Noord-Ieren boos over advies van verzoeningscommissie

‘300 miljoen euro nodig voor verwerken van verleden.’..

LONDEN In Noord-Ierland zijn oude wonden opengereten door een voorstel een vergoeding van 13 duizend euro te geven aan nabestaanden van degenen die omkwamen tijdens ‘The Troubles’. Deze ingetogen term is de standaardbenaming geworden voor de decennialange strijd tussen katholieken en protestanten, waarbij tot eind jaren negentig zeker 3.500 personen werden gedood.

Hoewel er officieel al ruim tien jaar vrede heerst, liggen de tegenstellingen tussen de twee groepen nog altijd uiterst gevoelig. Vandaar dat lang was uitgekeken naar het rapport van een – wederom met een eufemisme aangeduide – verzoeningscommissie.

Deze Consultatiegroep Inzake het Verleden deed woensdag aanbevelingen die Noord-Ierland moeten helpen het verleden te verwerken. Als alle voorstellen worden uitgevoerd, zou dit de schatkist 300 miljoen euro kosten.

Het meest omstreden is het geld dat naar de familie van gesneuvelden zou moeten gaan. Veel protestantse unionisten, zo genoemd vanwege hun wens deel te blijven uitmaken van het Verenigd Koninkrijk, reageerden furieus. Zij vinden het onverteerbaar als nabestaanden van katholieke aanslagplegers zouden profiteren.

Hoewel protestantse paramilitairen en Britse ordetroepen ook flink hebben huisgehouden, is het merendeel van de burgerdoden tijdens de Troubles het gevolg van geweld en bomaanslagen van het Ierse Republikeinse leger, IRA. De kritiek op dit ‘bloedgeld’ wordt gedeeld door de Noord-Ierse premier Peter Robinson, opvolger en partijgenoot van de militante dominee Ian Paisley.

Maar volgens commissievoorzitter Lord Eames ‘mag er geen hiërarchie in leed’ worden aangebracht. Het geld moet volgens hem niet worden gezien als schadevergoeding, maar als erkenning van al het verdriet. ‘De tranen van een moeder zijn de tranen van een moeder’, zei hij gisteren tijdens een radio-interview met de BBC.

Naast deze betalingen, die zeker 40 miljoen euro zouden kosten, pleit het rapport voor het instellen van een ‘erfgoedcommissie’. Die zou, met een budget van ruim 100 miljoen euro, de komende vijf jaar moeten werken aan verzoening en het vergaren van informatie. Nu doen diverse instanties onderzoek naar het voorbije geweld.

Hoewel er niet meer wordt gevochten in Noord-Ierland, is er bijvoorbeeld in de hoofdstad Belfast in sociaal opzicht weinig veranderd. Katholieken en protestanten wonen nog steeds in hun eigen wijken, vaak gescheiden door muren en prikkeldraad.

Gevreesd wordt dat de spanningen zullen groeien door de recessie. Waarnemers verklaren de rust van het afgelopen decennium namelijk mede uit de sterke economische groei die Noord-Ierland kende, waarbij veel inwoners een welvaartssprong maakten.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden