Nieuw asielbeleid valt goed in PvdA

REMCO MEIJER

DEN HAAG - De PvdA viert de aanpassingen van het vreemdelingenbeleid door staatssecretaris Teeven als een politieke overwinning. De Tweede Kamerfractie toont zich 'tevreden' en Sander Terphuis, in het voorjaar aanvoerder van de opstand in de achterban, is ook blij met het wisselgeld voor de strafbaarstelling van illegaliteit. 'Dit zijn stappen in de goede richting. Het is nu zaak dat dit geen papieren werkelijkheid blijft.'

Bij de presentatie van zijn plannen zei Fred Teeven vrijdag dat het vreemdelingenbeleid 'restrictief' blijft, maar 'op een humanere wijze wordt uitgevoerd'. Hij hoopt de middenweg te hebben gevonden tussen de wensen van de PvdA en zijn eigen VVD. 'Ik kan niet beide partijen geheel tegemoet komen. De VVD zal niet blij zijn dat minder vreemdelingen in detentie worden genomen. Voor de PvdA is het lastig dat er niet veel verandert voor vreemdelingen die buiten hun schuld niet kunnen terugkeren naar het land van herkomst. Maar het geheel van maatregelen is volgens mij een aanvaardbaar pakket.'

Belangrijkste wijziging is dat het aantal plaatsen voor vreemdelingenbewaring teruggaat naar 933, een halvering. Gezinnen met minderjarige kinderen worden alleen bij hoge uitzondering in bewaring gezet. Voor uitgeprocedeerde vreemdelingen die nog wel worden opgesloten, komen twee regimes: een verblijfsregime en een beheersregime.

In het verblijfsregime krijgen vreemdelingen meer bewegingsvrijheid en een zinvollere dagbesteding. Teeven denkt dat 90 procent van de populatie daarvoor in aanmerking komt. Vreemdelingen die zich aan toezicht onttrekken, bewaarders aanvallen of anderszins 'de boel verstieren', in de woorden van Teeven, vallen onder het beheersregime. Zij blijven langer in de cel. Dat gaat om minder dan honderd mensen.

Ook voor asielzoekers die zijn uitgeprocedeerd en in bijvoorbeeld gezinslocaties verblijven, worden de mogelijkheden voor zinvolle tijdbesteding verruimd. Zij kunnen deelnemen aan activiteiten waar vreemdelingen baat bij hebben in het land van herkomst, zoals een cursus auto's repareren, zwemles of opvoedingsondersteuning. Teeven: 'We streven ernaar aan het verplichte 'je moet je vervelen' een einde te maken.'

Teeven reageert met zijn 'visiebrief' aan de Tweede Kamer op een reeks rapporten van maatschappelijke organisaties en op wensen van diverse politieke partijen. 'Het heeft wat lang geduurd, maar het was dan ook enorm zoeken naar een goede mix van wat de vreemdelingenketen nodig heeft, wat bijdraagt aan een snelle terugkeer van vreemdelingen en wat rechtvaardig is. Ik denk dat in de uitvoering de menselijke maat nu meer voorop staat, daar heeft de PvdA een punt. Maar de strenge grondslag onder het beleid blijft onverkort gehandhaafd.'

Oppositiepartijen van links en rechts reageren afwijzend, maar vanuit verschillende invalshoeken. Kamerlid Linda Voortman van GroenLinks: 'Het Nederlandse beleid is gericht op het wegsturen van zo veel mogelijk mensen. De beloften van PvdA-leider Diederik Samsom voor een humaner beleid blijken nu holle woorden.'

Ook de PVV, gedoogpartner onder Rutte I toen Teeven al staatssecretaris was, reageert verbolgen. Kamerlid Sietse Fritsma: 'Minder illegalen in de cel betekent meer illegalen op straat, meer overlast in de samenleving en veel minder uitzettingen naar de landen van herkomst. Hier betaalt de Nederlandse burger letterlijk en figuurlijk de rekening van.'

Teeven bestrijdt dit argument. 'Als vreemdelingen heel lang in detentie zitten, wordt de animo om terug te keren steeds kleiner. Dus ook inhoudelijk gezien is er veel voor te zeggen om efficiënter met dit middel om te gaan.'

HOOFDPUNTEN NIEUW ASIELBELEID

- Minder vreemdelingen in bewaring

- Borgsom en meldplicht als alternatieven voor bewaring

- Visitaties vervangen door bodyscans

- Betere waarborgen voor medische zorg

- Vreemdelingenbewaring geen strafrechtelijke detentie

- Meer bewegingsvrijheid in detentie

- Geen verandering buitenschuldbeleid, wel betere uitvoering

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden