Nieuwe status-quo in Libanon het hoogst haalbare

Het is een mooi voornemen van de Libanese regering om Hezbollah te ontwapenen. Maar het is zeer de vraag of de regering in Beiroet het ooit zal kunnen uitvoeren....

Van onze correspondent Ferry Biedermann

De Libanese regering heeft een voorstel aangenomen dat min of meer aandringt op de ontwapening van de Hezbollah-beweging. Het is een opmerkelijke stap van een regering die tot nu toe geprobeerd heeft om het Hezbollah-probleem met zachte hand aan te pakken.

Het is de eerste keer dat de regering, waarin Hezbollah ook is vertegenwoordigd, een formele uitspraak doet over de wapens van de fundamentalistische shi’itische beweging.

De Hezbollah-ministers waren niet blij met de stemming, maar spraken geen veto uit. Een woordvoerder van de beweging zie dat iedere stap naar een nationale consensus ‘goed voor Libanon’ was.

De minister die voor de meerderheid sprak, zei dat ze zich pas later zorgen zal maken over de uitvoering van het regeringsvoornemen. Het is ook onduidelijk of het er ooit van zal komen, want de ontwapeningsclausule was verpakt in een hele serie omstreden voorstellen.

De huidige crisis heeft een zeer Libanees tintje. Dat maakt het onwaarschijnlijk dat deze voornamelijk is bekokstoofd in Teheran of Damascus. Hezbollah ging de escalatie met Israël aan op een moment dat het zag dat de Libanese regering zwak was. De beweging is er waarschijnlijk op uit de binnenlandse positie verder te versterken. Daarbij heeft ze veel kans van slagen, want de andere gemeenschappen hebben absoluut geen trek in een nieuwe burgeroorlog en doen er alles aan om Hezbollah tevreden te stellen.

Het pro-westerse, anti-Syrische blok van premier Siniora, die aan de macht kwam nadat de Syriërs zich vorig jaar eindelijk uit het land terugtrokken, voelde aanvankelijk niets voor het pro-Syrische Hezbollah-programma. De politici rond Siniora wilden graag voldoen aan resolutie 1559 van de VN-Veiligheidsraad waarin de ontwapening van gewapende groepen, inclusief Hezbollah, wordt geëist. En ze zagen geen enkel voordeel in het claimen van een stukje land, de Sheba Farms, dat de strijd met Israël zou blijven legitimeren.

Maar in plaats van de beweging te confronteren, werd Hezbollah voor het eerst opgenomen in de coalitie. Het Future-blok, geleid door de zoon van de vermoorde voormalige premier Rafik Hariri, dacht Hezbollah onschadelijk te kunnen maken door de groep in te kapselen. In plaats daarvan bleek dat Hezbollah en bondgenoten alle belangrijke stappen van de regering konden blokkeren en toen eenmaal een ‘nationale dialoog’ werd aangegaan om de problemen op te lossen, restte de meerderheid niets anders dan de Hezbollah-standpunten over te nemen.

Libanon werd in de weken voor het uitbreken van de gevechten met een dilemma geconfronteerd. Aan de ene kant was het duidelijk dat een lange periode van relatieve stabiliteit en economische groei de steun voor de wapens van Hezbollah onder de bevolking had doen afkalven. Aan de andere kant was de meerderheid niet in staat om ferme stappen te nemen en de beweging te ontwapenen. Het leger was te zwak, de vrees dat de shi’ieten in een isolement zouden raken en er een nieuwe burgeroorlog zou uitbreken, was te groot.

Nu heeft een groot deel van de Libanese samenleving de hoop gericht op een internationale interventie om Hezbollah te ontwapenen en in één klap alle externe en interne problemen van Libanon op te lossen. Dat wordt gezien als de enige garantie voor een stabiele toekomst. Zo’n oplossing zal er niet komen. Een nieuwe tijdelijke status-quo is veel waarschijnlijker.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden