Nieuwe regels leiden tot irritaties en verwarring bij judoka's

BOEDAPEST - Maarten Arens sprak er schande van. De EK judo waren als een sporttoernooi aangekondigd, maar door de invoering van nieuwe regels mondde het evenement uit in 'een loterij' waar de mannenbondscoach geen wijs uit werd.


Het waren niet alleen de judoka's die de aandacht op zich vestigden in de Papp Laszlo Arena. Dat deden ook de scheidsrechters. Die leken soms net zo moeilijk uit de voeten te kunnen met de nieuwe regels als de sporters en hun coaches. In Hongarije stond de sport voor een vuurproef. Bij andere toernooien dit seizoen waren de reglementen al ingevoerd. De EK gaf iedereen de kans een oordeel te vellen over de zoveelste ommezwaai in de sport die veranderen tot kunst heeft verheven.


Het laatste regeerakkoord dat van de tekentafel rolde bij de internationale federatie, omvatte enkele radicale maatregelen. Zo hebben twee van de drie scheidsrechters hun plaats op de mat verruild voor één achter de tafel. Als video-arbiters hebben ze live-beelden tot hun beschikking om in te grijpen als de regels worden overtreden.


Dat laatste gebeurde in Boedapest nogal eens. Zeker één Nederlander voelde zich bestolen dankzij de videobeelden. Een kwartier na haar partij begreep Sanne Verhagen nog steeds niet waarom ze als verliezer was aangemerkt. Ze ontkende dat ze het been van haar tegenstander had beetgepakt of de intentie had gehad dit te doen.


Beide vergrijpen zijn strafbaar gesteld door de internationale judobond. Die is bezig met een schoonmaakbeurt om de sport begrijpelijker te maken voor het grote publiek. Wie niet vaak genoeg aanvalt, heeft zo een paar straffen achter zijn naam staan.


Verhagen gaf aan die wens ruimschoots gehoor. De 20-jarige debutante vocht zich met ongeremd en sprankelend judo door het toernooi. Tot ze in de kwartfinale plotseling een rode kaart achter haar naam zag oplichten. Als stil protest weigerde ze de mat te verlaten, terwijl haar coach verhaal ging halen bij de jurytafel.


Het was niet de enige valse noot die Arens in de Hongaarse hoofdstad hoorde. 'Het is niet meer te bevatten wanneer iets een straf is of niet', foeterde hij. Vrouwenbondscoach Marjolein van Unen hield zich op de vlakte. Al was het ook haar niet ontgaan dat er op de ene mat amper werd gestraft, terwijl op een andere tatami meer gele kaarten vielen dan op een zaterdagmiddag in het amateurvoetbal.


Bij het scheidsrechterskorps waren ze zich van geen kwaad bewust, vertelde Arens. 'Daar zeggen ze: 'Er worden bij dit EK meer scores gemaakt dan ooit tevoren.' Ja, logisch als je zoveel straffen uitdeelt.' Vier shido's (kleinste strafpunt) leidt volgens de nieuwe regels meteen tot een nederlaag.


Zo ver liet geen Nederlander het komen. Droogjes constateerde Guillaume Elmont dat hij was bestraft vanwege onreglementair aanvallen, terwijl hij juist een aanval van de Georgiër Liparteliani afweerde. 'En je kunt geen straf krijgen voor iets wat je niet doet, lijkt me.'


Volgens Elmont heeft de koerswijziging nog niet tot mooier judo geleid. De technisch begaafde routinier constateerde het met spijt in zijn stem. Henk Grol, groot geworden door al die keren dat hij een tegenstander optilde en wegsmeet, klaagde voor de EK al dat de regelmakers hem zijn intuïtie hebben afgepakt. 'Je kunt net zo goed in korte broek gaan judoën, als je toch niet aan de benen mag zitten', zei hij.


In dat woud vol papieren tijgers hielden de meeste Nederlanders zich voorbeeldig staande. Dankzij de titel van Kim Polling, het zilver voor Grol en Linda Bolder en de bronzen medaille van Marhinde Verkerk keerde Nederland met een grotere oogst dan vorig jaar huiswaarts. Al drukten de missers van medaillekandidaten Dex Elmont en Anicka van Emden de stemming.


In Boedapest bood een nieuwe lichting judoka's een inkijkje in wat Nederland te bieden heeft tot de Spelen van Rio in 2016. De 20-jarige Verhagen moet de leemte kunnen opvullen die Deborah Gravenstijn in 2009 heeft achtergelaten in de klasse tot 57 kilo. En de opvolging van Edith Bosch lijkt in vertrouwde handen bij Polling (22) en de 24-jarige Bolder. Al haastte Van Unen zich te zeggen dat één goed EK, waar kampioenen als Lucie Décosse ontbraken, geen garantie is voor volgende successen.


Toch toonde de vrouwenbondscoach zich een tevreden mens. Haar collega Arens had graag hetzelfde gedaan. Maar daarvoor was het plezier hem te veel ontnomen door de mannen en vrouwen op sokken die het op de mat voor het zeggen hadden gehad.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.