NieuwsNS

NS biedt het vaste personeel een baangarantie, maar heeft nog ‘geen euro steun’ van de overheid

Bij de vrijdag gepresenteerde, weinig opwekkende halfjaarcijfers – 185 miljoen euro verlies – heeft de NS in de woorden van topman Roger van Boxtel een ‘schrale troost’ voor het personeel: NS’ers met een vast contract krijgen voor de komende jaren een baangarantie en behouden hun salaris met doorgroeimogelijkheden.

Beeld Hollandse Hoogte / Nederlandse F

Dat is althans het aanbod dat de NS-leiding de vakbonden en de Centrale Ondernemingsraad heeft gedaan. Die gaan het nu aan de achterban voorleggen. De baangarantie voor vast personeel blijft alleen overeind als die raadpleging tot een ‘pact’ leidt, zegt de NS. Uiterlijk half september hoopt de NS-leiding een antwoord te hebben.

Het al aangekondigde verlies van 2.300 banen kan de NS via natuurlijk verloop bereiken, verzekert president-directeur Van Boxtel. ‘Sterker: door de vergrijzing moeten we voor bepaalde functies de komende jaren ook weer op zoek naar nieuw personeel.’

De baangarantie en het salarisbehoud gaan voor een deel van het personeel wel betekenen dat omscholing onvermijdelijk is. Ook de werklocatie kan veranderen. Van Boxtel: ‘Soms zullen we moeten hergroeperen om efficiënter te werken. Dat geldt voor collega’s door het hele bedrijf – van staf en treinpersoneel tot de werkplaatsen. ’

Zelf spreekt de NS-topman van ‘an offer you can’t refuse’. Het door de coronacrisis financieel zwaar getroffen vervoersbedrijf verwacht ook de komende jaren nog veel verlies te maken. De schade voor dit jaar bleef alleen maar beperkt dankzij de overheidssteun.

Van Boxtel: ‘Maar wie denkt dat de overheid steeds alle tekorten gaat opvangen is niet realistisch. Het is echt een illusie dat het Rijk de komende jaren wel alles zal betalen.’ De binnenkort afscheid nemende topman doet een beroep op ‘het familiegevoel’ bij de NS. ‘Zo heb ik het bedrijf de afgelopen vijf jaar leren kennen. Als een familie. En familie helpt elkaar.’

Klanten blijven weg

NS en alle andere ov-bedrijven zijn door de coronacrisis zwaar getroffen. De overheden eisen dat de dienstregeling in stand blijft, maar de klanten blijven weg. De NS haalt nu hooguit veertig procent van het gebruikelijke aantal passagiers binnen. In juni beloofde het kabinet de ov-sector voor dit jaar 1,5 miljard steun.

Bij de NS is daarvan ‘nog geen euro’ binnengekomen, zegt Van Boxtel. Dat is geen klacht maar een feit, beklemtoont hij. De NS is ook in het buitenland actief, met name in Groot-Brittannië. Daar sprong de overheid al eerder bij. Zonder de toegezegde overheidssteun zou de NS-groep dit eerste half jaar afstevenen op een verlies van ruim een miljard euro. Vorig jaar werd in het eerste half jaar nog 94 miljoen euro winst geboekt.

Of het voorstel van de NS-leiding om de komende jaren door te komen zal worden omarmd door het personeel, is ongewis. Vooral als het personeel van standplaats moet wijzigen, ligt dat gevoelig. Van Boxtel: ‘We gaan echt niet mensen van Groningen gedwongen naar Maastricht overplaatsen. Maar meer in het algemeen: waar niets is, verliest de keizer zijn recht.’

Nu het aantal reizigers maar mondjesmaat groeit en de NS ook structurele effecten verwacht van de coronacrisis (meer thuiswerken, meer onderwijs op afstand) wordt steeds zichtbaarder dat de ‘nutsfunctie’ van het openbaar vervoer alleen overeind kan worden gehouden met staatssteun. Eind deze maand gaat brancheorganisatie OV-NL weer in overleg met de betrokken ministeries voor steun voor de komende jaren.

Oud-politicus Van Boxtel zegt geen zin te hebben in ‘politieke uitspraken’ over de marktwerking in de sector. ‘Ik ga echt niet zeggen: hou maar op met steun aan die buitenlandse bedrijven en geef alles aan ons en aan de gemeentelijke vervoersbedrijven.’ Als grootste vervoersbedrijf rekent de NS dit jaar op 351 miljoen overheidssteun.

Directeur Haags ov-bedrijf: ‘In het ov staat het publieke belang niet meer voorop, de overheid moet de regie grijpen’

VVD’er Jaap Bierman, directeur van het Haagse ov-bedrijf HTM, pleit voor grootschalige overheidsinvesteringen in het openbaar vervoer. ‘Het ov biedt oplossingen voor de lange termijn. Dat is links noch rechts: dat is slim, pragmatisch.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden