Nieuwe flater van justitie bedreigt beursfraudezaak

De beursfraudezaak is weer vertraagd door een fout van het Openbaar Ministerie. De megazaak rond witwassen van drugsgeld via de beurs verviel al eerder tot simpele belastingfraude....

Vloeken doet rechter M. Mastboom nog net niet. Maar de irritatie bij de vice-president van de Amsterdamse rechtbank is onmiskenbaar als blijkt dat de beursfraudezaak weer moet worden uitgesteld. Bij het vervolg van de behandeling van de zaak tegen ex-directeur Gregor de Kleine van Bank Bangert Pontier blijkt dat justitie heeft verzuimd om twee cruciale getuigen op te roepen.

De zaak tegen De Kleine was in mei dit jaar aangehouden om de twee getuigen alsnog te kunnen horen. Foutje bij de voorbereiding, zo verontschuldigt fraude-officier H. de Graaff zich voor het nieuwe oponthoud van zeker een maand.

'Het is niet anders', verzucht Mastboom.

Het incident staat niet op zichzelf. Het onderzoek naar de beursfraude ging onder de codenaam Operatie Clickfonds op 24 oktober 1997 spectaculair van start met een inval op de beursvloer. Vele tientallen huiszoekingen en rechtshulpverzoeken, ruim honderd verdachten en bijna twintig arrestaties, ook van enkele prominente beurshandelaren en ondernemers: het is het grootste, maar vrijwel zeker ook het meest chaotische fraude-onderzoek in Nederland.

Ook de lijst met verdenkingen loog er niet om. Het witwassen van drugsgeld, handel met voorkennis, omkoping, belastingfraude, en dat alles in georganiseerd crimineel verband.

Inmiddels heeft de onrust in financiële kringen plaatsgemaakt voor verontwaardiging. Drugsgeld dat zou zijn witgewassen, is nooit gevonden en vrijwel alle andere verdenkingen zijn verdampt. Clickfonds draait in hoofdzaak om belastingfraude. Ernstig, maar toch minder spectaculair dan het witwassen van de hasj-miljoenen van de Hakkelaar via de beursvloer. Bovendien is drie jaar na de inval op de beurs nog geen enkele hoofdverdachte voor de rechter gebracht.

Onder druk van onderzoeksrechter F. Salomon beloofde het Openbaar Ministerie vorig jaar zomer een spoedige afronding van de zaak. Er kwam een tweede officier van justitie op de zaak en een ambitieuze planning voorzag in de berechting van alle verdachten in 2000.

Vooruitlopend daarop werd op 1 januari 2000 een speciale kamer van de rechtbank benoemd onder leiding van de juridische zwaargewicht Mastboom. De Zalm-kamer - het driemanschap onder voorzitterschap van Mastboom is betaald met extra geld van minister Zalm van Financiën - wacht echter nog steeds met smart op de grote zaken.

De organisatie van de vele dossiers laat blijkbaar te wensen over. Ook zijn veel te laat prioriteiten gesteld. Het gevolg is dat het Openbaar Ministerie nu nog steeds bezig is met het afronden van diverse onderzoeken. Bovendien was bij de planning nauwelijks rekening gehouden met het recht van de verdachten om voor hun verdediging zelf nog getuigen te horen. Het is dan ook uitgesloten dat alle verdachten nog dit jaar voor de rechter komen.

Naast dit hardnekkige planningsprobleem dreigt justitie na de flater van woensdag het begrip van rechter Mastboom te verliezen. Tijdens de weinige zittingen die dit jaar hebben plaatsgevonden, toonde hij zich coulant over de vele fouten en vertragingen. Gezien de irritatie bij Mastboom zou die coulance wel eens kunnen omslaan.

Als de rechtbank het Openbaar Ministerie gaat straffen voor de talloze onzorgvuldigheden, zou het foutenfestival wel eens in een fiasco kunnen eindigen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden