irak nog niet veilig is en dat er nog moeilijke dagen zullen komen. ‘Geweld zal een onderdeel van het leven blijven in Irak.’

Maar het najagen van het perfecte mag haalbare doelen niet in de weg staan, zei Obama: ‘We kunnen niet afkomen van alle mensen in Irak die tegen Amerika zijn (...) We kunnen niet in de straten van Irak patrouilleren tot ze helemaal veilig zijn, en ook niet blijven tot Irde eenheid van Irak perfect is.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.