Nutreco heeft kweekzalm bijna op vegetarisch dieet

Gerard Reijn

Amsterdam - Nog even en de zalm is vegetariër. Niet alle zalm, maar praktisch alle zalm die bij ons op het bord of toastje belandt: de kweekzalm. De roofvis, bekend van zijn roze vlees dat hij dankt aan de krabbetjes en garnalen die hij placht te eten, zal het in de nabije toekomst moeten stellen met puur plantaardige brokjes, samengesteld uit grondstoffen zoals soja.


Al enkele tientallen jaren wordt zalm op steeds grotere schaal gekweekt, vooral in de fjorden van Noorwegen en Chili. Het Nederlandse vee- en visvoerconcern Nutreco was tot vijf jaar geleden de eigenaar van 's werelds grootste zalmkwekerij, en het is nog altijd 's werelds grootste producent van visvoer.


Al in 1995 zei Wout Dekker, toen al en nu nog directievoorzitter, dat de kweekzalm uiteindelijk op een vegetarisch dieet zou komen te staan. Dat was hard nodig, vond hij, want de zalmboerderijen hadden milieutechnisch grote problemen. De fjorden raakten vervuild door het mestoverschot. De kweekzalm had last van zeeluizen en gaf dat probleem door aan zijn in het wild levende soortgenoten. Bovendien moesten de zeeën worden leeggevist om de kweekzalm te voeren.


Vijftien jaar verder is het bijna zover. Het product is er. Alle problemen zijn opgelost, en dat waren er vele. Dekker: 'Het is net zoiets als een leeuw gras laten eten. Dat lukt niet, want hij lust het niet. Bovendien kan de leeuw het gras helemaal niet verteren.'


Eindeloos is er gedokterd aan deze problemen, en aan een samenstelling die een gezonde zalm oplevert. Een zalm die bovendien smaakt naar zalm, en die de bekende omega-vetten heeft die vis zo gezond maken.


Alleen het probleem van de markt is nog niet opgelost. Sinds kort krijgen de Noorse kweekzalmen visvoer met nog maar 15 procent vis. Waar vroeger 4 kilo vis nodig was voor 1 kilo zalm, is dat nu nog maar 1 kilo. Waneer die laatste kilo ook wordt vervangen door soja, hangt vooral af van de winkelketens. Dekker: 'De Franse retail bijvoorbeeld heeft altijd geëist dat minstens 30 procent van het zalmvoer uit vis bestaat. '


Als dat niet lukt, heeft hij nog een tweede pijl op zijn boog. El Niño, het klimaatverschijnsel dat de westkust van Latijns-Amerika periodiek treft, kan ook nog de doorslag geven. 'Bijna alle vismeel komt nu uit Peru en Chili. We hebben er nu te maken met La Niña en dus is er veel vis, maar als we over een paar jaar een krachtige El Niño krijgen, is er geen vis meer om tot vismeel te verwerken. Dan gaan de prijzen enorm stijgen.' En dat zou nieuwe kansen bieden voor vegetarische zalm.


Overigens heeft ook het vegetarische zalmvoer een nadeel, erkent Dekker. 'De productie ervan kost meer energie, dus de CO2-uitstoot neemt toe. Die afweging moeten we wel maken.'


Nutreco, dat ruim de helft van zijn omzet haalt uit veevoer en een kwart uit visvoer, zag zijn omzet vorig jaar stijgen met 9,5 procent naar 4,9 miljard. Dat kwam grotendeels door prijs- en valutaeffecten. De winst steeg met met 21,5 procent naar 113 miljoen euro.


Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden