'Nu moet ik me weer verdedigen'

Molenbeek stond weer in de aandacht door de rellen die Sharia4Belgium er ontketende. 'Wij zijn ook slachtoffer.'

SINT-JANS MOLENBEEK - Daar gaan we weer, dacht Mohammed, toen enkele tientallen moslims in zijn Brusselse woonplaats Sint-Jans-Molenbeek op de vuist gingen met de politie. De rellen, aangewakkerd door Sharia4Belgium, culmineerden afgelopen vrijdag in een steekpartij. Een Franse moslimextremist verwondde twee politieagenten.


Mohammed, een 37-jarige ingenieur van Marokkaanse afkomst, vermoedde meteen dat de moslims in Molenbeek zich zouden moeten verantwoorden. 'Na 11 september en de aanslagen in Londen en Madrid was het ook zo', zegt hij op het overdekte terras van een koffiehuis. 'Ook nu moet ik me verdedigen, terwijl ik tot vorige week nog nooit van Sharia4Belgium had gehoord.'


'Die gebeurtenissen slaan terug op ons', zegt ook Nadia, die uit metrostation Beekkant komt, waar de twee agenten werden neergestoken. De 33-jarige vrouw, met blauwe hoofddoek, werkt in een bejaardentehuis. Na de steekpartij kreeg ze daar tal van vervelende opmerkingen. 'Terwijl een van de gewonde agenten een moslima was', zegt Nadia. 'Wij zijn ook slachtoffer.'


De inwoners van Molenbeek - van wie zo'n 50 procent van niet-Europese afkomst - zitten in hun maag met de incidenten. Zelf vinden ze Sharia4Belgium-leider Fouad Belkacem een halvegare met een te grote mond, die zo veel mogelijk genegeerd moet worden. Maar de buitenwereld geeft Belkacem veel aandacht, en dat werpt telkens weer een smet op het Molenbeekse imago.


Van spanningen is in Molenbeek niets meer te merken. In de hoofdstraat zitten de koffiehuizen vol mannen, zelfs op een doordeweekse namiddag. In de etalages worden kleurrijke abaya's aangeprezen voor 5 euro, en hoofddoeken voor 1 euro.


De voormalige industriewijk aan het kanaal Brussel-Charleroi heeft een arme bevolking en kampt met criminaliteit, schooluitval en een hoge werkloosheid. Maar niet met extremisme, zegt Johan Leman van integratiecentrum Foyer. 'Ik geef Sharia4Belgium in Molenbeek weinig kans', zegt hij. 'De mensen leven hier dicht op elkaar. Dat heeft positieve en negatieve kanten. Er is veel sociale druk, bijvoorbeeld om als moslim tijdens de ramadan niet in het openbaar te eten. Extremisten vallen hier rap op en maken daardoor geen kans.'


De incidenten van de afgelopen dagen werden telkens in Molenbeek geïmporteerd door buitenstaanders. De rellen werden opgestookt door Sharia4Belgium, dat zijn thuisbasis heeft in Antwerpen. En de steekpartij was het werk van een Franse extremist. Maar in de Belgische media en politiek is - net als in Nederland - niet altijd aandacht voor dergelijke subtiliteiten.


Dat is ook de reden dat de inwoners van Molenbeek onder geen beding met hun achternaam in de krant willen. Nog negatiever reageren ze op de fotograaf. De media worden hier met argwaan bekeken.


'De grote meerderheid van de Molenbekenaars leeft vredig samen, maar de media zien alleen de extremisten', zegt Mohammed Tujgani, imam van de Al Khalil-moskee en voorzitter van de Liga van Imams van België. Hij staat erop het artikel voor publicatie na te lezen. 'We hebben het al vaak meegemaakt dat citaten uit hun context werden gehaald.'


Tujgani vertelt hoe hij zaterdag met moslimvertegenwoordigers een persconferentie heeft gegeven om het geweld te veroordelen. 'In alle moskeeën heeft men een standpunt tegen het geweld ingenomen, en een islamitische organisatie heeft zelfs een klacht ingediend tegen Sharia4Belgium. Maar al die positieve zaken worden amper opgepikt door de media.'


Sommige inwoners zijn de fratsen van Belkacem en hun impact zo beu, dat ze hem liefst zouden terugsturen naar Marokko. 'De Belgische staat is veel te laks', zegt een oudere vrouw met een grijze hoofddoek. 'Hier zit hij een paar uur in de gevangenis, waar hij televisie heeft en lekker eten. In een Marokkaanse cel zal hij niets anders te eten krijgen dan de luizen op zijn hoofd. Dan zal het snel gedaan zijn met die stommiteiten.'


De Belgische minister van Justitie onderzoekt of ze Belkacem inderdaad zijn nationaliteit kan afnemen, om hem daarna aan Marokko uit te leveren. Maar voor de meer intellectuele moslims uit Molenbeek gaat dat te ver. Ingenieur Mohammed is een van hen. 'De politici van het Vlaams Belang doen ook discriminerende uitspraken, maar zij worden ook niet naar een ander land gestuurd', zegt hij. 'Waarom zou je een moslim anders behandelen? Belkacem is ook een Belg.'


Mohammed kan niet geloven dat de Belgische politici dit niet handiger aanpakken. Met hun generalisaties schofferen ze de gematigde moslims, vindt hij, en met hun uitzonderingsbeleid bevestigen ze radicale jongeren in hun slachtofferrol. 'Die aparte behandeling roept vragen op bij de kansarme jongeren. Je riskeert extra radicalisering, precies wat Belkacem wou bereiken.'


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden