Noodtoestand in Mali na geweldsuitbarsting

Tot nu toe vonden de meeste aanvallen plaats in het woestijnachtige noorden van Mali. Daar strijden inheemse Toearegs en islamistische groepen die aan Alqaida zijn gelieerd tegen de Malinese krijgsmacht. Het regeringsleger krijgt steun van de VN-vredesmissie Minusma, die zo'n elfduizend soldaten telt.

Een blauwhelm van de VN bij een auto die over een bermbom is gereden in Mali. Beeld afp

Tot nu toe vonden de meeste aanvallen plaats in het woestijnachtige noorden van Mali. Daar strijden inheemse Toearegs en islamistische groepen die aan Alqaida zijn gelieerd tegen de Malinese krijgsmacht. Het regeringsleger krijgt steun van de VN-vredesmissie Minusma, die zo'n elfduizend soldaten telt.

Naast de aanval in het midden-Westen, bij de grensplaats Nampala, is ook onrust gemeld uit Mopti, een plaats in midden-Mali. Daar zijn niet alleen regeringsmilitairen aangevallen, maar is ook sprake van gevechten tussen burgermilities en rebellengroepen.

Minusma

Volgens Abdrahamane Baby, de chefstaf van de Malinese krijgsmacht, vormen de gebeurtenissen in het centrale deel van het West-Afrikaanse land 'enkel een echo' van de strijd in het noorden. 'Als we nu niet optreden', zei de legerbaas, 'zullen de terroristen steeds meer terrein in bezit nemen.'

De VN-missie Minusma staat bij dit alles vrij machteloos aan de zijlijn. In het midden en zuiden van Mali zijn geen vredessoldaten gelegerd. De slagkracht van de missie dreigt nog verder af te nemen, nu Nederland het besluit genomen lijkt te hebben om zijn vier Apache-gevechtshelikopters en drie Chinook-transportheli's uit Minusma terug te trekken.

Nederland neemt met enkele honderden militairen aan de vredesmacht deel. Onduidelijk is nog of deze bijdrage binnenkort zal worden verlengd. Tot nu was, met helikopters en zogeheten special forces, Nederland het enige contingent binnen de VN-missie met geavanceerde wapens en specialistisch getrainde soldaten. De vraag is of andere westerse landen als Duitsland en Zweden deze rol zullen overnemen.

Minister van Defensie Jeanine Hennis-Plasschaert op werkbezoek in Mali. Beeld anp

Buitenlandse jihadi's

In Mali namen Toerag-rebellengroepen en islamistische strijders in 2012 het noorden van het land over. Aan hun macht kwam al snel een einde toen Frankrijk, de vroegere koloniale heerser, de groepen uit de steden in het noorden verjoeg. Frankrijk heeft nog steeds troepen in Mali, maar die speuren enkel naar buitenlandse jihadi's en maken geen deel uit van Minusma.

De Malinese regering en krijgsmacht zijn tot nu toe niet in staat gebleken de rust in het noorden te herstellen. Vorig jaar is een vredesakkoord gesloten, maar daaronder hebben lang niet alle partijen hun handtekening gezet. Bovendien is nu dus elders sprake van steeds meer opstandige groepen, die op steeds meer plekken in Mali voor onrust en geweld zorgen.

De aanval in de grensplaats Nampala is waarschijnlijk het werk van het zogeheten Massina Bevrijdingsfront. Het is een beweging die is verbonden met de groep Ansar Dine, die op zijn beurt weer onderdeel uitmaakt van Aqim, Alqaida in de Islamitische Maghreb.

Volgens Boukary Sangaré, een Malinese onderzoeker die met name de situatie in Midden-Mali goed kent, hebben opstandige groepen in het gebied zo goed als vrij spel, omdat de overheid en veiligheidsdiensten er vrijwel afwezig zijn. 'Het is een totale chaos', aldus Sangaré. In deze nieuwe fase van de strijd raken steeds meer Malinese bevolkinsgroepen onderlings slaags.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden