Nieuws Diabetes

Nieuw apparaatje meet in tien seconden hoeveel risico op diabetes je hebt

Met een apparaatje dat licht uitzendt, kunnen artsen in slechts tien seconden inschatten hoeveel risico iemand heeft op diabetes. Onderzoekers van UMC Groningen beproefden de nieuwe test en zien er een belangrijke rol voor weggelegd. Volgens hen kan het artsen over de streep trekken om bijvoorbeeld wel of geen preventieve medicijnen voor te schrijven.

Meer dan een miljoen Nederlanders hebben diabetes, oftewel suikerziekte, volgens het Diabetesfonds. Dagelijks komen daar meer dan duizend patiënten bij. Het overgrote deel hiervan krijgt diabetes type 2. Daar horen hoge bloedsuikerwaardes bij, waardoor patiënten zich onder meer moe voelen en een hogere kans hebben op hart- en vaatziekten.

De nieuwe test detecteert beginnende diabetes door te letten op de manier hoe de huid licht weerkaatst. Suiker in het bloed klit soms samen met eiwitten. Die klonten eiwitsuikers heten AGE’s. Je vindt ze ook in broodkorsten en het krokante laagje bovenop crème brûlée.

Dit proces vindt plaats in ieders lichaam, maar bij mensen die uiteindelijk diabetes type 2 krijgen, gebeurt het gemiddeld sneller, schrijven de Groningse onderzoekers in medisch vakblad Diabetologia. En die AGE’s veranderen heel subtiel de opbouw van de huid, en daarmee de manier waarop licht weerkaatst. Voor ons is dat niet zichtbaar, het apparaatje ziet het wel.

De Groningse onderzoekers baseerden zich op de medische gegevens van 73 duizend Nederlanders. Ze bekeken de lichtweerkaatsing van de huid met de kans om later diabetes te krijgen. Zelfs na correctie voor zaken als leeftijd en cholesterolgehalte – die ook van invloed zijn op het AGE-gehalte in de huid – hadden toekomstige diabetespatiënten hogere AGE-waarden. Ook hart- en vaatziekten bleken samen te hangen met deze waarden. 

‘Het is daarmee een toevoeging aan veelgebruikte methodes om het risico op diabetes in te schatten, zoals bloeddruk, cholesterol en of iemand rookt of niet’, zegt hoofdonderzoeker Bruce Wolffenbuttel. ‘Wordt je kans op diabetes geschat op 20 procent, dan kan na deze test blijken dat het eigenlijk 30 procent is. Of omgekeerd, juist maar 15 procent.’

Volgens hem kan dit het laatste zetje zijn voor een arts om bijvoorbeeld wel of niet bloeddrukverlagende middelen voor te schrijven. Of om mensen te overtuigen om toch maar te stoppen met roken. Het apparaat geeft een kansberekening, geen absolute voorspelling of iemand wel of geen diabetes krijgt, benadrukt hij.

‘Een heel eenvoudig ding in het gebruik’, zegt Miranda Schram van de Universiteit van Maastricht. De epidemioloog is niet bij deze studie betrokken, maar doet soortgelijk onderzoek met het apparaatje. Ze vindt de cijfers overtuigend en onderschrijft het potentiële nut, vooral voor gevallen waarbij de arts twijfelt.

Toch moet nog blijken of het de huisartsenpraktijk ook daadwerkelijk haalt, aldus Eelco de Koning, internist aan het Leids Universitair Medisch Centrum. ‘Ik wil wel weten of dit ook écht iets toevoegt aan al die andere manieren die we al hebben om het risico op diabetes te bepalen.’ Of het apparaat – dat zo’n 6.500 euro kost – inderdaad de beslissingen van artsen beïnvloedt, wordt volgens Wolffenbuttel momenteel onderzocht.

Hij wordt al dertig jaar aangekondigd: een bloedtest die kanker opspoort - waarom is die test er nog niet?

Griepprik straks misschien beschikbaar als pleister, verspreiding vaccins via post komt dichterbij.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.