O, daar heb ik nog wel een leuk verhaal bij

28 augustus: De Amerikanen zijn klaar om in te grijpen in Syrië.

B2 or not B2. That is the question.' Het Democratische Congreslid Edward Markey gaf het in 1989 tijdens het debat over de aanschaf van de Stealthbommenwerper ter overweging, en dezelfde vraag is weer aan de orde. Leuke verhalen leveren bombardementen natuurlijk zelden op. Wel pregnante. Zo beweert de Duitse historicus Jörg Friedrich dat de bombardementen op de Duitse steden in de Tweede Wereldoorlog tot doel hadden zo veel mogelijk burgers te doden. De eerste bom op Berlijn maakte er in elk geval één onschuldig slachtoffer: de enige olifant in de dierentuin.


Een ander schrijnend geval van collatoral damage vond plaats tijdens het geallieerde bombardement van de Scheveningse elektriciteitscenrale in 1944. Een jaar eerder hadden de Duiters een wacht aangewezen, een plaatselijke visser die achter dik gewapend beton zijn dagen sleet: 'De best beschermde man van Den Haag en omstreken'. Niettemin liep hij naar buiten toen hij de eerste vliegtuigen over de Noordzee hoorde aankomen en keek nieuwsgierig omhoog. 'Die dag was hij de enige te betreuren dode in Scheveningen.' (Toneelgroep de Appel zou later op die plek het Theater Aan de Haven openen.)


En misschien toch Fermi weer even noemen? Ach, jawel. De Italiaanse natuurkundige Enrico Fermi (1901-1954) zou een sleutelrol spelen in de ontwikkeling van de atoombom.


Al in 1939 wendde hij zich tot de Amerikaanse legertop, maar kwam niet verder dan twee luitenants. Die hoorden zijn in gebroken Engels gedaan verhaal aan en wezen hem beslist de deur. Fermi, na de oorlog: 'Ik hoorde de een nog tegen de ander zeggen: 'Die goser is gek'.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden