Nieuwe CIA-chef Deutch krijgt meer zeggenschap

President Clinton heeft zaterdag alsnog onderminister van Defensie John Deutch benoemd tot directeur van de buitenlandse inlichtingendienst CIA. Deutch werd zaterdag onder druk gezet de weinig begeerde post te aanvaarden, nadat de gepensioneerde luchtmachtgeneraal Carns zich onverwacht had teruggetrokken....

OSCAR GARSCHAGEN

Van onze correspondent

Oscar Garschagen

WASHINGTON

Drie maanden geleden, na het ontslag van CIA-directeur Woolsey, had de in Brussel geboren Deutch de post nog geweigerd. Hij maakte nu van de situatie gebruik om voorwaarden te stellen, die meteen werden ingewilligd.

Als zijn benoeming door de Senaat wordt bevestigd, zal de nieuwe CIA-directeur nauw betrokken worden bij het buitenlands beleid. Hij gaat deel uitmaken van de regering. Traditioneel is de CIA-directeur adviseur van de president en heeft hij niet de status van kabinetslid. De enige uitzondering daarop was William Casey, die de CIA leidde onder president Reagan.

Carns trok zich terug nadat de FBI had geconstateerd dat hij de Amerikaanse arbeids- en immigratiewetgeving had overtreden. Hij had een Amerikaans visum geregeld voor Elbino Rubas, de neef van zijn Filipijnse kok. De luchtmacht-generaal was eind jaren tachtig commandant van de Clark Air Base op de Filipijnen.

Toen hij terugkeerde naar de VS zou hij onder het valse voorwendsel dat de neef van zijn kok ook voor hem werkte voor Rubas een tijdelijk visum hebben geregeld. Ook bij de verlenging van het visum in 1992 zou de vrouw van Carns ten onrechte een brief hebben ondertekend, waarin stond dat Rubas voor de familie werkte.

Carnes ontkent de immigratiedienst bewust valselijk te hebben geïnformeerd. Hij zegt te goeder trouw te hebben gehandeld en dat het zijn bedoeling was de straatarme Rubas te helpen. Toen hij door het Witte Huis met de uitkomst van het FBI-onderzoek werd geconfronteerd, trok hij zich onmiddellijk terug. Hij wil zichzelf en zijn familie verdere onderzoeken besparen. Hij zei ook niet te willen dat de Senaat het FBI-onderzoek gebruikt om zijn reputatie 'door het slijk te halen door middel van giftige, onterechte beschuldigingen'.

De senaatscommissie voor de inlichtingendiensten had het FBI-onderzoek vrijwel zeker aangegrepen om een benoeming van president Clinton aan te vechten en de president in opspraak te brengen. Door onmiddellijk Deutch voor te dragen, hoopte de president de politieke schade te beperken. Deutch, die ook in 1993 een benoemingsprocedure heeft meegemaakt, zal zonder grote moeilijkheden de hoorzittingen van de Senaat doorstaan.

Clinton zei gisteren 'dat het een droeve waarheid is dat we leven in een tijd dat voorbeeldige personen afgeschrikt worden hun land te dienen, omdat in het benoemingsproces hun daden en de goede naam van hun familie om politieke redenen worden gemangeld.'

De president heeft al vijf keer zijn kandidaten om uiteenlopende redenen zien sneuvelen, doordat het Congres tijdens het benoemingsproces dwars ging liggen.

Deutch heeft in het Pentagon de reputatie opgebouwd een zeer intelligente, geestige, maar ook dominante bestuurder te zijn. Als hij wordt benoemd, zal hij de eerste CIA-directeur zijn die niet in de VS is geboren. Zijn ouders ontvluchtten België vlak voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog. Zijn vader was in de VS een van de leiders van het onderzoek naar de ontwikkeling van synthetisch rubber. Deutch weigerde eerder dit jaar het verzoek van Clinton de CIA te leiden. Hij vreesde dat daardoor zijn kansen op het presidentschap van het prestigieuze Massachusetts Institute of Technology zouden afnemen. Deutch was hoogleraar chemie aan dat instituut.

De CIA staat in de wetenschappelijke wereld niet in hoog aanzien en is na de afloop van de Koude oorlog op zoek naar een nieuwe rol. Deutch zal waarschijnlijk een begin moeten maken met de hervorming van de CIA.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden