'No seks', maar 'handwerk' kan

AMSTERDAM - Prostitutie verplaatst zich naar massagesalons en zonnestudio's.

'Vrouwen bellen ons op voor werk, maar schrikken dan van de verplichte opname in het register voor prostituees. Of ze willen niet in loondienst omdat ze daardoor inkomen uit een tweede baan mislopen.' Dit zegt gastvrouw Roos (37). Zij werkt achter de bar van bordeel Ria's in Amsterdam.

Toezicht
Door het strenge toezicht op legale bordelen en seksclubs na de opheffing van het Bordeelverbod in 2000, verplaatst de prostitutie zich naar minder zichtbare plekken zoals massagesalons, zonnestudio's, sauna's en kapsalons. Eerder deze week uitte hoofdcommissaris Ruud Bik, topman van het Korps Landelijke Politiediensten, zijn bezorgdheid over de afgenomen veiligheid van prostituees.

Ook gastvrouw Roos maakt zich zorgen: 'We moeten elke week vrouwen teleurstellen. Waar gaan al deze vrouwen dan naartoe?'
Metje Blaak (61), voormalig prostituee en woordvoerster van Vakbond voor prostituees De Rode Draad, ziet steeds meer zoekende sekswerkers. 'Vrouwen worden creatief en vinden andere plekken dan legale clubs. Ik zie meer vrouwen tippelen, maar ook met vriendinnen thuiswerken, in hotels en in caravans langs de snelweg.' Ook zouden paren- en swingersclubs, met name op het platteland, een steeds groter toneel vormen voor prostitutie.

De eigenaar van tien seksclubs Jan Bik, die veertig jaar geleden in Amsterdam begon met een 'kamertje' in zijn boekenwinkel, heeft zich altijd ingezet voor de legalisering van bordelen. Ook zijn zoon, die de clubs van zijn vader coördineert maar niet met zijn voornaam in de krant wil, vindt de extra controle door legalisering 'nodig en goed'. Maar de controle richt zich naar zijn mening te veel op legale clubs en te weinig op illegale praktijken.

Elke dag een inval
Zoon Bik: 'In onze seksclubs vindt elke dag wel een inval plaats door politie, vreemdelingenpolitie, de belastingdienst of de GGD. Aan de andere kant wordt het ondernemers door gemeenten moeilijk gemaakt een nieuwe seksclub te openen. Die verkiezen zo steeds vaker het illegale pad.'

Met alle gevolgen van dien. Zoon Bik: 'Dames komen in vage praktijken terecht waar geen controle is door instanties. Ze werken steeds vaker vanuit massagesalons, kapsalons of louche clubs op het platteland. Ook komen Chinese restaurants met achterkamertjes op.
Deze blijven redelijk verborgen voor politie en de belastingdienst, omdat ze niet officieel staan ingeschreven als privéhuis of seksclub.'

In het grijze gebied van salons is het moeilijk te achterhalen wat binnenshuis gebeurt, meldt vakbond De Rode Draad. Soms biedt een massagesalon of zonnestudio op het eerste oog geen seks, maar worden toch seksuele diensten verleend.

Ontwijkend
Zo reageert de telefoniste in de Thaise massagesalon Body Language in Beverwijk ontwijkend op de vraag of er ook seks mogelijk is in de salon. Hoewel op de website duidelijk wordt vermeld dat er geen seks wordt aangeboden (in rode letters: 'no seks') is 'handwerk' volgens de Thaise wel mogelijk. Hoe ver dat 'handwerk' gaat, wil ze niet zeggen. Ze verwijst naar haar baas, die er deze week niet is.

De koepelorganisatie van seksclubs VER (Vereniging Exploitanten Relaxbedrijven) maakt zich 'ernstig zorgen' over toegenomen illegale prostitutie, zoals wordt vermeld in een nieuwsbrief die afgelopen donderdag werd verspreid. Al in 2008 sloeg de brancheorganisatie alarm over de toename van illegale clubs en het aanbieden van seksuele diensten bij vrouwen thuis en in hotels. 'De vraag naar seks blijft onverminderd bestaan', weet woordvoerder André van Dorst, 'terwijl het aantal legale bordelen en sekshuizen sterk is afgenomen. Ondernemers, maar ook de vrouwen zelf gaan op zoek naar alternatieven.'

Het aantal seksclubs daalde in tien jaar tijd met 75 procent, blijkt uit een recente inventarisatie van de VER. Van 1.500 bordelen in 1999 naar een schamele 360 huidige clubs nu. Van Dorst: 'Vrouwen zetten nu hun nummer op het internet en spreken thuis of in hotels af. Op deze manier kunnen ze ongestoord, anoniem en zonder belastingafdracht opereren.'

Onderzoeksbureau Beke, dat deze maand in opdracht van de gemeente Amsterdam een rapport publiceerde over misstanden rond prostitutie in de hoofdstad, waarschuwt voor de gevolgen van illegale sekswerkers en het aanbieden van diensten thuis, in salons en hotels.

Vaak is sprake van een isolement: prostituees missen de steun en bescherming van collega's en partijen van buiten zoals een vakbond en GGD, en vormen zo een gemakkelijker prooi voor criminelen en klanten met kwaad in de zin. Bovendien is er meer kans op geslachtsziekten, blijkt uit het rapport.

'We zijn weer terug bij af', zegt Van Dorst. 'Prostitutie wordt meer en meer onderdeel van een schimmige onderwereld.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden