Nieuwe dynamiek

IN Noord-Ierland kan de ene dag een grote kans op vrede ontstaan en de volgende dag alle hoop weer vervlogen zijn....

De drie belangrijkste Unionistische partijen hebben gisteren het Brits-Ierse voorstel afgewezen om de ontwapening van de IRA los te koppelen van de politieke onderhandelingen. Ze blijven bij hun eis dat de IRA eerst een begin maakt met ontwapenen, voordat de onderhandelingen aanvangen.

De ontwapening van de IRA is een schijnprobleem. Aangezien niemand weet hoeveel wapens de terreurorganisatie precies bezit en de aanvoerlijnen betrouwbaar zijn gebleken, heeft het opgeven van wapens geen enkele praktische betekenis. Het symbolische belang is wél groot, maar dat is nu juist het probleem: de Unionisten eisen dat de tegenpartij capituleert terwijl de strijd onbeslist is. Het is gebruikelijker dat de wapens worden opgegeven na het sluiten van een akkoord.

Het lijkt er op dat de Unionisten het vredesproces willen dwarsbomen. Dat valt te begrijpen, want de band tussen Groot-Brittannië en Noord-Ierland, die hun zo heilig is, kan als gevolg van het onderhandelingsproces alleen maar verzwakken.

Toch bleek gisteren dat het vredesinitiatief van de nieuwe Britse regering niet zo gemakkelijk te begraven valt. De radicale Unionisten, onder leiding van dominee Paisley, hebben zich van de besprekingen afgekeerd en het vredesproces dood verklaard. Maar ondanks de druk die dit op hem legt, blijft David Trimble, die de grootse Unionistische partij leidt, aan de onderhandelingstafel.

Premier Blair heeft na zijn aantreden dit voorjaar verklaard dat de 'trein vertrekt', of iedereen nu is ingestapt of niet. De onderhandelingen beginnen op 15 september en worden volgend jaar mei afgerond. Dat was bluf, want zonder de instemming van de partijen bereiken Londen en Dublin weinig.

Maar door eraan vast te houden heeft Blair een nieuwe dynamiek gecreëerd. Geen van de Noord-Ierse partijen wil nu nog worden gezien als de grote spelbreker. De protestantse Oranjemannen gelastten een deel van hun provocerende marsen af en de IRA kondigde een bestand aan om tot de besprekingen te worden toegelaten. David Trimble heeft het gisteren evenmin aangedurfd het onderhandelingsproces op te blazen. Dat betekent een stap vooruit op een weg die nog lang en moeilijk belooft te zijn.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden