nieuws verenigde staten

Nieuwe presidentiële vliegtuigen VS fors duurder dan begroot: 4,7 miljard euro

Donald Trump vond het ooit waanzin: twee nieuwe presidentiële vliegtuigen die miljarden euro’s gingen kosten. ‘De kosten stijgen de pan uit’, twitterde hij kort voor zijn beëdiging. ‘Schrappen!’ Maar als Trump wordt herkozen, gaat hij vliegen in toestellen die nog veel duurder zijn. Kosten: 4,7 miljard euro voor twee Boeings. 

De huidige Air Force One’s werden in de jaren negentig geleverd en zijn aan vervanging toe. Beeld AFP

Nadat Trump twee jaar geleden fabrikant Boeing onder druk zette om de kosten van de nieuwe Air Force One terug te brengen, laat de Washingtonse werkelijkheid zich opnieuw gelden. Het is een werkelijkheid waarin Amerika’s militaire projecten – de luchtmacht leidt de vervanging van de huidige presidentiële 747’s  – vrijwel altijd duurder uitvallen. 

In dit geval eenderde meer. Het Pentagon bevestigde deze week voor het eerst het hogere prijskaartje van de nieuwe ‘vliegende Oval Office’. Het Witte Huis en de luchtmacht zeiden vorig jaar nog dat de vervanging van de oude Air Force One's zo’n 3,5 miljard euro zou gaan kosten. Ter vergelijking: een gloednieuwe commerciële Boeing 747 kost nu zo'n 340 miljoen euro.

Toen werd trots gemeld dat Trump, in een gesprek met Boeing-topman Dennis Muilenburg, een korting van iets meer dan een miljard euro had weten te bedingen. ‘De belastingbetaler werd geld bespaard’, meldde de luchtmacht trots. 

Nu blijkt dat die 3,5 miljard euro niet het eindbedrag is. Er moet nog aanzienlijk meer geld bij om de toestellen in te richten en ervoor te zorgen dat ze vanaf 2024 operationeel zijn. Het vervoer van de Amerikaanse president, zegt de luchtmacht, moet nu eenmaal aan zeer strenge eisen voldoen. Zo moeten de Boeings verstevigd worden om in het geval van een kernoorlog de elektromagnetische puls te weerstaan. 

President Trump, Melania en hun zoon Barron lopen op de luchtmachtbasis Andrews naar Air Force One. Een maand voor zijn inauguratie keerde Trump zich tegen de forse kosten van de vervanging van de huidige vliegtuigen. Beeld AFP

Dure koelkasten

De 747’s moeten ook worden voorzien van verdedigingssystemen in het geval van een aanval in de lucht of vanaf de grond. Verder krijgen beide toestellen hightechcommunicatiesystemen en worden ze van binnen opnieuw ingericht om dienst te kunnen doen als ‘vliegende vergaderzalen’. De nieuwe vliegtuigen kunnen ook langere afstanden afleggen dan de huidige: zo’n 1.600 kilometer.

In de 4,7 miljard euro zitten verder de kosten voor trainingen, reserveonderdelen en nieuwe hangars op de luchtmachtbasis Andrews. Hoe de strenge eisen van de luchtmacht en het Witte Huis kunnen leiden tot forse kosten, bleek vorig jaar. Twee koelkasten in Air Force One moesten toen worden vervangen. 

Kosten: 21 miljoen euro. Omdat Air Force One de president, zijn adviseurs en de bemanning wekenlang moet kunnen voeden in het geval van een crisis, zijn in de Boeing enorme koelkasten en vriezers gebouwd. Hierin worden dag in, dag uit drieduizend maaltijden bewaard, mocht de president ooit moeten uitwijken omdat in Washington terroristen hebben toegeslagen of een kernoorlog is uitgebroken.

President Obama loopt in 2014 op de luchthaven van Gary in de staat Indiana naar Air Force One terwijl agenten van de Secret Service hem beveiligen. Sinds president Roosevelt levert Boeing de presidentiële vliegtuigen. Beeld AFP

Niet eens spiksplinternieuw

Amerikanen die denken dat hun president voor die 4,7 miljard euro dan in ieder geval in gloednieuwe Boeings rondvliegt, komen overigens bedrogen uit. In een poging om toch tegemoet te komen aan Trumps wens om te bezuinigen, ging de luchtmacht vorig jaar akkoord met het overnemen van twee 747’s die al een paar jaar oud zijn. 

Deze toestellen werden in 2013 besteld door een Russische luchtvaartmaatschappij, maar die ging twee jaar later failliet. Boeing parkeerde ze vervolgens in de Californische Mojave-woestijn, waar ze nog jaren goed kunnen blijven. Hoeveel de luchtmacht heeft betaald voor de Russische 747’s is niet bekend. 

Eind 2020, als Amerika een nieuwe president kiest, moet het ombouwen van de toestellen beginnen. In 2024 moeten de nieuwe Air Force One's operationeel zijn. Als het Trump meezit en hij wordt herkozen, zal hij in het laatste jaar van zijn tweede termijn kunnen vliegen in de nieuwe Boeings die hij ooit zo belachelijk duur vond. 

De Air Force One vliegt over Mount Rushmore, het monument in South Dakota met de granieten portretten van vier Amerikaanse presidenten. Beeld Boeing
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden