nieuws hogesnelheidslijn

Noodkreet machinisten: problemen hsl verergeren door gebrek aan opleiding en steun

Volgens machinisten die op de Intercity Direct rijden, de hogesnelheidslijn tussen Amsterdam, Rotterdam en Breda, schiet hun opleiding tekort. Dat is de uitkomst van een peiling onder 1.200 medewerkers van de Nederlandse Spoorwegen. Ook de ondersteuning als een trein op de hsl-lijn stilvalt is bedroevend, stelt vakbond FNV Spoor die de enquête uitvoerde.

De Intercity Direct tussen Amsterdam, Rotterdam en Breda. Beeld ANP

De hogesnelheidslijn (hsl) kampt al sinds zijn ontstaan met grote problemen. Een op de vijf Intercity Direct-treinen komt met een vertraging van vijf minuten of meer op zijn bestemming aan. De hsl is ook het tracé met de meeste strandingen van de treinen. Daarbij staan reizigers al snel een half uur of langer in een weiland vast en moeten treinen worden weggesleept of worden reizigers geëvacueerd met een andere trein of bussen.

Naar aanleiding van de peiling onder het personeel heeft FNV Spoor een manifest opgesteld met twaalf punten voor verbetering. Die richten zich op personele bezetting, opleiding, ondersteuning, materieel en de infrastructuur van het spoor. Henri Janssen, bestuurder FNV Spoor, sluit acties niet uit als ‘de NS hier niet over wil praten’. FNV Spoor zei vorig jaar dat machinisten zich zelfs ziek melden om maar niet op de hsl te hoeven te rijden.

De NS zegt inhoudelijk niet te kunnen reageren, omdat de bond pas vrijdag het manifest zal aanbieden. ‘Maar natuurlijk nemen we de zorgen van ons personeel serieus.’ De NS wijt de strandingen van treinen aan technische problemen met de Traxx-locomotieven waarmee op de hsl-lijn wordt gereden. ‘Er is geen samenhang tussen de strandingen en de handelingen van machinisten’, stelt een woordvoerder.

Volgens de NS zijn 450 van de 4.000 machinisten inmiddels opgeleid voor de hsl.

Van bevoegd naar bekwaam

In een advies dat in 2016 werd opgesteld door een onafhankelijk bureau op verzoek van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, de ‘baas’ van de NS, werd ook geconstateerd dat een deel van de storingen op de hsl wordt veroorzaakt door lacunes in de ervaring van machinisten en een gebrek aan kennis en ondersteuning. NS beloofde in dat advies een verbetering van de opleiding: die moet er niet langer op gericht zijn dat machinisten ‘bevoegd’ zijn met de Intercity Direct te rijden, maar ‘bekwaam’ moeten kunnen handelen.

Een ander probleem dat het advies signaleert, is machinisten na hun opleiding niet alleen op de hsl blijven rijden: de helft van de tijd bedienen ze locomotieven elders op het spoornet. De extra opleiding voor de Intercity Direct duurt zes weken, waarna machinisten zes weken uitsluitend voor die dienst worden ingezet. ‘Het opleiden van machinisten en ze vervolgens niet inzitten op de IC Direct is inefficiënt’, stelt het advies aan de minister.

In januari sprak de leider van het NS Verbeterteam voor de hsl, Sacha Göddeke, zich uit tegen de suggestie om machinisten met hsl-bevoegdheid alleen in te zetten op de hsl-lijn. ‘Als je meer op de hsl rijdt, ga je niet beter presteren’, oordeelde zij. Een tweede advies, opgesteld vorig jaar, geeft haar gelijk: er valt geen winst te behalen door machinisten vast op de Intercity Direct te zetten. De hsl-lijn noemde Göddeke tegelijkertijd een zware rit, omdat het zo vaak misgaat, en een saaie dienst als de trein zonder haperingen rijdt. Een groot deel van het traject met maar drie of vier haltes legt de trein af in een betonnen bak met amper uitzicht op de omgeving. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.