Noviteit in afvalland: met sinaasappelschillen het onkruid te lijf

Dezer dagen trekt een machine met daarop heetwatertanks voorzien van de tekst ‘Citrusbrandstof, CO2-neutraal onkruid verwijderen’ door de gemeenten Heemstede, Haarlemmermeer en de Bollenstreek. Achter de wagen loopt een werknemer van Loonbedrijf Roodenburg. Met een lans sproeit hij kokend heet water over opschietend onkruid tussen de stoeptegels.

Beeld Meerlanden

De onkruidbestrijding gebeurt met twee reststromen die bij de verwerking van groente- en fruitafval vrijkomen, een noviteit in afvalland. ‘Het water wordt verwarmd door een brander die niet op diesel draait maar op citrusbrandstof’, zegt Gert-Jan Klaasse Bos, manager compostering en vergisting bij afval- en energiebedrijf Meerlanden. ‘En het opgewarmde water is condenswater dat vrijkomt in het broeiende composteringsproces.’

De citrusbrandstof is het gecondenseerde gas limoneen, uit de familie van de terpenen, dat in de schillen van citrusvruchten zit – iedereen die ooit scheikunde kreeg op school weet nog dat sinaasappelschillen van die knetterende vlammetjes geeft als je er dicht bij een vuurtje in knijpt.

Onder de rook van Schiphol sleutelt Klaasse Bos al jaren aan nuttige toepassingen van stofjes en nevenstromen die vrijkomen bij de compostering van onze groente- en fruitschillen. Veel afvalverwerkers vergisten tegenwoordig gft-afval alvorens er compost van te maken. Het levert Meerlanden biogas op waar de helft van het eigen wagenpark op rijdt (80 van de 158 wagens). Dat biogas kan ook worden opgewerkt tot aardgas en dus zelfs fornuizen en cv-ketels voeden.

Het zijn eenvoudige gistbacteriën die de lekkerste hapjes uit de etensresten omzetten in gas. Met vluchtige stoffen uit sinaasappelschillen kunnen ze niets. ‘En we moeten die stoffen er wettelijk verplicht uithalen, want ze maskeren de typische gasgeur. Je ruikt anders geen eventuele aardgaslekkage meer’, zegt Klaase Bos bij de citrusmachine, die eerder een lichte muntgeur verspreidt dan sinaasappelaroma.

Beeld Colourbox

Meerlanden haalt jaarlijks 55 duizend ton gft op, waarvan het 2,6 miljoen kuub groengas maakt, genoeg om een huisvuilwagen 950 keer om de aarde te laten rijden. Aanvankelijk mikte Meerlanden met de 12 duizend liter citrusbrandstof op de cosmetica-industrie. Lekkere luchtjes zijn geld immers waard. Ook zou de citrusbrandstof terpentine-achtige stoffen in verf kunnen vervangen. ‘Het lukte ons echter nog niet om tegen aanvaardbare kosten voldoende zuiver spul te raffineren.’

In directeur Martijn Roodenburg van het loonbedrijf vond Meerlanden een geschikte partner. ‘We mogen de openbare ruimte in het groeiseizoen niet langer onkruidvrij maken met chemische middelen , zoals glyfosaat’, zegt Roodenburg. ‘Gemeenten wensen daarom alternatieve methoden, zoals deze heetwater-methode voor lastige stukjes.’ Op grote stukken plaveisel, waar de machines goed uit de voeten kunnen, bestrijden ze het ongewenste loof met grote ronddraaiende stalen borstels of branders.

Dankzij het condenswater uit de compostering hoeft Roodenburg niet kraanwater van 8 graden te verwarmen tot 95 graden, maar begint hij op 20 graden. ‘Met de citrusbrandstof kunnen we alle plekken waar we heet water gebruiken helemaal voorzien en gebruiken we geen diesel.’

In theorie kan van alle schillen in Nederland 500 duizend liter citrusbrandstof worden gemaakt, genoeg voor 110 miljoen vierkante meter onkruidbestrijding, heeft Meerlanden berekend.

En levert het wat op? ‘De 12 duizend liter zijn hun volume in euro’s waard, maar voorlopig werken we met gesloten beurzen’, zegt Klaasse Bos. ‘Eerst maar eens kijken hoe het spul zich dit eerste seizoen in de praktijk gedraagt.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.