Reportage Lagos

Nigerianen vinden uitstel verkiezingen verdacht: ‘Ik geloof niet dat mijn stem een verschil zal maken’

Onverwacht werden de verkiezingen in Nigeria in de nacht van vrijdag op zaterdag uitgesteld. Vanwege logistieke problemen, heette het. De kiezers zijn er niet gerust op. ‘Ik denk dat de regering van president Muhammadu Buhari de uitslag wil vervalsen.’

Een Nigeriaanse man in Lagos toont zijn ongeloof over het uitstellen van de verkiezingen. Beeld Daniel Rosenthal

Esther Mbachu van 21 was helemaal gereed om voor de eerste keer in haar leven te stemmen toen ze zaterdagochtend opstond en hoorde dat Nigeria’s presidentsverkiezingen op het aller- allerlaatste moment waren uitgesteld. De witte tent van een stembureau was voor zonsopkomst zelfs al neergezet naast het stalletje met rijst, pepers en gedroogde vis van haar moeder in de commerciële hoofdstad Lagos. Het stembureau werd korte tijd later alweer weggehaald.

‘Ik ben geschokt’, zegt Esther bij de stal. Nigeria’s kiescommissie maakte midden in de nacht bekend dat de verkiezingen in Afrika’s meest inwonerrijke land om ‘logistieke’ redenen worden uitgesteld met een week. In niet alle 36 deelstaten van het land waren de stembiljetten bijtijds geleverd, aldus de kiescommissie, die zegt te willen zorgen voor een eerlijke stembusgang.

Esther kan het maar moeilijk geloven. ‘Ze hebben vier jaar de tijd gehad om de verkiezingen voor te bereiden, en dan stellen ze die een paar uur van tevoren toch nog uit? Ik denk dat de regering van president Muhammadu Buhari de uitslag wil vervalsen.’

Uitstel van verkiezingen is in Nigeria niet nieuw, het gebeurde ook in 2015, toen was dat wegens de dreiging door terreurgroep Boko Haram in het noordoosten van het land. Muhammadu Buhari was toen nog geen president. Dit jaar komt het uitstel wel extreem laat. Het besluit leidt bij sommige Nigerianen tot wantrouwen en scepsis, en bij anderen tot een cynisch schouderophalen, afgaande op een rondgang door Lagos op zaterdagochtend.

‘Dit is Nigeria, we worden nou eenmaal bestuurd door incompetente mensen’, zegt Muniat, een jonge vrouw die besloten heeft om van de nood van de uitgestelde verkiezingen een deugd te maken door een rondje te gaan joggen.

Muniat wijst op de praktische gevolgen van het uitstel voor de 84 miljoen kiezers, die soms enorme afstanden hebben afgelegd naar de regio’s waar ze geregistreerd staan en waar ze hun stem moeten uitbrengen.

Neem Esther, de jonge vrouw bij de stal in Lagos. Ze studeert normaal Engels in de deelstaat Imo, een paar honderd kilometer oostwaarts. Esther was speciaal voor de verkiezingen naar Lagos teruggekomen. Nu de stembusgang is verschoven, heeft ze besloten om maar bij te springen in de stal van Mary, zoals haar moeder heet. Esther: ‘Ik blijf komende week in Lagos zodat ik volgend weekend alsnog kan stemmen. Ik loop daardoor wel een week lang mijn lessen mis.’ Esther wil stemmen op Atiku Abubakar, de belangrijkste oppositiekandidaat.

Een verkoopster bij haar kraam naast posters voor de verkiezingen. Beeld Daniel Rosenthal

Gideon Abumere (25) gaat hoe dan ook niet stemmen. ‘Ik geloof niet dat mijn stem een verschil zal maken’, vertelt Abumere in de kapsalon waar hij werkt. In 2015 stemde hij wel, op Muhammadu Buhari, de man die toen president werd. Abumere: ‘We dachten dat Buhari dingen zou verbeteren, maar hij heeft niks gedaan.’

In de ogen van Abumere is de oppositie niet beter. ‘Regering en oppositie zijn hetzelfde, het zijn dezelfde elites van oude mensen met opzichtige auto’s.’ Het uitstel van de verkiezingen te elfder ure noemt hij ‘verdacht’.

Nieuwe leider

Femi Osunjaye (43) vertelt bij zijn printer-zaak in een pand met de naam Goodnews Plaza hoe hij ‘s ochtends vroeg van het uitstel van de verkiezingen vernam via CNN. Hij stemde in 2015 ook op Muhammadu Buhari in de hoop op verandering, en ook hij is teleurgesteld geraakt. ‘Het uitstel van de verkiezingen vandaag overtuigt me er definitief van dat president Buhari de zaken niet op orde heeft’, zegt hij.

Posters voor de Nigeriaanse verkiezingen. Beeld Daniel Rosenthal

Osunjaye wil wel stemmen maar dan op een van de ‘kleinere’, minder bekende – en minder kansrijke – oppositiekandidaten. ‘De jongere generatie moet Nigeria vooruit brengen’, zegt hij. ‘Nigeria is een armoedig land, we kunnen niet doorgaan met het bestaande soort van leiders.’ President Buhari is 76 jaar, zijn uitdager Abubakar is 72. Osunjaye: ‘Ik ben moe van de oude generatie, ik ben moe van de status quo.’

Osunjaye waagt zich niet aan een stellige uitspraak over de vraag of hij denkt dat de verkiezingen zijn uitgesteld omdat de boel wordt gemanipuleerd. ‘Maar het is verdacht.’ Onrust op straat is er zaterdagochtend niet; wel waarschuwt Osunjaye: ‘De gemiddelde Nigeriaan leeft van wat hij op dezelfde dag verdient. Vandaag is voor veel mensen geruïneerd door het uitstel van de verkiezingen. En over een week moeten mensen weer tijd vrij maken. Als mensen boos worden, zullen ze dan hun woede kunnen inhouden?’

Hoe Afrika’s grootste stad vastloopt door de ergste files ter wereld

Nigeria zou zaterdag een nieuwe president kiezen, maar vanwege logistieke problemen zijn de verkiezingen uitgesteld naar volgende week. Het olierijke land worstelt met corruptie. Benzine speelt daarbij een sleutelrol. Goedkope benzine houdt het volk tevreden. Maar het werkt ook ontwrichtend, zoals elke dag te zien is in Lagos.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden