Niet weggooien na 31 december 2001

De elektronische agenda rukt weliswaar op maar heeft de papieren zak- en bureau-agenda's nog lang niet verdrongen. De drukwerkindustrie produceert ze onverminderd in grote hoeveelheden en variaties....

door Hub. Hubben

Redstone Diary

Odysseys and other journeys is het thema van deze internationaal vermaarde agenda, die zich onderscheidt door curieus en onbekend illustratiemateriaal. Een greep: een affiche dat bijna een eeuw geleden reclame maakte voor de Indiase spoorwegen; een kleurenfoto van een Britse piloot die tijdens de oorlog zijn haar laat knippen terwijl hij een boek leest en een pijp rookt; tekeningen van kleding voor de laatste reis uit de catalogus van een begrafenisondernemer uit het Victoriaanse tijdperk; Che Guevara, vanwege een reis naar Kongo vermomd als kostuumdragend heer. Door de ruime opzet tevens te gebruiken als dagboek.

(24,5x17cm; import Idea Books; fl 39,50)

Made in Rotterdam

De bureau-agenda van museum Boijmans Van Beuningen sluit aan bij de uitverkiezing van Rotterdam tot Culturele Hoofdstad van Europa in 2001. Samensteller Erik Beenker selecteerde werk van kunstenaars die of in Rotterdam werden geboren of er werkzaam waren. Het beeldmateriaal bestrijkt vier eeuwen en is uiterst gevarieerd. Schilderijen van Willem Kalf en Adriaen van der Werff naast foto's van Wally Elenbaas en werk van pop-artkunstenaar Woody van Amen. Wie aan het einde van het jaar het calendarium verwijdert, houdt een fraai, door Gracia Lebbink ontworpen, boekje over.

(22x19 cm; Boijmans Van Beuningen; fl 29,50)

Newton

Op de cover een vrouw die met opgeschoven jurk op de achterbank van een auto ligt; op het achterplat bestijgt een blondine, gekleed in een avondjurk zonder achterkant, een statige trap. Daar tussenin bevinden zich nog eens tientallen foto's van deels of geheel ontblote vrouwen van het type waar de beroemde Duitse fotograaf Helmut Newton, inmiddels 80 jaar, dol op is: rijzig, blond en ongenaakbaar. Voor de liefhebbers dus.

(22x17,5 cm; Taschen; fl 19,95)

ZAK Agenda

Een man zeult met een reusachtige pot chrysant-achtige bloemen over straat en zegt tegen een verbaasde voorbijganger: ''t Is voor een massagraf.' Deze agenda moet het hebben van de bizarre tekeningen van de Belg ZAK (die onder andere in de Volkskrant verschijnen), want de grafische verzorging is niet opwindend.

(20x13 cm; De Harmonie; fl 24,90)

UNA Agenda

Van dit topstuk onder de agenda's komt maar een handvol op de markt. Ontwerpers Hans Bockting en Sabine Reinhardt namen als uitgangspunt dat iedere maand een eerste, tweede, derde, vierde en soms vijfde maandag heeft; voor de overige dagen geldt natuurlijk hetzelfde. Door al deze dagen een eigen symbool te geven, ontstond een totaal van 35 verschillende symbolen die werden opgebouwd uit drie cirkels van oplopende doorsnede in steeds drie verschillende kleuren. Op de eerste dag van het jaar is het volledige patroon zichtbaar 'maar gaandeweg loopt het jaar leeg', zoals Bockting het formuleert. In combinatie met de japanse vouwmethode, het zachte papier en de zwarte linnen band ontstond zowel een beeldschone agenda als een collector's item waar je met enige aarzeling in gaat schrijven.

(24x19,5cm; UNA Designers; ca. fl 150,-)

ZOO Agenda

Dirk Laucke is dit jaar de vormgever van deze designersagenda en speed, in de betekenis van snelheid, is het thema. Typisch Zoo om er dan foto's in te zetten van slapende, suffende en dromende mannen en vrouwen die met hun auto in de file staan. Een stevig in zijn band zittend boekje dat goed blijft openliggen en een ideaal formaat heeft. Hier en daar overdrijft de vormgever de kunst van het weglaten.

(15,5x11cm; ZOO Producties; fl 27,50)

Tussen Kunst & Kitsch

Deint mee op het succes van het gelijknamige televisieprogramma van de AVRO. Met elke week een foto van een antiek voorwerp dat tot verrassing van de inbrenger een klein (en soms groot) vermogen waard bleek te zijn. Maar ook de neppers komen in beeld, zoals Drinkende mannen, gesigneerd door W. Troost. Wat op het eerste gezicht een schilderij lijkt, blijkt een oleografie te zijn, een reproductie op papier die vervolgens van vernis werd voorzien dat snel barstjes ging vertonen. Geen cent waard dus. De cover is van uitzonderlijk stevige kwaliteit.

(23x17 cm; Bekking/AVRO; fl 24,90)

Amsterdam in the Sixties

Elke week een foto van Cor Jaring, de fotograaf die als geen ander heeft vastgelegd hoe Amsterdam zich in de jaren zestig ontwikkelde tot het Magisch Centrum. Menige foto is legendarisch en haalde de wereldpers: een happening bij het Lieverdje; Kees Hoekert en Robert Jasper Grootveld die op de boot van eerstgenoemde, pal tegenover een politiebureau, 45 duizend marihuanaplantjes te koop aanbieden; de rookbommen bij het huwelijk van Beatrix. Andere beelden: dokwerkers aan de middagboterham; prostituees op de Wallen; straatmuzikant Nikkelen Nelis op de Albert Cuypmarkt. Dus niet weggooien na 31 december 2001!

(22,5x17cm; Uylenburg Pers; fl 24,90)

Munken Agenda

Onnoemelijk veel drukwerk eindigt in de goot. Kranten, bioscoop- en treinkaartjes, verpakkingen en labels; ooit hebben ontwerpers en drukkers er hun best op gedaan, maar vroeg of laat is de vuilnisbak hun graf. Uit alle delen van de wereld komen de afbeeldingen van kapot, gescheurd of anderszins verfomfaaid drukwerk in de Munken Agenda, die verschijnt onder de titel Does it really matter? It's only printed matter. Uitgever is de Zweedse papierfabriek Munkedals, bekend om zijn fraaie (ongestreken) papiersoorten die met uiterste zorg voor het milieu worden geproduceerd. Per kilo papier wordt slechts drie liter water gebruikt en in de bassins op het fabrieksterrein bewaken zalmen de kwaliteit van het afvalwater. De agenda werd vormgegeven door het Amsterdamse bureau UNA. De omslag kan worden verwijderd zodat je de agenda, dankzij de spiraalband, steeds een andere cover kunt geven. Of niet.

(21x16 cm; Munkedals; fl 28,-)

Hinosx Agenda

Een agenda als een steen die jarenlang door stromend water is gepolijst, een pareltje bijna. Geen plaatjes, geen opsmuk. Per dag volstaat de aanduiding van datum en dag; de feestdagen (in zeven landen) worden vermeld op een apart ingelegd velletje. Ontwerper Wout Jonker weet precies de juiste papiersoort te vinden en ook het zwart linnen bandje heeft een hoge aaibaarheidsfactor. Het is een agenda die ooit te pronk zal liggen in de vitrines van het nog op te richten museum voor grafische vormgeving.

(14,5x10,5 cm; Hinosx; fl 37,50)

Living City Agenda

Een uitgave van het tijdschrift Living en bestemd voor snelle en welvarende jongens en meisjes. Naast een ruim opgezette agenda is een evenredig deel van het boekje gevuld met adressen van hotels, restaurants en winkels in Amsterdam, Rotterdam, Antwerpen, Londen, Parijs en New York. Het aardige is dat alle tips zijn verwerkt in heldere stadsplattegronden. Alleen al Parijs telt er vijf: twee grotere overzichten en detailkaartjes van de buurt rondom het Louvre, de Marais en Saint Germain. De fragiele lipjes die de diverse secties in de agenda van elkaar scheiden, zullen april wel niet halen.

(17x13,5 cm; tijdschrift Living; fl 21,95)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden