Nieuw: 'iens.nl' voor journals

'Eén reviewer was enorm afwijzend en arrogant', 'Naar dit blad sturen we nooit meer een artikel', 'De beoordelaar las mijn paper niet en wees hem zonder reden af'. Maar ook: 'Ik was totaal onder de indruk van de snelle afhandeling en de redelijke argumenten', en: 'de redacteur van dit blad heeft veel aan onze teksten verbeterd.' Het zijn zomaar wat reacties afkomstig van een nieuwe website waar wetenschappers de tijdschriften beoordelen waar ze hun onderzoek publiceren.


Ideetje van de Nijmeegse economen Jeroen Smits en Janine Huisman, die al een paar jaar met het plan voor zo'n beoordelingssite rondliepen. 'We willen meer transparantie in hoe bladen met onderzoekers omgaan', zegt Smits. Dus is SciRev.sc zoiets als wat Iens.nl is voor restaurants en TripAdvisor.nl voor hotels: een plek waar onderzoekers hun ervaringen met wetenschappelijke tijdschriften aan elkaar doorvertellen. 'In je eentje kun je dat doorgaans niet overzien. Dus maak je gebruik van de ervaringen van anderen', zegt Smits.


Een initiatief geboren uit frustratie, dat wel, geeft hij toe. Ook Smits maakte meer dan eens mee dat zijn onderzoek langdurig op de plank bleef liggen bij het tijdschrift waar hij het had ingediend. 'Het hele proces van kennisproductie is enorm versneld. Alleen het reviewproces blijft daarbij achter.'


De goede gewoonte in de wetenschap is dat een wetenschappelijk tijdschrift voor de beoordeling van toegezonden studies de hulp inroept van een of meerdere 'reviewers': een expert met kennis van zaken. Vervelend alleen dat zo'n reviewer voor die (vaak anonieme) beoordeling niets terugkrijgt. 'Daardoor heeft het geen prioriteit', weet Smits, die zelf ook regelmatig optreedt als reviewer. 'Je zit met onderwijs, met onderzoeksactiviteiten. Het wetenschappelijke bedrijf is steeds drukker geworden, en dit is vrijwilligerswerk. We willen allemaal dat een expert met verstand van zaken meekijkt, maar de praktijk is dat de beoordeling dan wel vaak weken of maanden blijft liggen.' Zeker voor promovendi, die in korte tijd vaak een bepaald aantal publicaties moeten halen, is dat lastig.


Smits en zijn medestanders gokken erop dat de tijdschriften door de besprekingen op de recensiewebsite gaandeweg efficiënter worden. 'Als wetenschappers weten welk tijdschrift zijn zaken beter heeft georganiseerd, zullen die meer inzendingen krijgen. We hopen dat dit een proces van verbetering op gang brengt.' Want, zo benadrukt Smits, net zoals filmliefhebbers op imdb.com ook hoge waarderingen geven als ze enthousiast zijn over een film, zo is ook SciRev meer dan een klaagbank voor ontevreden geleerden. 'Ik zie nu al dat wetenschappers die tevreden zijn hun blad belonen met een goede bespreking.'


In de paar weken dat de site nu actief is, werden er op SciRev ruim 300 beoordelingen geplaatst, van bladen uiteenlopend van menswetenschappen tot harde natuurkunde, en van Nature tot onbekende journals als Comedy Studies.


Dat belooft wat. 'Iedereen zit hiermee', zegt Smits. 'Alleen door onze ervaringen te bundelen, krijg je een beeld van hoe het bij welk tijdschrift gaat.'


www.volkskrant.nl/warewetenschap


Tips?


warewetenschap@volkskrant.nl


Hoe komen ontdekkingen tot stand? In Ware Wetenschap kijkt de Volkskrant een jaarlang mee in de praktijk van 12 onderzoeksteams. Vandaag: Hoe wetenschappers tijdschriften beoordelen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden