Nieuws

Nieuw cao-akkoord universiteiten mikt op meer vaste banen, maar tijdelijke docenten vallen buiten de boot

Universitair (hoofd-)docenten, hoogleraren en ondersteunend universiteitspersoneel krijgen na maximaal anderhalf jaar een vast contract. Ook gaat het loon voor medewerkers van Nederlandse universiteiten met 2 procent omhoog.

Studenten in collegezaal van de Erasmus Universiteit.  Beeld anp
Studenten in collegezaal van de Erasmus Universiteit.Beeld anp

Met dat akkoord willen universiteiten de cultuur van flexibele banen bij de universiteiten aanpakken. Tijdelijke contracten, vaak wel van meerdere jaren, waren de laatste jaren normaal geworden. Volgens vakbond CNV, medeonderhandelaar, krijgen 1.800 medewerkers nu zicht op een vaste baan.

De cao werd dinsdag gepresenteerd door de werkgeversorganisatie van universiteiten VSNU en vakbond FNV. Een van de belangrijkste afspraken daarin is een vast contract anderhalf jaar na aanstelling. Dat geldt voor universitaire docenten, hoofddocenten, hoogleraren en ondersteunend personeel. Wie al bij een universiteit in dienst was, of een andere functie had, krijgt na een jaar een vast contract.

Bovendien gaan de lonen op de universiteiten met 2 procent omhoog, in twee stappen. Een bruto uurloon van 14 euro wordt het minimum. Ook ontvangen universitaire docenten, hoofddocenten, hoogleraren en ondersteunend personeel een eenmalige uitkering van 650 euro. De wijzigingen in het (financieel) personeelsbeleid op universiteiten zullen vanaf 1 juli worden doorgevoerd. De nieuwe cao geldt tot 31 maart 2022.

‘Doorgeslagen flexcultuur’

Volgens het CNV wordt met de nieuwe cao de ‘doorgeslagen flexcultuur bij universiteiten aangepakt’. De actiegroep van universitair personeel ‘WOinActie’ is minder enthousiast. Tijdelijke docenten zonder onderzoekstijd vallen grotendeels buiten de cao. Zo gelden voor jonge ‘juniordocenten’, die alleen lesgeven, de afspraken over vaste contracten niet. ‘Dat is juist de meest precaire groep’, zegt Willemien Sanders, docent Media- en Cultuurwetenschappen en geaffilieerd onderzoeker aan de Universiteit Utrecht, en betrokken bij WOinActie. ‘Zij gaan van tijdelijk contract naar tijdelijk contract, van universiteit naar universiteit.’

Op universiteiten is de werkdruk de afgelopen jaren vergroot, mede ingegeven door het toegenomen aantal studenten. Bij gebrek aan structurele financiële steun van het Rijk grijpen universiteiten vaak terug op tijdelijke docenten zonder onderzoekstijd. Op Twitter sprak universitair hoofddocent politicologie aan de Universiteit Leiden Tom Louwerse de vrees uit dat het cao-akkoord dit nog in de hand werkt. Zo hoeven ze geen vaste contracten aan te bieden.

Het totaal aantal medewerkers aan universiteiten met een tijdelijk contract is volgens de VSNU nu meer dan de helft. Hoeveel van hen specifiek tijdelijk docent zonder onderzoekstijd zijn, is onbekend. Een woordvoerder van VSNU erkent dat de tijdelijke docenten grotendeels buiten het cao-akkoord vallen, al komt er voor hen wel ruimte voor opleidingstrajecten en ‘een stukje onderzoek’. ‘Maar we konden inderdaad voor hen niet dezelfde dingen doen’, zegt de woordvoerder.

Volgens de VSNU hebben de universiteiten 1,1 miljard euro extra nodig om onder meer de wildgroei aan tijdelijke docenten terug te dringen. Zolang dat geld er nog niet is, kunnen de tijdelijke docenten volgens de VSNU nog niet worden opgenomen in de hoofdmoot van het cao-akkoord.

Vaste aanstelling

Volgens Willemien Sanders van WOinActie hebben universitair docenten en hoogleraren meestal al een vaste aanstelling. ‘Er verandert niet zoveel. Voor ondersteunend personeel is het natuurlijk fijn, maar het is de vraag of het primaire probleem daarbij verholpen wordt’, zegt Sanders.

Ook het Promovendi Netwerk Nederland reageert teleurgesteld. Het netwerk wil dat promovendi die uitloop hebben door langdurige ziekte, stage of bestuursfunctie recht krijgen op een verlengd contract. ‘Maar daar lezen we niets over terug in het akkoord’, zegt voorzitter Rosanne Anholt. ‘Voor ons verandert er eigenlijk niets.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden