Column

Nieuwe mijlpaal voor de ultrarijken

Het zijn mooie tijden voor de allerrijksten. Volgens een rapport van de internationale ontwikkelingsorganisatie Oxfam was het vermogen van de rijkste 62 mensen ter wereld in 2015 even groot als dat van de armste helft van de wereldbevolking, 3,6 miljard personen. Vijf jaar geleden moest je nog de vermogens van de 388 rijksten van de Forbes-miljardairslijst bij elkaar optellen om de miljarden armoedzaaiers te passeren.

Beeld reuters

Op nummer 1 van die lijst staat zoals gebruikelijk Bill Gates van Microsoft (79,2 miljard dollar), op nummer 62 de Franse vliegtuigbouwer Dassault (15,3 miljard). Onder de 62 rijksten bevinden zich geen Nederlanders; de dochter van bierbrouwer Freddy Heineken staat met haar schamele 11,6 miljard dollar op een bedroevende 107de plaats.

Onze superrijken presteren bepaald matig en hebben het contact met de wereldtop verloren. Ze doen iets fout, wellicht betalen ze te veel belasting. Samen bezitten de 62 buitenlandse Dagobert Ducks 1.760 miljard dollar, een groei van 500 miljard (44 procent) ten opzichte van 2010. Omdat de armste helft in die tijd duizend miljard inleverde (41 procent), wist de club van 62 de verzamelde sloebers eindelijk in te halen. Zij zullen snel op grote achterstand worden gezet.

The Guardian publiceerde gisteren een grafiek waaruit bleek dat, als de trend doorzet, in 2022 een club van vijf superrijken de armste helft van de wereldbevolking haar hakken laat zien. Daarna is het wachten op de superinvesteerder, Silicon Valley-tycoon, supermarkteigenaar, modeketenkoning of corrupte toptennisser die het solo lukt de miljarden armen te tonen wat goed vermogensbeheer vermag.

Van de 1.826 miljardairs die Forbes in 2015 telde, zijn er volgens het blad maar liefst 1.191 self-made: met niks begonnen. From rags to riches, het bestaat nog. Een opwekkende en troostrijke gedachte voor elke platzakke loser. Volgens Forbes is de kloof tussen de allerrijksten en armsten trouwens niet de enige. Ook tussen de miljardairs onderling tekent zich een dramatische verwijdering af: de rijkste 25 procent bezit tweederde van de gezamenlijke 7.050 miljard dollar.

Er werd het afgelopen jaar nog een mijlpaal bereikt in de mondiale welvaartsverdeling, als we tenminste de bank Crédit Suisse mogen geloven. Die rekende uit dat in 2015 voor het eerst sinds de metingen begonnen de rijkste 1 procent van de wereldbevolking méér vermogen bezat dan de overige 99 procent. Er werd verwacht dat het pas dit jaar zover zou zijn, maar de duivel schijt nog sneller en nog meer op de grote hoop dan werd aangenomen.

Het rapport van Oxfam heet An economy for the 1 percent. Want daar begint het wel steeds meer op te lijken. Oxfam publiceert zijn rapporten niet voor niets altijd voor het begin van het World Economic Forum in Davos, waar de machers van de wereld vanaf morgen vier dagen met elkaar confereren. Misschien, hopen ze bij Oxfam, zien de leiders uit de politieke, zakelijke en financiële wereld in dat zich een scenario voltrekt dat tot rampen leidt - en besluiten ze er iets aan te gaan doen. Het gaat in Davos ook over terrorisme en migrantenstromen. Je hoeft niet hoogbegaafd te zijn om het verband te zien tussen de immense en groeiende ongelijkheid in de wereld, vluchtelingen, terreur en andere ellende.

Maar met de rijkdom concentreert zich ook de macht. Regeringen, zegt Oxfam, moeten iets doen tegen de belastingontwijking via tax havens zoals Nederland - een van de belangrijkste oorzaken van de absurde groei en concentratie van privévermogens en de verarming van overheden. Het is alleen de vraag of staten daar nog wel iets tegen wíllen doen - en als ze het al willen, of ze het nog kunnen.


Ontvang elke dag de Volkskrant Avond Nieuwsbrief in uw mailbox, met het nieuws van vandaag, tv-tips voor vanavond, en alvast zes artikelen uit de krant van morgen. Schrijf u hier in.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden