'Niet te diepzinnig. Die zin kan korter'

Met Vakman keert theatermaker Bruno Vanden Broecke terug bij Artemis. ‘Daarbinnen mag je wel wat rommelen.’..

DEN BOSCH ‘Ik krijg vaak de vraag waar de voorstelling over gaat. Maar ik denk dat het met de juiste groep mensen niet uitmaakt wat het verhaaltje is. We zouden de eerste honderd pagina’s van het telefoonboek kunnen spelen en er alsnog een leuke voorstelling van maken. Als je me dan vroeg waar het over ging, zou ik zeggen: communicatie. Trouwens, dat zou ik nu ook zeggen.’

Acteur en theatermaker Bruno Vanden Broecke is stellig: zijn manier van theatermaken staat en valt bij samenwerking. Is die goed, dan is het stuk ook goed.

Vorig jaar bewees hij bij het Bossche jeugdtheatergezelschap Artemis dat deze werkwijze een verfrissend eigenzinnige voorstelling kan opleveren: Pakman werd een zomerhit. Dit jaar is de Vlaming, in eigen land bekend met zijn theatergroep SKaGeN en in zijn rol als Sammy Tanghe in de televisieserie Het Eiland, terug met Vakman. Hij maakt het stuk samen met Artemis-regisseur Floor Huygen en de acteurs Fabian Jansen, Louis d’Or winnaar Bert Luppes en Stefaan Degand.

Vakman gaat over vier kunstenaars die samenkomen om hun slechtste werk te verbranden. Een van hen lijdt aan een terminale ziekte, wat de vriendschap intenser maakt. De gesprekken gaan over kunst, leven en overleven. ‘Niet te diepzinnig hoor! Maak die zin maar wat korter’, raadt Luppes tijdens de repetitie een medeacteur aan.

De technici van Artemis worden in de voorstelling ook aan het werk gezet. Ze moeten bijvoorbeeld met een enorme schilderijlijst door het beeld lopen. Het is een dadaïstisch aandoende handeling, die veel overleg blijkt te vergen. De medewerkers, die doorgaans buiten de spots blijven, zijn op zoek naar duidelijk omlijnde aanwijzingen, maar die zijn er niet, in dit stuk.

Het is een chaotisch doorloop waar iedereen verbazend kalm onder blijft. Die wanorde komt niet dagelijks voor, beklemtonen de makers, het gehele werkproces was intensief en serieus. Maar aangezien dat proces zich voornamelijk aan tafel heeft afgespeeld moet er, nu de spelers een kleine week voor de première de vloer op gaan, nogal wat worden bijgevijld.

Terwijl Huygen met Vanden Broecke overlegt wanneer ze de technici in beweging zullen zetten, trekt Bert Luppes half verbrande schilderijen uit een vervaarlijk rokende container. Stefaan Degand steekt een sigaretje op, Fabian Jansen oefent pirouettes in een rolstoel, waarvan nog niet zeker is of die uiteindelijk in het stuk zal belanden.

Huygen: ‘Misschien moet je af en toe uit die rolstoel opstaan.’

Jansen: ‘Ja, maar als ik dan opsta wordt dat zo’n nadrukkelijk moment.’

Huygen: ‘Dat is waar. Ze moeten niet denken dat het stuk over doodgaan gaat.’

Als de doorloop na een paar uur is geëindigd bij een discussie over de plaatsing van een bankje, gaan de acteurs terug naar de werktafel om teksten te leren, want die avond is er de tweede try-out. Het stuk is gebaseerd op een basistekst van Josse de Pauw en wordt sindsdien bijna dagelijks aangevuld met citaten van bekende kunstenaars en eigen inbreng.

Met die teksten komt het wel goed, verzekert Huygen, want de eigenheid van de verschillende karakters is helder, net als de hoofdlijn van het verhaal. ‘Dan mag je daarbinnen wel een beetje rommelen.’

Bovendien mag Vanden Broecke dan zeggen dat een voorstelling gewoon leuk kan zijn, voor Huygen mag theater juist niet alleen maar leuk zijn. Dat contrast zal misschien geen perfect afgewerkte, maar zeker een spannende voorstelling opleveren.

Wanneer het stuk nu echt af is? Aan de tafel klinkt alom gegrinnik. ‘Bij de laatste voorstelling misschien’, grijnst Bert Luppes tenslotte.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden