Nieuwe aanpak: sfeer in jeugdgevangenis beter

De sfeer in de jeugdgevangenissen is de afgelopen jaren flink verbeterd. De opgesloten jongeren vinden dat zij voldoende worden ondersteund door de medewerkers, dat hun een toekomstperspectief wordt geboden en dat er geen bovenmatig repressieve sfeer hangt.

LEIDEN - Dit blijkt uit de rapportage justitiële jeugdinrichtingen 2013 over leef-, leer- en werkklimaat in de negen instellingen, die binnenkort wordt gepresenteerd. Het onderzoek is uitgevoerd door de Universiteit van Amsterdam en de Hogescholen Leiden en Windesheim, in opdracht van het ministerie van Justitie en Veiligheid. Hiervoor vulden onder anderen 247 jonge gedetineerden een enquête in.


De resultaten zijn opmerkelijk omdat de Nationale Rekenkamer in 2007 nog een vernietigend rapport presenteerde, waarin de jeugdgevangenissen werden omschreven als onveilige plekken waar jongeren nauwelijks behandeling kregen. Sindsdien is de koers gewijzigd, met minder repressie en meer behandelmogelijkheden; wel zijn er duidelijke regels en is er een helder dagritme. Uit eerder onderzoek is gebleken dat met behandeling ongeveer 20 procent van de opgesloten jongeren het criminele pad verlaat.


Volgens hoofdonderzoeker Peer van der Helm blijkt uit de nieuwste resultaten dat het leefklimaat in de jeugdgevangenissen nu heel behoorlijk is. 'Dat is een grote vooruitgang sinds 2007. In een paar jaar zijn grote stappen gezet.'


De positieve resultaten gelden voornamelijk voor de jongeren met relatief lichte straffen van enkele maanden. Op de afdelingen voor de zogeheten langverblijvers is het klimaat slechter. Dit zijn vaak iets oudere jongeren tot 24 jaar die meermalen ernstige misdaden hebben gepleegd. Deze jonge mannen zijn vaak verhard. Zij zien geen toekomstperspectief en trekken zich terug. Het lukt de medewerkers van de instellingen moeilijk om contact met deze zwaardere groep te maken. De delinquenten zijn vaak agressief en er zijn regelmatig incidenten op de afdelingen.


In het onderzoek is het oordeel van jongeren over hun verblijf in de jeugdgevangenis vergeleken met dat van een andere groep jongeren die verblijft in niet-justitiële jeugdinstellingen; daar zitten jongeren met bijvoorbeeld gedragsproblemen, die geen misdaden hebben begaan. Het blijkt dat de veroordeelde jongeren de sfeer in de jeugdgevangenis ongeveer gelijk beoordelen als niet-veroordeelde jongeren in andere jeugdinstellingen. Het aanbieden van scholing blijkt een positief effect te hebben op de jonge delinquenten: sommige leren er eindelijk lezen en schrijven, wat de kans op recidive vermindert.


Opvallend vindt Van de Helm dat het in sommige jeugdgevangenissen de medewerkers wel lukt om contact te leggen met de zwaarste groep jonge delinquenten. Andere instellingen kunnen hiervan leren, zegt hij.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden